ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΑΡΘΡΑ

Δεν βρέθηκαν άρθρα

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ακολουθήστε μας:
1 May, 2026
ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΒΑΛΟΝ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
SECTION
logo
mobile-logo
ΚεντρικήStandard Blog Whole Post (Σελίδα 4)
ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

 του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

 

Ήταν ένας μποέμ αριστοκράτης! Κι ένας μέγιστος ηθοποιός, που δεν διαλαλούσε την πραμάτεια του. Όταν σε κάποια από τις τελευταίες συνεντεύξεις του είπε ότι δεν θεωρεί πως έκανε κάτι σπουδαίο και άλλα τέτοια… χειρότερα, κάποιοι “του χώρου” είπαν πως “τα ‘χει χάσει”! Όμως όχι! Απλώς ήταν ένας άνθρωπος που γνώριζε πολύ καλά τι σημαίνει ζωή και θάνατος.

Ήταν ένας αυθεντικός, ένας γνήσιος σταρ επειδή δεν το επεδίωξε. Το μόνο που έκανε ήταν να εκπληρώνει την υπόσχεση στον εαυτό του. Το στοίχημα που κέρδιζε βάζοντάς το πάντα από πριν ο ίδιος.

Τον θυμάμαι να κατεβαίνει στο Ίδρυμα Γουλανδρή – Χορν όταν μιλούσε ο φίλος του Μητροπολίτης Περγάμου κ. Ιωάννης Ζηζιούλας, με τον οποίο είχαν συνεργαστεί πολύ αποδοτικά για τη λειτουργία του Ιδρύματος που άφησε εποχή τις δεκαετίες ’80 και ’90.

Ο άνθρωπος που συνδέθηκε περισσότερο απ’ όλους με το «φως του ηθοποιού» δήλωνε στην εφημερίδα Tα Nέα τον Δεκέμβριο του 1992- στην πρώτη του συνέντευξη (στον Παύλο Aγιαννίδη) ύστερα από ηθελημένη σιωπή οκτώ χρόνων – πως δεν έπρεπε να είχε γίνει ηθοποιός. “Aυτά τα οκτώ χρόνια της περισυλλογής μου διαπίστωσα ότι δεν έπρεπε να γίνω ηθοποιός. Γι’ αυτό και δεν παίζω στο θέατρο! Δεν νομίζω ότι είναι ποτέ κανείς ευχαριστημένος. Bρίσκεται σε τέτοια απόσταση από το ιδανικό του. H Mαρία Kάλλας, με την οποία βγήκαμε μαζί στο θέατρο, όταν συναντηθήκαμε χρόνια μετά μου είχε εξομολογηθεί: “Tάκη, δεν θα μάθω ποτέ να τραγουδάω”! Δεν έχω δει άνθρωπο με μεγάλο ταλέντο να είναι ικανοποιημένος απ’ αυτό που κάνει. Άτιμο πράγμα η τέχνη, είσαι ανικανοποίητος συνεχώς”.

Ο Δημήτρης Χορν έχει χαρακτηριστεί ως “ο τελευταίος ευπατρίδης του θεάτρου μας”. Και φέτος που συμπληρώνονται 103 χρόνια από τη γέννησή του (9 Μαρτίου 1921) τον θυμάμαι και σκέφτομαι τι είχε πει κάποτε για τις μνήμες: “Το βάσανο είναι οι μνήμες. Και το βάσανο και η χαρά”.

Κι ένα πολύ ενδιαφέρον στιγμιότυπο:

Στα 1921 που γεννήθηκε ο Δημήτρης Χορν, η διαμάχη Βενιζελικών και Βασιλικών βρισκόταν σε μεγάλη οξύτητα. Οι Χορν Βενιζελικοί, η Κυβέλη, η νουνά του νεογέννητου Βενιζελική.

Η Ιερά Σύνοδος και ο παπάς που θα βάφτιζε τον Χορν, αντιβενιζελικοί… Ανεπίσημα, αλλά πολύ θετικά, ο άγιος Ελευθέριος είχε τεθεί σε διαθεσιμότητα. Αποφυγή να δοθεί αυτό το όνομα σε βαφτιζόμενο.

Όταν ο παπάς ρώτησε την Κυβέλη πώς θα ονομαστεί ο νεοφώτιστος, η Κυβέλη είπε:

-Δημήτριος – Ελευθέριος.

-Δεν επιτρέπει δύο ονόματα η Ιερά Σύνοδος, απάντησε ο παπάς. Ένα μόνο.

Κι η Κυβέλη, πεισματωμένη του είπε:

-Τότε Ελευθέριος!

Μπροστά στην επιμονή της νουνάς, ο παπάς συνεβιβάσθη.

-Καλά, για χατίρι σας, βάλτε δύο: Δημήτριος – Ελευθέριος.

Κι έτσι ο Χορν βαφτίστηκε Δημήτριος – Ελευθέριος.

(ΚΩΣΤΗΣ ΜΠΑΣΤΙΑΣ περιοδικό ΓΥΝΑΙΚΑ, 1966 από το βιβλίο του Δ. Μπαγέρη «ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΟΡΝ», Εκδόσεις ΟΔΟΣ ΠΑΝΟΣ).

Ο Δημήτρης Χόρν στο ραδιόφωνο με την διάσημη νονά του , την ηθοποιό Κυβέλη

Ο Χορν είναι η “Οδός Ονείρων” του Μάνου Χατζιδάκι. Στ’ αυτιά μας ηχεί πάντα το τραγούδι του. Ένας ηθοποιός που κατόρθωσε, χωρίς να ήταν στις προθέσεις του, το τραγούδι του να μείνει ανεξάλειπτο μέσα μας.

Για μας κύριε Χορν η μνήμη σας είναι βάλσαμο! Ως μνήμη καιρών αλλοτινών, υπέροχων και απέραντα ευγενικών.

Παραθέτουμε στη συνέχεια φωτογραφίες της Ιδιωτικής Οδού από την μεγάλη έκθεση που πραγματοποιήθηκε για τον Δημήτρη Χορν στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης (2008).

 του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου   Ήταν ένας μποέμ αριστοκράτης! Κι

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Κυριακή 10 Μαρτίου, 7 μ.μ. 

Επιμέλεια: Γιώργος Πισσαλίδης

 

Ο Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος οδού Φιλελλήνων ή αλλιώς η Ρωσική εκκλησία, όπως είναι ευρέως γνωστός στις μέρες μας, ετοιμάζεται να εορτάσει το 2025 τα χίλια χρόνια λειτουργίας του!

Παρά το γεγονός ότι ο ναός είναι φορτωμένος με το βάρος δέκα ολόκληρων αιώνων ζωής, ωστόσο αποτελεί την νεότερη ενορία της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών συσταθείσα ως ενορία μόλις την 23η Απριλίου 2021!…

Ο Δημήτριος Καμπούρογλου σημειώνει το 1888 “η λεγομένη Ρωσικὴ Ἐκκλησία παρεχωρήθη, ὡς γνωστόν, ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως τὴν 25 Ἀπριλίου 1847 τῇ Ρωσικῇ πρεσβείᾳ ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς τηρήσεως τοῦ ἀρχαίου ἀρχιτεκτονικοῦ ρυθμοῦ. Ὁ ὅρος οὗτος ἐτηρήθη πληρέστατα, μέγας δὲ ὀφείλεται ἔπαινος εἰς τὸν ἀρχιτέκτονα κ. Τηλέμαχον Βλασσόπουλον, ὅστις τὸν ναὸν καίπερ ἠρειπωμένον ὑπὸ τῶν αἰώνων, τῶν σεισμῶν καὶ τῶν βομβῶν τοῦ 1821, κατώρθωσε νὰ τὸν συμπληρώσῃ τόσον τεχνηέντως, ὥστε νὰ πιστεύηται γενικῶς σήμερον ὅτι εἶνε ἔργον νεώτερον, ἐνῷ μόνον τὸ τεράστιον… κωδωνοστάσιον ἐκτίσθη ὑπὸ τῶν Ρώσων, ὁ δὲ ναὸς εἶνε ἔργον τοῦ Η΄ ἢ Θ΄ αἰῶνος, ὡς ἀποδείκνυται ἔκ τε τοῦ ρυθμοῦ αὐτοῦ καὶ ἐξ ἄλλων τεκμηρίων. Ὁ ναὸς δηλ. οὗτος ἐκτίσθη πρὸ τοῦ Σχίσματος καὶ πρὶν ἡ Ρωσία εἰς ἣν ἤδη ἀνήκει γίνῃ χριστιανική”.

Ο ναός ευτύχησε να ιστορήσει τις επιφάνειες του ο σπουδαίος ζωγράφος Θύρσιος Λουδοβίκος κατά τα έτη 1853-1855. Ο οκταγωνικός αυτός περίλαμπρος ναός είναι από τους ελάχιστους αν όχι ο μοναδικός, που η θεματολογία της εικονογράφησής του αντλεί το υλικό της από την Αθηναϊκή Αγιολογία!

Στo πλαίσιo του εορτασμού των χιλίων ετών του ναού το 2025, πραγματοποιούνται μουσικές βραδιές κλασικής και εκκλησιαστικής μουσικής, εντός του Ιερού Ναού, μια φορά τον μήνα με συμβολική συμμετοχή 5€. Το ποσό θα διατεθεί για τη σύνταξη μελέτης αποκατάστασης του ναού καθώς η προηγούμενη, στην οποία και αναφερθήκαμε ανωτέρω, ήδη έχει συμπλήρωση εκατό πενήντα χρόνια.

Την Κυριακή 10 Μαρτίου 2024, και ώρα 7 το απόγευμα, θα πραγματοποιηθεί η συναυλία με τον τίτλο ΜΕΛΟΣ ΜΕΛΙΧΡΟΝ – Από τον Ύμνο της Οξυρρύγχου στον Μανώλη Καλομοίρη και τον Francesco Paolo Tosti

Γιάννης Χριστόπουλος (σολίστ Εθνικής Λυρικής Σκηνής), τραγούδι

Βενιαμίν Χατζηκουμπάρογλου, πιάνο

Παναγιώτης Ανδριόπουλος, αφήγηση

 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 

– Πρωτοχριστιανικός Ύμνος στην Αγία Τριάδα (3ος αι μ.Χ., Πάπυρος Οξυρρύγχου)

– Ασματικόν, Ιακώβου Πρωτοψάλτου (+1800), σε επεξεργασία Δημήτρη Μηνακάκη (1951)

– Ο Ναός, Μανώλη Καλομοίρη (1883-1962), σε ποίηση Κωστή Παλαμά (1859-1943)

– Χαίρε Μαρία, Νίκου Χατζηαποστόλου (1884-1941), σε στίχους Αλεξάνδρου Κατακουζηνού (1824-1892)

– Εσπερινός, Βασίλειος Θεοφάνους (1895-1984), σε ποίηση Γεωργίου Δροσίνη (1859-1951)

– Ave Maria, Giulio Caccini (1551-1618)

–  Quattro canzoni d’ Amaranta, (Τέσσερα Τραγούδια της Αμαράνθου, 1846 – 1916), Francesco Paolo Tosti σε ποίηση Γκαμπριέλ Ντ ‘Αννούτσιο (1863-1938).

– À Chloris, Reynaldo Hahn (1874-1947)

– Τη Υπερμάχω, Πέτρου Μανέα (1870-1950).

 

Θα διαβαστούν κείμενα και ποιήματα των: Αγίου Μιχαήλ Χωνιάτη, Ανδρέα Κάλβου, Δημητρίου Καμπούρογλου, Τάκη Παπατσώνη, Λάμπρου Πορφύρα.

 

Γιάννης Χριστόπουλος

Τενόρος, γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε βυζαντινή μουσική και κλασικό τραγούδι, ενώ πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στην Κρεμόνα της Ιταλίας (υποτροφία «Αλεξάνδρα Τριάντη», 1998). Ως σολίστ έχει εμφανιστεί, μεταξύ άλλων, σε ΕΛΣ, ΜΜΑ, ΜΜΘ ερμηνεύοντας ρόλους κλασικού και σύγχρονου ρεπερτορίου. Έχει συμπράξει με όλες τις σημαντικές ελληνικές ορχήστρες, ενώ έχει εμφανιστεί σε παραστάσεις και συναυλίες σε διεθνή και ελληνικά φεστιβάλ, καθώς και σε θεατρικές σκηνές (Ελληνικό Φεστιβάλ, Δημήτρια, Φεστιβάλ Σαντορίνης, Λευκωσίας, Μουσικού Φλωρεντινού Μάη, Κάρνεγκι Χολ, Εθνικό Μέγαρο Μουσικής Μαδρίτης, Όπερα Καΐρου κ.ά.). Έχει ηχογραφήσει έργα όπως “Στον τόπο μου τέλεια ξένος” (ποίηση Φρανσουά Βιγιόν) και “Η επιστροφή της Ελένης” του Θάνου Μικρούτσικου, “Το χρονικό της Αλώσεως” του Γιώργου Χατζηνάσιου, “Η Αποκάλυψη του Ιωάννου” του Τάσου Ιωαννίδη, “Σατυρικόν” του Δημήτρη Παπαδημητρίου, Ο θαυματουργός γιατρός του Μπιζέ κ.ά. Υπήρξε πρόεδρος της Ένωσης Λυρικών Πρωταγωνιστών Ελλάδος (Ιαν. 2008 – Οκτ. 2012), ενώ από το 2011 είναι μόνιμο μέλος των μονωδών της Εθνικής Λυρικής Σκηνής.

 

Βενιαμίν Χατζηκουμπάρογλου 

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1983. Σπούδασε πιάνο στο Εθνικό Ωδείο με την Άννυ Τότσιου και Μουσικολογία στο Εθνικό Καποδιστριακό πανεπιστήμιο Αθηνών. Παράλληλα με τις σπουδές του παρακολούθησε masterclasses με τους J.M.Battista, Duo Ganev, Ρίτα Μπουμπουλίδη και Dmitri Bashkirov. Τα έτη 2000 και 2002 απέσπασε τα Β’ και Γ’ βραβεία στους Πανελλήνιους Διαγωνισμούς Πιάνου του ΥΠΕΠΘ και της ΧΟΝ αντίστοιχα. Έχει εμφανιστεί σε πολυάριθμες συναυλίες και εκδηλώσεις ως πιανίστας κορεπετίτορας. Έχει συνεργαστεί με μεγάλους λυρικούς καλλιτέχνες, καθώς και με σύγχρονους έλληνες συνθέτες. Τον Μάρτιο του 2009 πραγματοποίησε ηχογράφηση στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών για την παράσταση «Η Φιλοσοφία στη Σκηνή – Νίτσε». Επίσης, συμμετείχε στις όπερες «Μαντάμα μπατερφλάι» του Πουτσίνι και «Αντιγόνη» του Τραέτα σε σκηνοθεσία τζ. Δριβάλα, στις Όπερες «Τραβιάτα» και «ο Τροβαδούρος» του Τζ. Βέρντι παραγωγής Αθηναϊκής Πολυφωνίας και Δήμου Αθηναίων και στην Όπερα του Γ. Χατζηνάσιου «El Greco». Ακόμη, έχει συνεργαστεί με το Φεστιβάλ Αθηνών και το Εθνικό Θέατρο. 

 

Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος

Γεννήθηκε στην Πάτρα και σπούδασε Θεολογία και μουσική στην Αθήνα. Έχει ιδρύσει το Καλλιτεχνικό Σύνολο «Πολύτροπον», με το οποίο παρουσιάζει στην Ελλάδα και το εξωτερικό πρωτότυπες παραγωγές βασισμένες κυρίως στην ελληνική ποίηση και μουσική. Πραγματοποιεί τακτικά διαλέξεις στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και σε άλλους επιλεγμένους χώρους, με μορφές και θέματα του Ελληνικού Πολιτισμού. Έχει συνεργαστεί ως σολίστ με έλληνες συνθέτες, ενώ την διετία 2017-2019 συνεργάστηκε με τον διάσημο χορογράφο και χορευτή φλαμένκο Israel Galvan, πραγματοποιώντας ευρωπαϊκή περιοδεία. Έχει τιμηθεί με το οφφίκιο του Άρχοντος Δικαιοφύλακος της Μ.τ.Χ.Ε. από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο. Κυκλοφορούν τα βιβλία του: «Ελληνορωσικά» (2022), «Τα Χατζιδακικά» (2023) και «Νιγηρίας Αλεξάνδρου παρακαταθήκες» (2024). Πραγματοποιεί την διαδικτυακή εκπομπή «Προς Εκκλησιασμόν», με καλεσμένους από τον χώρο των Γραμμάτων και των Τεχνών.

Κυριακή 10 Μαρτίου, 7 μ.μ.  Επιμέλεια: Γιώργος Πισσαλίδης   Ο

ΜΟΥΣΙΚΗ

του Γιώργου Πισσαλίδη 

Photo: Official profile 

 

Σε μια συνέντευξη στον αμερικάνικο σταθμό SiriusXM. ο μπασίστας και ιδρυτής των IRON MAIDEN, Στηβ Χαρρις (Steve Harris) ρωτήθηκε αν θα έγραφε ποτέ μια αυτοβιογραφία, ο Χάρρις ανταποκρίθηκε (αντιγράφοντας από το BLABBERMOUTH.NET, όπου καταγράφηκε η συνέντευξη): “Θα ήθελα να γράψω ένα βιβλίο κάποια στιγμή , αλλά είναι θέμα χρόνου. Και αυτό επειδή υπάρχουν τόσα πολλά πράγματα να κάνω όταν δεν είμαι σε περιοδεία. Έτσι το να γράψω ένα βιβλίο, δεν θα μπορούσα να το κάνω όπως το κάνει ο Μπρους (Bruce Dickinson, ο τραγουδιστής των IRON MAIDEN). Εννοώ ότι αυτός κάνει 10 πράγματα την ίδια στιγμή. Μου έλεγε ότι έγραφε το βιβλίο ακόμα και στην γκαρνταρόμπα στην διάρκεια της περιοδείας πριν από τις συναυλίες. Δεν μπορώ να το κάνω εγώ αυτό. Εγώ πρέπει να το σχεδιάσω και να είμαι πιο μεθοδικός από αυτόν. Ξέρω ότι θα με πάρει κάποιο καιρό για να το κάνω. Αλλά ναι, θα με ΄ρεζε να με γράψω κάποιο βιβλίο. Ίσως έγραφα ένα βιβλίο για τις πρώτες μέρες του συγκροτήματος.”

Να θυμίσουμε ότι τον Οκτώβριο του 2017, η βιογραφία του Μπρους Ντίκινσον “What Does This Button Do?” (Σε τι χρησιμεύει αυτό το κουμπί;”) έφτασε στο Νο 10  των τσάρτς των “Νιου Γιόρκ Τάιμς” για Μη Λογοτεχνικά Πεζογραφημάτα με Σκληρό Εξώφυλλο (Hardcover Non Fiction) Το βιβλίο κυκλοφόρησε στις ΗΠΑ μέσω των Dey Street Books. θυγατρική του διάσημου εκδοτικού οίκου  HarperCollins. 

Όσο για την πιθανότητα ενός επίσημου ντοκυμανταίρ για τους  MAIDEN, ο Στήβ είπε ότι δεν αποκλείεται κάτι τέτοιο “Πιστεύω ότι θα μπορούσαμε να κάνουμε ένα με αποσπάσματα από εδώ και εκεί”.

Ο Steve Harris ίδρυσε τους Iron Maiden τήν ημέρα των Χριστουγέννων του 1975 και υπήρξε ο βασικός τους συνθέτης, επηρεασμένος από τα μεγάλα συγκροτήματα του χάρντ ροκ και του προγκρέσιβ ροκ. Η πρώτη σύνθεση τους συμπεριελάμβανε τον τραγουδιστή Paul di Anno (Πωλ Ντι Άννο) με τον οποίον αναδείχθηκαν ως  πρωτοπόροι αυτού που ονομάσθηκε New Wave of British Heavy Metal η πιο απλά χέβυ μέταλ με χρυσά η πλατινένια άλμπουμς, όπως το ντεμπούτο τους, το Killers και το “Number of the Beast”, το πρώτο με τον Μπρους Ντίκινσον και εκείνο που τους έκανε παγκόσμια αστέρια του heavy metal αλλά και του ροκ γενικότερα.

Έκτοτε κυκλοφόρησαν κλασσικά τραγούδια σαν το “Run to the Hills” και τραγούδια εμπνευσμένα από την ελληνική μυθολογία και Ιστορία , όπως τα “Flight of Icarus” και “Alexander the Great”, ενώ το “The Trooper” ήταν , εμπνευσμένο από την Επέλαση της Ελαφράς Ταξιαρχίας στον Κριμαϊκό Πόλεμο, το “Aces High” για τους πιλότους της RAF στην διάρκεια των γερμανικών βομβαρδισμών του Λονδίνου και το “Rime of the Ancient Mariner” βασισμένο στο ομώνυμο αριστούργημα του μεγάλου Συντηρητικού ποιητή Σάμουελ Ταίηλορ Κόλριτζ.

Έχουν κυκλοφορήσει 17 άλμπουμς στο  στούντιο και 13 “ζωντανά” άλμπουμς, εκ των οποίων πέντε πήγαν στο Νο 1 των τσαρτς των άλμπουμς του Ηνωμένου Βασιλείου: The Number of The Beast (1982) , Seventh Son of A Seventh Son (1988) Fear of The Dark (1992), The Final Frontier (2010) και The Book of Souls (2015) Έχουν κερδίσει Βραβείο Γκράμμυ, Brit Award και Ivor Novello, που δίνεται για καλύτερη σύνθεση.  

 Το τελευταίο τους άλμπουμ, “Senjutsu” πήγε στο No. 1 σε  27 χώρες και κέρδισε τον τίτλο του μέταλ άλμπουμ της χρονιάς στις ΗΠΑ από το περιοδικό Rolling Stone

του Γιώργου Πισσαλίδη  Photo: Official profile    Σε μια συνέντευξη

ΜΟΥΣΙΚΗ

του Γιώργου Πισσαλίδη 

O θρυλικός βιρτουόζος της τζαζ ροκ κιθάρας και της world music Al Di Meola (Άλ Ντι Μέολα) ανακοίνωσε την κυκλοφορία του ολοκαίνουργου στούντιο άλμπουμ Twentyfour, που θα κυκλοφορήσει από την ear Music στις 19 Ιουλίου 2024.

Το άλμπουμ είναι το πρώτο μετά το  Across The Universe του 2020, το δεύτερο άλμπουμ του με ερμηνείες τραγουδιών των Beatles. Από αυτό το άλμπουμ έχει ήδη κυκλοφορήσει το σίνγκλ “Fandango” που υπόσχεται να επανακαθορίσει το πάντρεμα (fusion) σύγχρονης τζαζ και φλαμένκο με τις σαγηνευτικές μελωδίες και ρυθμούς του. Εξάλλου ο Ντι Μέολα πρωτοπορούσε σε αυτό με την ακουστική συνεργασία του με τον θρυλικούς βιρτουόζους Paco de Lucia (Πάκο ντε Λουθία) και John Mclaughlin (Τζων Μακ Λώφλιν) στα τέλη της δεκαετίας του 70 και στα 80s. 

Ο ίδιος ο Άλ Ντι Μέολα ανακοίνωσε την κυκλοφορία του σίνγκλ στον λογαριασμό του στο Instagram με τα εξής λόγια: “Νοιώθω κατενθουσιασμένος ανακοινώνοντας το άνθισμα του νέου μου “σίνγκλ” ‘Fandango’, το πρώτο λουλούδι από το μπουκέτο τραγουδιών που αποτελούν το επερχόμενο άλμπουμ μου ‘Twentyfour’. Αυτό το πάντρεμα φλαμένκο και μοντέρνας τζαζ είναι μόνο η αρχή μιας όμορφης άγριας κοιλάδας που έχω καλλιεργήσει τα τελευταία τέσσερα χρόνια”. 

Το “Fandango”  αναδεικνύει την όμορφη δημιουργικότητα και την τεχνική μαεστρία του Μέολα σε συνδυασμό με μια φοβερή αίσθηση μελωδίας που τον χαρακτηρίζει. Είναι σαν να χορεύει ανάμεσα σε μαίηντσρημ ρυθμούς σύγχρονης τζαζ και φλαμένκο παιξίματα με την πένα, με το πάντρεμα παραδοσιακού και σύγχρονου ήχου να αναδεικνύει την ηχητική του παλέτα και να μαγεύει όχι μόνο τον κλασσικό οπαδό της τζαζ, αλλά και τον απλό μέσο ακροατή γεννώντας του συναισθήματα που διαρκούν καιρό μετά την πρώτη φορά που το ακούει. 

Ο Ντι Μέολα ξεκίνησε να δουλεύει στο Twentyfour μέσα στην περίοδο της πανδημίας και των λόκ ντάουν σαν ένα ακόμα ήρεμο στοχαστικό άλμπουμ για τις δοκιμασίες της εποχής αλλά άλλαξε μορφή  εξαιτίας αυτού που ο ίδιος αποκάλεσε “ακατανίκητη έλξη για μουσικές ανιχνεύσεις  δίχως όρια”. Όπως γράφει και το δελτίο τύπου της εταιρείας του είναι “ένα ταξίδι μέσα από την μουσική εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης που αναδεικνύει την βιρτουοζιτέ του και το όραμα του”  

Αυτήν την στιγμή ο Ντι Μέολα βρίσκεται σε περιοδεία στην Ευρώπη, την πρώτη μετά την καρδιακή  προσβολή που υπέστη στην Ρουμανία, και θα ακολουθήσει μία ακόμη στις ΗΠΑ πριν επιστρέψει μέσα στο καλοκαίρι. 

Λίγα λόγια για τον Al Di Meola 

O Άλ Ντι Μέολα γεννήθηκε στις 22 Ιουλίου 1954 και ξεκίνησε να παίζει τζαζ σε εφηβική ηλικία, ακούγοντας  την μουσική κιθαριστών όπως ο Κέννυ Μπάρελ . Στα 16 του ήταν ήδη ένας προικισμένος κιθαρίστας και στα 18 του άφησε το σχολείο για να μπει στους πρωτοπόρους της τζαζ ροκ, Return to Forever μετά από πρόταση του Τσηκ Κορέα (Chick Corea). Ήταν η άφιξη του Ντι Μέολα που τους χάρισε την μεγάλη εμπορική επιτυχία με άλμπουμς όπως Where have I Known You Before? (1974) το βραβευμένο με Γκράμμυ No Mystery (1975) και το Romantic Warrior (1976) που όλα μπήκαν στο Top 40 των αμερικάνικων ποπ άλμπουμς 

Όταν διέλυσαν οι Return to Forever θα ακολουθούσε  μια σόλο καρριέρα  με τζαζ ροκ άλμπουμς, όπως το Elegant Gypsy του 1977 και το Splendido Hotel του 1980, όπου όμως αναδεικνυόταν η αγάπη του για την λάτιν μουσική. 

Η συνεργασία του με τους εξίσου θρυλικούς κιθαρίστες Πάκο ντε Λουθία και Τζων Μακ Λώφλιν γέννησε το κλασσικό “Friday Night in San Fransisco” (1980) ένα “πάντρεμα” φλαμένκο, τζαζ και μεσογειακών ρυθμών που όχι μόνο είχε μέηνστρημ επιτυχία, αλλά όλα αυτά τα χρόνια έχει αναδειχθεί στο δημοφιλέστερο ακουστικό άλμπουμ στην ιστορία της τζαζ.  

Στις δεκαετίες του 80 και του 90 συνεργάσθηκε σε άλμπουμς του  Πωλ Σάιμον (Paul Simon) του Στάνλεϋ Τζόρνταν (Stanley Jordan) και του Λουτσιάνο Παβαρρότι  πριν στραφεί σε ακουστικά άλμπουμς όπως το World Sinfonia (1990)  το Pursuit of Radical Rhapsody (2011), το Morocco Fantasia (2017) και το Opus (2018) όπου συνδύαζε τις τζαζ ρίζες του με μια ανίχνευση μουσικών του κόσμου, όπως το τανγκό , οι αφροκουβανέζικες παραδόσεις και βορειοαφρικάνικες μουσικές. Τα τελευταία χρόνια ανιχνεύει την μουσική των Beatles με άλμπουμς, όπως All Your Life (2013) και Across The Universe (2020) 

του Γιώργου Πισσαλίδη  O θρυλικός βιρτουόζος της τζαζ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Την Κυριακή 25 Φεβρουαρίου 2024 στον Πολυχώρο αίσθημα (Αθηνάς 30), παρουσιάστηκε το βιβλίο “Ο Έφηβος” του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, το οποίο αποτελεί μια θεατρική μεταφορά του Γιάννη Λιγνάδη, βασισμένη σε διασκευή Τάσου Λιγνάδη (Εκδόσεις 24γράμματα). 

Κατά την παρουσίαση του βιβλίου μίλησαν οι: Δημήτρης Μπαλτάς(Δρ Φιλοσοφίας), Σοφούλης Πανανός, (Αναπληρωτής Καθηγητής ΕΚΠΑ -Τμήμα Ρωσσικής Γλώσσας, Φιλολογίας και Σλαβικών Σπουδώ) Παναγιώτης Ανδριόπουλος (Θεολόγος, Συγγραφέας) Γιάννης Λιγνάδης,(Δρ Θεατρολογίας, Συγγραφέας του βιβλίου)

Αποσπάσματα από το βιβλίο διάβασε η Έλενα Κορρέ, Θεατρολόγος, Ηθοποιός.Χαιρετισμό στην εκδήλωση απηύθυνε ο εκδότης Γ. Δαμιανός.

 

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

 

Ο Έφηβος γράφτηκε το 1875 και συναρμόζει τέλεια ανάμεσα στους Δαιμονισμένους και τους Αδελφούς Καραμαζώφ. Δημοσιεύτηκε την ίδια χρονιά με την Άννα Καρένινα του Τολστόι, μάλιστα με τον ίδιο τρόπο: σε συνέχειες σε λογοτεχνικό περιοδικό.

Η προμετωπίδα του “Εφήβου” από τον 8ο τόμο των “Απάντων” του

Ο Ντοστογιέφσκι έχει επιλέξει για ήρωά του έναν έφηβο, υπερτονίζοντας την ηλικία, σημαδεύοντας τον χρόνο. Όχι βέβαια τυχαία και αβασάνιστα. Είναι η ηλικία που οι άνθρωποι κάνουν ακόμη όνειρα, ανώριμοι αλλά αθώοι. Όπως χαρακτηριστικά λένε οι μελετητές του έργου του, είναι από τα πιο εξομολογητικά βιβλία του.

Το αριστουργηματικό αυτό μυθιστόρημα, γεμάτο έξαρση και πάθος, συνδυάζει το τραγικό με το κωμικό. Συλλαμβάνει την πληθωρικότητα και τις απογοητεύσεις της εφηβείας, την ευδαιμονία και την κακοδαιμονία της, την αστάθεια και την εκρηκτικότητά της.

Ο Χέρμαν Έσσε γράφει ότι τον συνεπήρε η γενική ατμόσφαιρα που υπάρχει στο βιβλίο, μια ατμόσφαιρα όπου εκφράστηκαν οι έγνοιες και τα προβλήματα μιας ολόκληρης γενιάς, ενός κόσμου που βασανίστηκε από σκοτεινούς εφιάλτες στο μεταίχμιο της πραγματικότητας και του ονείρου. Πρόκειται, εν ολίγοις, για ένα απολύτως μοντέρνο έργο. Ως εκ τούτου πήρε τον δρόμο του προς το θέατρο.

Ο επηρεασμένος από τον Ντοστογιέφσκυ, συγγραφέας φιλοσοφικών μυθιστορημάτων, Έρμαν Έσσε

Ο Ντοστογιέφσκι δεν υπήρξε θεατρικός συγγραφέας, ούτε, νομίζω, φανταζόταν τα έργα του επί σκηνής. Κατήντησε, όμως, να στοιχειώνει το σύγχρονο θέατρο! Είναι πλέον αντικείμενο διατριβών ο «θεατρικός Ντοστογιέφσκι» τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Πώς θα μπορούσε να …ξεφύγει ο Έφηβος, ο οποίος και λόγω της θεματολογίας και της πλοκής του καθίσταται διαχρονικός;

Ο εραστής του Ντοστογιέφσκι, ο μεγάλος δάσκαλος Τάσος Λιγνάδης, δεν μπορούσε παρά να καταθέσει την δική του συμβολή. Όχι ως φιλολογική ή δραματουργική άσκηση, αλλά ως υπαρξιακή ανάγκη.

Φέτος, συμπληρώνονται 35 χρόνια από τον θάνατο του Τάσου Λιγνάδη και 30 χρόνια από την παράσταση του «Εφήβου» του στο Εθνικό Θέατρο, με πρωταγωνιστή τον γιό του Δημήτρη.

Ο Τάσος Λιγνάδης

Ο Λέανδρος Πολενάκης, σε κριτικό του κείμενο στην «Αυγή» (10-4-1994) για το ανέβασμα του «Εφήβου» στο Εθνικό Θέατρο, έγραψε για την θεατρική προσαρμογή από τον Τάσο Λιγνάδη:

«Ο Τάσος Λιγνάδης αντιλαμβανόταν πολύ καλά ότι η μυθιστορηματική πλοκή των έργων του Ντοστογιέφσκι ήταν μια ανάγκη εν χρόνω, κι ότι η ουσία τους ξεπερνά τη συγκεκριμένη μορφή κι ανοίγεται στον άπειρο χρόνο της ποίησης που είναι πάντα μια μορφή και ουσία μαζί, μορφή που πηγάζει από έναν καταυγάζοντα εσωτερικό πυρήνα κι όχι πεποικιλμένη πρόσοψη, κενή περιεχομένου. Ποίηση που γίνεται θέατρο μέσα από μια διαδικασία ομόκεντρου κύκλου. Γι’ αυτό ο Τάσος Λιγνάδης πέτυχε να διασκευάσει τον «Έφηβο» του μεγάλου Ρώσου συγγραφέα σε θέατρο, χωρίς να προδώσει ούτε την μορφή ούτε την ουσία, την θεατρικότητα, το ύφος, το ήθος. Η διασκευή του «Εφήβου», πράγματι, τα περιλαμβάνει όλα: και την πλοκή και την δράση και τους χαρακτήρες με την εξέλιξή τους και τα επεισόδια και τις δραματικές συγκρούσεις. Τα συνθέτει δημιουργικά όλα και το αποτέλεσμα είναι άξιο».

Νομίζω πως οι παραπάνω κρίσεις του Λέανδρου Πολενάκη ισχύουν στο ακέραιο και για την έκδοση του «Εφήβου» που παρουσιάζουμε σήμερα. Άλλωστε όπως ο ίδιος ο Γιάννης Λιγνάδης σημειώνει στον πρόλογο: «Η νέα θεατρική διασκευή του Εφήβου εν πολλοίς πατάει στα ίχνη της αρχικής, διαφοροποιείται όμως σημαντικά από εκείνη ως προς την γένει λογοτεχνική και δραματουργική αντίληψη και μορφή».

Ο Γιάννης Λιγνάδης στην παρουσίαση του βιβλίου

Σωστά! Γιατί ο Γιάννης Βαρβέρης είχε επισημάνει σε κριτική του για την παράσταση του 1994: «Η διασκευή προσέρχεται στον Έφηβο με περισσότερη μέριμνα πιστότητας προς το μυθιστορηματικό κείμενο και τις ποικίλες διακλαδώσεις του και με εμφανώς λιγότερη προς το αίτημα της θεατρικής σύνθεσης. Έτσι το κέντρο του θεατρικού πια υλικού τείνει εν πορεία να μετατοπίζεται. Η πληρότητα και η αξιοπιστία την οποία ευαγγελίζεται η αγάπη του Λιγνάδη προς τον ποιητή και προς τις πρωτότυπες σελίδες του, φοβάμαι ότι στερούν το εγχείρημα από κεντρομόλα δραματική κρισιμότητα. Στις περιπτώσεις αυτές, η αυστηρότερη επιλογή σκηνών ή η αποφασιστικότερη επικέντρωση του διασκευαστή στην κεντρική ιδέα ή στο κεντρικό πρόσωπο, νομίζω ότι παρέχουν περισσότερα εχέγγυα επιτυχούς δραματουργικής ανασύνθεσης».

Νομίζω ότι στο σημείο αυτό ο Γ. Βαρβέρης συμφωνεί με τον Ιάκωβο Καμπανέλλη, οικογενειακό φίλο των Λιγνάδηδων, ο οποίος είχε πει στον Γιάννη Λιγνάδη μετά το τέλος της πρεμιέρας της παράστασης του 1994 «βρε παιδί μου, ήθελε δουλειά το κείμενο, κόψιμο, μάζεμα…». Αυτό το έκανε ο Γιάννης Λιγνάδης στον Έφηβο που έχουμε στα χέρια μας.

Σε κάθε περίπτωση και στο θεατρικό κείμενο του Γιάννη Λιγνάδη, όπως και στη βάση αυτού, δηλ. το κείμενο του Τάσου Λιγνάδη, η ποίηση είναι παρούσα! Μια θεατρική ποιητική που υπηρετεί την οντολογική ντοστογιεφσκική γραφή. Μια γραφή που είναι τόσο διαχρονική σαν μεταφυσική!

Μέσα στον Έφηβο σπουδάζουμε: το τραύμα της παιδικής ηλικίας, την εφηβεία, την οικογένεια σε κρίση, την αντίθεση Δύσης και Ανατολής, την ρωσική πνευματικότητα που έχει ως αρχή και τέλος του πρόσωπο του Χριστού, το ζήτημα της ελευθερίας και το πρόβλημα του κακού. Όλα είναι εκεί! Γι’ αυτό και πολύ σωστά ο Δημήτρης Μπαλτάς στο κείμενό του «Η ανθρωπολογία στον Έφηβο του Ντοστογιέφσκι», που περιλαμβάνεται στο τέλος του βιβλίου, μας παραπέμπει στην γνώμη του ρουμάνου συγγραφέα Νικολάε Στάινχαρτ, ότι μπορεί ο Έφηβος να μην ανήκει στα αριστουργήματα του Ντοστογιέφσκι, αλλά σε αυτό έκρυψε ο Φιοντόρ Μιχαήλοβιτς τον θησαυρό του!

Και στον «Έφηβο» ο Χριστός είναι παρών σε διάφορες σκηνές του έργου. Είναι παρών ως ο ΩΝ, αλλά και ως σημείον αντιλεγόμενον.

Στην τρίτη σκηνή της δεύτερης Πράξης ο Αρκάντι, ο Έφηβος, διηγείται:

«Μια γιορτινή μέρα, μόλις μεταλάβαμε στην εκκλησία, με πήρε ο Λαμπέρ να πάμε να διασκεδάσουμε [Ο Λαμπέρ ένας άνθρωπος του υποκόσμου και εκβιαστής]. Θυμάμαι ότι περάσαμε από το Κουζνέτσκι, όπου αγοράσαμε ένα δίκαννο, έναν κυνηγετικό σάκο, φυσέκια, ένα μαστίγιο και εκατό δράμια καραμέλες. Στο δρόμο τρώγαμε τις καραμέλες και ο Λαμπέρ μου έλεγε ότι η Θεία Κοινωνία είναι σαχλαμάρες και ψέματα κι εγώ φοβόμουνα».

Ξυλογραφία του Φρίτζ Άιχενμπεκ για τον ‘Έφηβο” του Ντοστογιέφσκυ

Με αυτή την πολύ απλή αναφορά ο Ντοστογιέφσκι θέτει το ζήτημα του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας στον σύγχρονο κόσμο, όπου θα τίθεται σε αμφισβήτηση, ίσως και σε χλευασμό.

Στην τέταρτη σκηνή της τρίτης Πράξης, ο Αρκάντι λέει στην μητέρα του Σόνια:

«Μητέρα, θυμάστε στο Λύκειο του Τουσάρ τότε που ήρθατε να με δείτε. Σας είχα πικράνει πολύ, λέγοντάς σας πως δεν πιστεύω στον Χριστό. Όμως έλεγα ψέματα. Ήμουν πάντοτε ψεύτης και εξυπνάκιας».

Και η Σόνια του λέει:

«Μα δεν το πίστεψα παιδί μου. Ο Χριστός, μικρέ μου Αρκάσα, σε έχει ήδη συγχωρέσει. Ο Χριστός είναι φίλος μας. Είναι το φως που λάμπει στο σκοτάδι και την παγωνιά. Έξω από Αυτόν τίποτα δεν υπάρχει. Το μηδέν μόνο».

Και ο Αρκάντι λέει στον εαυτό του: «Κι όμως εγώ σήμερα πάνω σ’ αυτό το «μηδέν» θα ποντάρω».

Ο Ντοστογιέφσκυ γονατίζει μπροστά σε μια εικόνα του Ιησού

Έτσι ο Ντοστογιέφσκι μας θέτει προ του Χριστού και του μηδενισμού. Ταυτόχρονα! Αλλά ενός Χριστού που συγχωρεί, που είναι φίλος και φως. Ως τέτοιος είναι απέναντι στο μηδέν.

Στην πρώτη σκηνή της πέμπτης Πράξης η Σόνια, τέως υπηρέτρια και αστεφάνωτη γυναίκα του ξεπεσμένου ευγενή φεουδάρχη Αντρέι Πέτροβιτς Βερσίλωφ, ο οποίος νοσηλεύεται έπειτα από απόπειρα αυτοκτονίας, συνομιλεί με την Τατιάνα Παύλοβνα, συγγενή των Βερσίλωφ.

Λέει η Τατιάνα Παύλοβνα στην Σόνια:

«Άκου τώρα και κάτι να χαρείς: Είπε πως θέλει να μεταλάβει τη Μεγάλη Σαρακοστή».

Σόνια:«Κύριε των Δυνάμεων! Ο Αντρέι έχει να μεταλάβει είκοσι χρόνια…».

Τατιάνα: «Από τον προθάλαμο του Νοσοκομείου τον έχω ακούσει πού και πού να σιγοψέλνει: ιδού ο Νυμφίος έρχεται εν τω μέσω της νυκτός. Και όταν πάω κοντά του, βλέπω τα μάτια του να λάμπουν από χαρά. «Σήμερα διασκεδάζω Τατιάνα Παύλοβνα», λέει. «Τον αγαπώ τον Θεό, αλλά δεν είμαι ακόμη έτοιμος γι’ Αυτόν».

Αυτή τη φορά η Θεία Ευχαριστία συνδέεται – όπως ακριβώς είναι – με την εσχατολογία, με τον ερχόμενο Νυμφίο της καρδιάς μας, τον οποίο δεν πιστεύουμε απλώς, αλλά Τον αγαπούμε και γι’ αυτόν Τον κοινωνούμε!

Στο φινάλε του έργου, ο Μακάρ Ιβάνιτς Ντολγκορούκι, παλιός υπηρέτης στα κτήματα των Βερσίλωφ και νόμιμος σύζυγος της Σόνιας, μια φιγούρα αγιογραφίας, λέει στον έφηβο Αρκάντι πως μιαν αυγή σε ένα δάσος έβλεπε παντού «μια ανείπωτη ομορφιά. Έναν επίγειο παράδεισο. Όλα ήταν γαλήνια Το αεράκι ελαφρύ, το γρασίδι τρυφερό, γρασιδάκι του καλού Θεού! Ένα μωράκι μόλις είχε ξυπνήσει και κλαψούριζε στην αγκαλιά της μητέρας του… Για πρώτη φορά έκλεισα όλη τη θεϊκή ομορφιά μέσα μου. «Όλα εντός σου, Κύριε, κι εγώ, ο δούλος σου, εντός σου!». Τι πιο όμορφο από το θεϊκό μυστήριο!».

“Η Άγια Ρωσσία” του Μιχαήλ Ναστέρωφ

Και ο Αρκάντι, νιώθοντας δέος, λέει: «Τι πιο όμορφο από το θεϊκό μυστήριο!» Θα τα θυμάμαι αυτά τα λόγια όσο ζω, Μακάρ Ιβάνιτς. Θα τα κρατήσω πάντα μέσα μου».

Στον Έφηβο του Γιάννη Λιγνάδη περιλαμβάνεται και ένα κείμενο του πατέρα του Τάσου, με τον τίτλο «Ντοστογιέφσκι: Συνοπτική πλοκή βίου και έργου – Η ζωή είναι ένα μυστήριο που πρέπει να εξηγήσω».

Πρόκειται για ένα προλόγισμα του Τάσου Λιγνάδη στην παράσταση του “Ηλίθιου” (σε θεατρική διασκευή Μανώλη Σκουλούδη) στο Εθνικό Θέατρο, στις 30 Δεκεμβρίου 1987.

Σ’ αυτό το κείμενο ο δάσκαλος Λιγνάδης τα λέει όλα με έναν πυκνό τρόπο. Αναδεικνύεται και μεγάλος θεολόγος, καθώς οι σχετικές παρατηρήσεις του στο Ντοστογιεφσκικό έργο είναι καταλυτικές!

«Τι πιο όμορφο από το θεϊκό μυστήριο!», είπε ο Μακάρ Ιβάνιτς στον έφηβο Αρκάντι. «Η ζωή είναι ένα μυστήριο που πρέπει να εξηγήσω», έγραψε ο Ντοστογιέφσκι στον αδελφό του.

Ξέρει ότι το Μυστήριο του Θεού «ού φέρει έρευναν». Αλλά διεισδύει σε αυτό καθώς προσπαθεί να εξηγήσει το μυστήριο της ζωής.

Μάλιστα σε ένα παροξυσμό επιληπτικής κρίσης, που ως γνωστόν τον βασάνιζε, φώναξε: «Ο ουρανός κατέβηκε στη γη και μ’ έπνιξε. Πραγματικά άγγιξα τον Θεό και τον ένιωσα».

Και ο Αρκάντι, νιώθοντας δέος, λέει: «Τι πιο όμορφο από το θεϊκό μυστήριο!» Θα τα θυμάμαι αυτά τα λόγια όσο ζω, Μακάρ Ιβάνιτς. Θα τα κρατήσω πάντα μέσα μου».

Ο Ντοστογιέφσκι και στον Έφηβο μας αποκαλύπτει τι πάει να πει η μάχαιρα του πνεύματος, που λέει ο Απόστολος Παύλος.

Ο Ντοστογιέφσκι είναι ένας μεγάλος τραγικός ποιητής! Γιατί, όπως λέει εύστοχα ο Τάσος Λιγνάδης, ως δημιουργός «καταδύθηκε στα σκοτεινά άδυτα της ανθρώπινης ψυχής, σαν μια μεταφορική Κάθοδος τον Άδη που για την Ορθόδοξη Πίστη αποτελεί προϋπόθεση της Αναστάσεως». 

Έζησε το μυστήριο της ανθρώπινης ύπαρξης και είναι τραγικός γιατί εμβαθύνει στο μυστήριό της.

Την Κυριακή 25 Φεβρουαρίου 2024 στον Πολυχώρο

ΜΟΥΣΙΚΗ

  του Γιώργου Πισσαλίδη 

Photo credit: Anthony Pepitone

Πριν λίγες μέρες, ο Ρίτσαρντ Τόμσον, ο βραβευμένος από την Βασίλισσα φολκ ρόκερ και συνιδρυτής των θρυλικών Fairport Convention –που πρώτοι πάντρεψαν με καινοτόμο τρόπο την εγγλέζικη παραδοσιακή μουσική με το ροκ- ανακοίνωσε την κυκλοφορία νέου άλμπουμ μετά από έξι χρόνια. 

Το άλμπουμ θα λέγεται Ship to Shore, περιλαμβάνει 12 τραγούδια και θα κυκλοφορήσει σε παραγωγή του ίδιου του Τόμσον από την New West Records στις 31 Μαϊου 2024. Το τελευταίο του άλμπουμ ήταν το 13 Rivers του 2018.    

Όλα αυτά τα χρόνια ο καλλιτέχνης που αποκαλέσθηκε “ο μεγαλύτερος ροκ τραγουδοποιός μετά τον Μπόμπ Ντύλαν και ο πιο εκθαμβωτικός κιθαρίστας μετά τον Τζίμι Χέντριξ” δεν επαναπαύθηκε. Κυκλοφόρησε μια σειρά από “ζωντανά” άλμπουμς, επιμελήθηκε μια κασετίνα από την συνεργασία με την πρώην γυναίκα του ως Richard and Linda Thompson, κυκλοφόρησε ένα εκπληκτικό βιβλίο με τα απομνημονεύματα του, το Beeswing: Losing My Way And Finding My Voice 1967-1975 και το 2019 έδωσε μια συναυλία για τα 70α του γενέθλια στο Ρόγιαλ Άλμπερτ Χώλ με παλιούς φίλους και συνεργάτες.

Για αυτό το άλμπουμ, το 20ο σε μια 40ετή σόλο καριέρα που συμπεριλαμβάνει 3 υποψηφιότητες για Βραβείο Γκράμμυ, ο Ριτσαρντ Τόμσον, που ζει πλέον στις ΗΠΑ, κατευθύνθηκε στο θρυλικό Γούντστοκ της Νέας Υόρκης. Εκεί ηχογράφησε το Ship to Shore με την εδώ και χρόνια σταθερή μπάντα του – τον κιθαρίστα Μπόμπυ Άιχορν (Bobby Eichorn), τον μπασσίστα Τάρας Προντανιούκ (Taras Prodaniuk), τον ντράμερ Μάικλ Zερόμ (Michael Jerome) – μαζί με την σύζυγο και τραγουδίστρια στα φωνητικά Ζάρα Φίλιπς (Zara Philipps), τον βιολιστή Ντέηβιντ Μάνσφηλντ (David Mansfield) και τον μηχανικό ήχου Κρίς Μπίτνερ (Chris Bittner) 

Ως πρόδρομο στο καινούργιο άλμπουμ, ο Τόμσον κυκλοφόρησε το “Singapore Sadie”, ένα ναυτικό τραγούδι (shanty) που άρχισε να συμπεριλαμβάνεται στα “ζωντανά” σέτ του. 

Δήλωσε σχετικά ο Τόμπσον: “Το παίζω ζωντανά εδώ και ένα η ενάμιση χρόνο και το κοινό το αγαπάει. Το ηχογραφήσαμε πολύ γρήγορα – σε τρείς η τέσσερεις ηχοληψίες και παίζει βιολί ο Ντέηβιντ Μάνσφηλντ” 

Από την άλλη, ξέροντας ότι ο Τόμσον αντλεί έμπνευση όχι μόνο από την εγλέζικη φολκ (παραδοσιακή μουσική) αλλά και από την Σκωτσέζικη και Ιρλανδική φολκ η ακόμα την κλασσική, την τζαζ και την κάντρυ, πιστεύουμε ότι θα είναι πάλι ένα δυνατό άλμπουμ που θα βάλει υποψηφιότητα για ένα από τα καλύτερα της χρονιάς. 

 

Το Ship To Shore  θα είναι διαθέσιμο σε όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες (συμπεριλαμβανομένου του Bandcamp), σε CD, και το κλασσικό μαύρο βινύλιο 

 

Μια περιορισμένη έκδοση του “Deep Blue” σε έγχρωμη έκδοση βινυλίου αριθμημένων 500 αντιτύπων με ένα μπόνους πορτοκαλί flexi disc, που θα συμπεριλαμβάνει ένα demo του “Trust” (ένα τραγούδι σε στυλ σόουλ της Motown) θα είναι διαθέσιμο από την Rough Trade.

Μια ειδική έκδοση ενυπόγραφου δίσκου ακτίνας και μια έκδοση σε έγχρωμο βινύλιο σε Orange & Yellow Marble που περιλαμβάνει και αρχειακό φωτογραφικό υλικό 5×7 ίντσες υπογεγραμμένο από τον Ρίτσαρντ Τόμσον θα είναι διαθέσιμη από τους Independent Retailers και διαθέσιμη από τώρα  για προπαραγγελία μέσω της ΝEW WEST RECORDS.

Πριν από την κυκλοφορία του δίσκου, ο Ρίτσαρντ Τόμσον θα ξεκινήσει μια σύντομη σόλο τουρνέ στην Βόρεια Αμερική   στις 21 Μαρτίου και θα  αρχίζει μια περιοδεία 12 στάσεων με πλήρη μπάντα στο Ηνωμένο Βασίλειο ξεκινώντας από το Μπρίστολ στις 26 Μαϊου 2024 και με αποκορύφωμα μια συναυλία στο ιστορικό “Ρόγιαλ Άλμπερτ Χώλ” στις 8 Ιουνίου. Ενώ θα δώσει ακόμα μια συναυλία με πλήρη μπάντα στο Town Hall της Νέας Υόρκης στις 18 Οκτωβρίου (Για περισσότερα σχετικά με την περιοδεία του εδώ)

Richard Thompson: Ship To Shore tracklist

  1. Freeze 
    2. The Fear Never Leaves You 
    3. Singapore Sadie
    4. Trust  
    5. The Day That I Give In 
    6. The Old Pack Mule  
    7. Turnstile Casanova  
    8. Lost In The Crowd  
    9. Maybe 
    10. Life’s A Bloody Show 
    11. What’s Left To Lose  
    12. We Roll 

  του Γιώργου Πισσαλίδη  Photo credit: Anthony Pepitone Πριν

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Επιμέλεια: Γιώργου Πισσαλίδη

 

Εξαντλημένα είναι τα εισιτήρια και για τις έξι παραστάσεις  της Βαλκυρίας του Ριχάρδου Βάγκνερ, που ανεβαίνει στην Εθνική Λυρική Σκηνή σε  συμπαραγωγή με την Βασιλική Όπερα της Δανίας κάτι που αποδεικνύει ότι το ανέβασμα του έργου του Βάγκνερ είναι απωθημένο για τους Έλληνες  μουσικόφιλους, που πραγματικά τα έχουν στερηθεί  Η “Βαλκυρία” ανεβαίνει στην Αίθουσα Σταύρος Νιάρχος, σε μουσική διεύθυνση Ρόλαντ Κλούττιχ και σκηνοθεσία Τζων Φούλτζεϊμς. 

H “Βαλκυρία” είναι το πρώτο έργο του Ριχάρδου Βάγκνερ που παρουσιάζεται στις νέες εγκαταστάσεις της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο ΚΠΙΣΝ. Πρόκειται για το δεύτερο μέρος της τετραλογίας “Το δαχτυλίδι του Νίμπελουνγκ” του Βάγκνερ και σίγουρα το πιο δημοφιλές. Πολύ συχνά η “Βαλκυρία” παρουσιάζεται αυτόνομα, καθώς περιλαμβάνει συναρπαστική μουσική εξαιρετικής ποιότητας και σαγήνης και χαρακτηρίζεται ως ένα έργο συγκινητικό, αλλά και δραματουργικά συμπυκνωμένο. Η σύνθεση του κολοσσιαίου αυτού έργου, στα πρότυπα της τριλογίας Ορέστεια του Αισχύλου, απασχόλησε τον Βάγκνερ επί πολλά χρόνια. Είναι καρπός των ιδεολογικών ζυμώσεων που κυριαρχούσαν στον γερμανικό χώρο κατά τα μέσα του 19ου αιώνα και των οποίων μετείχε ο συνθέτης την περίοδο από το 1841 έως το 1849 κατά την παραμονή του στη Δρέσδη.

Αντλώντας έμπνευση από τη μυθολογία των χωρών του Βορρά, ο Βάγκνερ –που έχει γράψει επίσης το ποιητικό κείμενο του έργου– θέλησε μέσα από το”Δαχτυλίδi” να ασκήσει κριτική στην πρωτοβιομηχανική κοινωνία της εποχής του, στον θεσμό του γάμου και στις σχέσεις εξουσίας. Μουσικά η Βαλκυρία είναι ένα έργο έντονα δραματικό με πολλές μουσικές καινοτομίες που προσδιόρισαν την εξέλιξη της μουσικής και επηρέασαν τις επόμενες γενιές συνθετών. Διάσημος παραμένει ο «Καλπασμός των Βαλκυριών», τον οποίο ο Φράνσις Φορντ Κόππολα αξιοποίησε στην ταινία του Αποκάλυψη τώρα (1979).

Για την πρώτη της “Βαλκυρία”, η Εθνική Λυρική Σκηνή ανέθεσε τη σκηνοθεσία στον διακεκριμένο Βρετανό σκηνοθέτη Τζων Φούλτζεϊμς, ο οποίος έχει σκηνοθετήσει για την ΕΛΣ τον Ντον Τζοβάννι και τον Τζάννι Σκίκκι. Έχει σκηνοθετήσει στα μεγαλύτερα λυρικά θέατρα του πλανήτη, όπως η Σκάλα του Μιλάνου, το Κόβεντ Γκάρντεν, το Ρεάλ της Μαδρίτης, το Λισέου της Βαρκελώνης, το Σατλέ στο Παρίσι κ.ά. 

Ο σκηνοθέτης της “Βαλκυρίας” Τζων Φουλτζέημς

Ο σκηνοθέτης σημειώνει για την παραγωγή: «Τοποθετήσαμε την όπερα σ’ ένα φανταστικό σύμπαν που εξισορροπεί το μυθικό με το πραγματικό στοιχείο. Ο κόσμος αυτός απηχεί το σήμερα χωρίς όμως να περιορίζεται σ’ έναν συγκεκριμένο χρόνο και τόπο. Ο κεντρικός χαρακτήρας της όπερας είναι στην πραγματικότητα ο Βόταν – καθώς συμβιβάζεται με τις συνέπειες των επιλογών του, συνειδητοποιώντας ότι το μεγαλεπήβολο σχέδιό του θα καταρρεύσει και ότι πρέπει να εγκαταλείψει πρώτα τον γιο του και μετά την κόρη του και να έρθει αντιμέτωπος με τον θάνατό του. Ο θάνατος αυτός ωστόσο δεν είναι μόνο δικός του – νοείται και σε ένα ευρύτερο οικολογικό πλαίσιο, μιας και ο κόσμος τον οποίο έχει εκμεταλλευτεί βρίσκεται επίσης αντιμέτωπος με έναν θάνατο. Τον βλέπουμε ως μια φιγούρα εξουσίας του εικοστού πρώτου αιώνα – όχι ως έναν βιομήχανο του δέκατου ένατου αιώνα όπως τόσο συχνά παρουσιάζεται, αλλά αντ’ αυτού ως έναν δημιουργικό επιχειρηματία· ίσως αρχιτέκτονα ή ηγέτη μιας τεράστιας μιντιακής αυτοκρατορίας».

Photo: Camilla Winther

Βέβαια κάτι τέτοιες δηλώσεις μας κάνoυν να υποπτευόμαστε ότι έχουμε να κάνουμε με μία ακόμα παράσταση Regietheater (Ρέτζιτεάτερ η σκηνοθετοκρατούμενη όπερα), όπου ο σκηνοθέτης “λέει τα δικά του” αντί του φιλοσοφικού στοχασμού τού Βάγκνερ.  Κάτι που από την πρώτη στιγμή πολεμήσαμε ως “Αβαλον των Τεχνών”. 

Η δημιουργική ομάδα συμπληρώνεται από τη συνεργάτιδα σκηνοθέτρια Γιοχάννε Χόλτεν, τον Τομ Σκατ, που έχει σχεδιάσει τα σκηνικά και τα κοστούμια, τον συνεργάτη σκηνογράφο Ντέιβιντ Άλλεν και τη φωτίστρια Ντ. Μ. Γουντ.

Διευθύνει ο διακεκριμένος Γερμανός αρχιμουσικός Ρόλαντ Κλούττιχ, ένας μαέστρος με μεγάλη εμπειρία στο έργο του Βάγκνερ, αλλά και με ιδιαίτερο ενδιαφέρον στα έργα των Σούμαν, Μπεργκ, Ντεμπυσσύ, Γιάνατσεκ και Σιμπέλιους.  

Φωτό: Ανδρέας Σιμόπουλος

Για τους εξαιρετικά απαιτητικούς βασικούς ρόλους του έργου η Εθνική Λυρική Σκηνή έχει εξασφαλίσει κορυφαίους βαγκνερικούς τραγουδιστές διεθνούς φήμης, όπως τον Γερμανό τενόρο Στέφαν Φίνκε, ο οποίος θα ερμηνεύσει τον ρόλο του Ζήγκμουντ, τον καταξιωμένο Έλληνα βαθύφωνο Πέτρο Μαγουλά, ο οποίος ερμηνεύει τον ρόλο του Χούντινγκ, τον Φινλανδό βαρύτονο Τόμμι Χακάλα στον ρόλο του Βόταν, την εξαιρετική Βρετανή δραματική σοπράνο ‘Αλλισον Όουκς στον ρόλο της Ζήγκλιντε και την Κάθριν Φόστερ, καθιερωμένη παγκοσμίως ως μια από τις καλύτερες Βρουγχίλδες της εποχής μας. 

Ο Στέφαν Φίνκε ως Βοτάν (Camille Winther)

Τον ρόλο της Φρίκας θα μοιραστούν οι μεσόφωνοι Μαρίνα Προυντένσκαγια και Χάννε Φίσερ.

Τον ρόλο της Χέλμβιγκε θα ερμηνεύσει η Κατερίνα Σαντμάιερ, της Γκέρχιλντε η Βιολέττα Λούστα, της Ορτλιντε η Ταξιαρχούλα Κανάτη, της Βάλτραουτε η Νεφέλη Κωτσέλη, της Ζήγκρουνε η Δήμητρα Καλαϊτζή-Τηλικίδου, της Ρόσβαϊσε η Φωτεινή Αθανασάκη, της Γκρίμγκερντε η Άννα Τσελίκα και της Σβέρτλαϊτε η Χρυσάνθη Σπιτάδη.

 Η Βαλκυρία με μια ματιά

Το έργο

Η Βαλκυρία είναι το δεύτερο από τα έργα του σκηνικού φεστιβαλικού έργου Το δαχτυλίδι του Νίμπελουνγκ, το οποίο αποτελείται από ένα μονόπρακτο «εισαγωγικό» έργο, τον ”Χρυσό του Ρήνου”, και τρία τρίπρακτα έργα, τη “Βαλκυρία”, τον “Ζήγκφρηντ”και το “Λυκόφως των Θεών”. 

Ο συνθέτης

Ο Ρίχαρντ Βάγκνερ γεννήθηκε στη Λειψία το 1813, την ίδια χρονιά με τον Τζουζέππε Βέρντι. Αποτελεί μοναδική περίπτωση ανάμεσα στους συνθέτες του 19ου αιώνα και εμβληματική μορφή του γερμανικού ρομαντισμού, καθώς η δράση και το δημιουργικό του έργο επηρέασαν βαθύτατα τη σκέψη, τα γράμματα και την τέχνη όχι μόνο της δικής του εποχής αλλά και των μεταγενέστερων. Συνέγραψε θεωρητικά δοκίμια όπως επίσης τα ποιητικά κείμενα για όλα του τα σκηνικά έργα, οραματίστηκε μια τέχνη πέρα από την ψυχαγωγία, με διδακτικό περιεχόμενο, στα πρότυπα του αρχαίου ελληνικού δράματος. Εμπνεύστηκε και υλοποίησε το ιδανικό κτίριο θεάτρου για την παρουσίαση των μουσικών του δραμάτων κοντά στη φύση, μακριά από την πολυτέλεια των κοσμικών μεγαλουπόλεων. Η πρωτοποριακή δομή των κειμένων του, κυρίως όμως οι μουσικές του καινοτομίες (αρμονία, προσωδία, χρήση εξαγγελτικών θεμάτων κ.λπ.) υποχρέωσαν τους συναδέλφους του να ξαναδούν το σύνολο της μουσικής τέχνης με διαφορετική οπτική. Πέθανε στη Βενετία το 1883. Σημαντικότερα έργα του είναι “Ο ιπτάμενος Ολλανδός” (1843),”Τάνχωυζερ”(1845/61), “Λόενγκριν” (1850)  “Τριστάνος και Ιζόλδη”(1864), “Οι αρχιτραγουδιστές της Νυρεμβέργης”(1867), “Το δαχτυλίδι του Νίμπελουγκ” (1876) και “Πάρσιφαλ”(1882).

Πορταίτο του Ριχάρδου Βάγκνερ από τον Τιουζέπε Τιβόλι

 Πρεμιέρες

Η Βαλκυρία πρωτοπαρουσιάστηκε στο Βασιλικό Αυλικό και Εθνικό Θέατρο στο Μόναχο στις 26 Ιουνίου 1870. Για πρώτη φορά ως μέρος του Δαχτυλιδιού ανέβηκε στο Θέατρο του Φεστιβάλ στο Μπάυρωυτ στις 14 Αυγούστου 1876. Στην Ελλάδα πρωτοπαρουσιάστηκε από την Όπερα της Φρανκφούρτης στις 27 Νοεμβρίου 1938 στο Θέατρο Ρεξ, στην Πανεπιστημίου, στο πλαίσιο του Δαχτυλιδιού του Νίμπελουνγκ.

Σύνοψη

A΄ Πράξη

Καταδιωκόμενος από εχθρούς κατά τη διάρκεια μιας καταιγίδας, ο Ζήγκμουντ φτάνει εξαντλημένος σε ένα άγνωστο σπίτι. Η Ζήγκλιντε τον βρίσκει ξαπλωμένο πλάι στην εστία και οι δυο τους αισθάνονται άμεση έλξη. Τους διακόπτει ο σύζυγος της Ζήγκλιντε, ο Χούντινγκ, ο οποίος ρωτά τον άγνωστο ποιος είναι. O Ζήγκμουντ ονομάζει τον εαυτό του «Κυνηγημένο από την ατυχία» (Wehwalt), αφηγείται τη γεμάτη καταστροφές ζωή του και μαθαίνει ότι ο Χούντινγκ είναι συγγενής των εχθρών του. Ο Χούντινγκ λέει στον καλεσμένο του πως για το βράδυ είναι φιλοξενούμενός του αλλά ότι θα πολεμήσουν μέχρι θανάτου το πρωί.

Photo: Camille Winther

Μόνος του, ο Ζήγκμουντ καλεί τον πατέρα του Βαίλζε, ζητώντας το σπαθί που του υποσχέθηκε κάποτε. Eπιστρέφει η Ζήγκλιντε, η οποία έχει δώσει στον Χούντινγκ ένα φίλτρο για να κοιμηθεί. Μιλά στον Ζήγκμουντ για τον γάμο της, κατά τον οποίο ένας μονόφθαλμος άγνωστος σφήνωσε σε έναν κορμό δέντρου ένα σπαθί που έκτοτε κανένας δεν μπόρεσε να βγάλει. Η Ζήγκλιντε εξομολογείται στον Ζήγκμουντ τη δυστυχία της. Εκείνος την αγκαλιάζει και της υπόσχεται να την ελευθερώσει από τον αναγκαστικό γάμο της με τον Χούντινγκ.

Φώτο: Ανδρέας Σιμόπουλος

Η Ζήγκλιντε τον ρωτά και πάλι να μάθει ποιος είναι. Όταν ο Ζήγκμουντ λέει πως το όνομα του πατέρα του ήταν Βαίλζε, εκείνη αντιλαμβάνεται ότι πρόκειται για τον δίδυμο αδελφό της και συνειδητοποιεί ότι το σπαθί είναι γι’ αυτόν. Πράγματι, ο Ζήγκμουντ βγάζει το σπαθί από τον κορμό του δέντρου όπου ήταν σφηνωμένο και διεκδικεί τη Ζήγκλιντε ως νύφη του.

Β΄ Πράξη

Ψηλά στην κορυφή ενός βουνού, ο Βόταν, αρχηγός των θεών, λέει στην πολεμίστρια κόρη του Βρουγχίλδη, μία από τις εννέα Βαλκυρίες, ότι εκείνη πρέπει να υπερασπιστεί τον θνητό γιο του Ζήγκμουντ στην επερχόμενη μάχη του με τον Χούντινγκ. Εμφανίζεται όμως η Φρίκα, σύζυγος του Βόταν και θεά του γάμου. Επιμένει ότι ο Βόταν πρέπει να υπερασπιστεί τα δικαιώματα γάμου και επομένως τον Χούντινγκ, όχι τον Ζήγκμουντ. Αδιαφορεί για το επιχείρημα του Βόταν ότι ο Ζήγκμουντ θα μπορούσε να σώσει τους θεούς, αποσπώντας από τον δράκο Φάφνερ το παντοδύναμο δαχτυλίδι του Νίμπελουνγκ Άλμπεριχ. Όταν ο Βόταν συνειδητοποιεί ότι έχει πέσει στην ίδια του την παγίδα, καθώς θα χάσει τη δύναμή του αν δεν εφαρμόσει τον νόμο, υποτάσσεται στις απαιτήσεις της συζύγου του. Αφού φύγει η Φρίκα επιστρέφει η Βρουγχίλδη και ο Βόταν, απογοητευμένος, της αφηγείται τα σχετικά με την κλοπή του Χρυσού από τον Ρήνο και την κατάρα του Άλμπεριχ για όποιον φέρει το δαχτυλίδι που διαμορφώθηκε από τον Χρυσό. Η Βρουγχίλδη σοκάρεται όταν ακούει τον πατέρα της να τη διατάζει να πολεμήσει υπέρ του Χούντινγκ.

Ο Ζήγκμουντ παρηγορεί τη φοβισμένη γυναίκα και αδελφή του, και την προσέχει όταν την παίρνει ο ύπνος. Η Βρουγχίλδη τού εμφανίζεται σαν σε όραμα, λέγοντάς του ότι σύντομα θα πεθάνει και θα την ακολουθήσει στη Βαλχάλλα, την κατοικία των θεών. Εκείνος απαντά ότι δεν θα αφήσει τη Ζήγκλιντε και απειλεί να τη σκοτώσει και να σκοτωθεί και ο ίδιος αν το σπαθί του δεν έχει τη δύναμη να τον προστατέψει από τον Χούντινγκ. Συγκινημένη, η Βρουγχίλδη αποφασίζει να αψηφήσει τον Βόταν και να βοηθήσει τον Ζήγκμουντ. Ο Ζήγκμουντ αποχαιρετά τη Ζήγκλιντε όταν ακούει τον Χούντινγκ που πλησιάζει. Οι δύο άντρες αναμετρώνται αλλά, τη στιγμή που ο Ζήγκμουντ είναι έτοιμος να καταφέρει το οριστικό πλήγμα στον αντίπαλό του, εμφανίζεται ο Βόταν και του σπάει το σπαθί, αφήνοντάς τον να σκοτωθεί από τον Χούντινγκ. Η Βρουγχίλδη δραπετεύει με τη Ζήγκλιντε και το σπασμένο ξίφος. Ο Βόταν σκοτώνει περιφρονητικά τον Χούντινγκ με ένα νεύμα και φεύγει για να τιμωρήσει τη Βρουγχίλδη για την ανυπακοή της.

Γ΄ Πράξη

Οι οκτώ πολεμίστριες αδελφές της Βρουγχίλδης καταφθάνουν στην κορυφή του βουνού μεταφέροντας σκοτωμένους ήρωες στη Βαλχάλλα. Έκπληκτες βλέπουν τη Βρουγχίλδη να φτάνει με μια γυναίκα, τη Ζήγκλιντε. Όταν ακούν ότι προσπαθεί να ξεφύγει από την οργή του Βόταν, φοβούνται να την κρύψουν. Η Ζήγκλιντε είναι σε απόγνωση μέχρι που η Βρουγχίλδη τής λέει ότι έχει στα σπλάχνα της το παιδί του Ζήγκμουντ. Τότε, θέλοντας να σωθεί, παίρνει τα κομμάτια του σπαθιού από τη Βρουγχίλδη, την ευχαριστεί και τρέχει στο δάσος για να κρυφτεί από τον Βόταν. 

Φώτο: Ανδρέας Σιμόπουλος

Όταν εμφανίζεται ο θεός, καταδικάζει τη Βρουγχίλδη να γίνει θνητή, αδιαφορώντας για τις αντιρρήσεις των αδελφών της, απειλώντας να τιμωρήσει και αυτές με τον ίδιο τρόπο. Όταν μένει μόνη με τον πατέρα της, η Βρουγχίλδη τού λέει ότι παράκουσε τις εντολές του, κάνοντας όμως αυτό που εκείνος ήθελε πραγματικά. Ο Βόταν δεν ενδίδει: θα τη βυθίσει σε ύπνο και θα ανήκει σε όποιον άντρα την ξυπνήσει από αυτόν. Εκείνη ζητά να την προστατέψει: του ζητά στον ύπνο της να την περικυκλώσει με ένα πύρινο τείχος, το οποίο μόνον ο πιο γενναίος ήρωας θα μπορεί να περάσει. Και οι δύο αισθάνονται ότι αυτός ο ήρωας πρέπει να είναι το παιδί που θα φέρει στον κόσμο η Ζήγκλιντε. Αποχαιρετώντας με θλίψη την αγαπημένη του κόρη, ο Βόταν τη βυθίζει σε ύπνο και την κάνει θνητή, πριν καλέσει τον Λόγκε, θεό της φωτιάς, να περικυκλώσει τον βράχο.

Επιμέλεια: Γιώργου Πισσαλίδη   Εξαντλημένα είναι τα εισιτήρια και

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Η Εθνική Λυρική Σκηνή υποδέχεται την Έλενα Ματθαιοπούλου για μια ομιλία με τίτλο «Ο Βάγκνερ και η Ελλάδα», με αφορμή την όπερα «Βαλκυρία». 

Ησυγγραφέας και associate editor του περιοδικού Opera Now Έλενα Ματθαιοπούλου συνεχίζει και φέτος τη συνεργασία της με τις Εκπαιδευτικές & Κοινωνικές Δράσεις της Εθνικής Λυρικής Σκηνής και, με αφορμή τη Βαλκυρία του Ρίχαρντ Βάγκνερ που παρουσιάζεται από την ΕΛΣ για πρώτη φορά στην ιστορία της στις 10, 13, 16, 19, 24 και 31 Μαρτίου 2024, θα πραγματοποιήσει ομιλία με τίτλο «Ο Βάγκνερ και η Ελλάδα» το Σάββατο 9 Μαρτίου 2024, στις 19.00, στο VIP Lounge της ΕΛΣ (1ος όροφος φουαγέ) στο ΚΠΙΣΝ, με είσοδο ελεύθερη για το κοινό.

Στην ομιλία της, η Έλενα Ματθαιοπούλου θα εστιάσει στο εμμονικό πάθος του Ρίχαρντ Βάγκνερ για την αρχαία Ελλάδα και –μέσα από πλούσιο οπτικοακουστικό υλικό και κείμενα του κορυφαίου Γερμανού συνθέτη– θα φωτίσει τα στοιχεία του ελληνικού κόσμου που πρωταγωνιστούν στη δράση και τη δημιουργία του. Μαζί θα παρακολουθήσουμε την καθοριστική επιρροή που άσκησε η μυθολογία και το αρχαίο ελληνικό δράμα στο έργο του, και ιδιαίτερα στη σύλληψη, τη σύνθεση και τη δομή της τετραλογίας Το δαχτυλίδι του Νίμπελουνγκ που συνέθεσε στα πρότυπα της τριλογίας Ορέστεια του Αισχύλου.

Τόσο στη Βαλκυρία, το δεύτερο και πιο δημοφιλές μέρος, όσο και στα υπόλοιπα τρία μέρη του κολοσσιαίου έργου, θα ανιχνεύσουμε τα κοινά στοιχεία των χαρακτήρων του αισχύλειου αρχαίου δράματος με αυτά των χαρακτήρων που συναντούμε στην τετραλογία. Ξεκινώντας από τους βαγκνερικούς θεούς Βόταν και Φρίκα, που παραπέμπουν ευθέως στον άπιστο σύζυγο Δία και τη συστηματικά εξαπατημένη και διαμαρτυρόμενη Ήρα, θα ανακαλύψουμε τις ομοιότητες του βαγκνερικού κόσμου των θεών και των θνητών με αυτόν του αρχαιοελληνικού δράματος.

 

* Photo κεντρικη: Getty Images

Η Εθνική Λυρική Σκηνή υποδέχεται την Έλενα

ΘΕΑΤΡΟ / ΜΙΟΥΖΙΚΑΛ / ΟΠΕΡΕΤΤΑ

«Οι Τσέντσι» του Πέρσι Σέλλεϋ, μια αληθινή ιστορία κακοποίησης και πατροκτονίας στη Ρώμη του 1600, παρουσιάζεται, στη Σκηνή Ω του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά, σε σκηνοθεσία Μαριλίτας Λαμπροπούλου.

Το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά παρουσιάζει, από τις 9 Μαρτίου 2024, την παράσταση «Οι Τσέντσι», σε σκηνοθεσία Μαριλίτας Λαμπροπούλου.

Οι Τσέντσι, του Πέρσι Σέλλεϋ στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά - Σκηνή Ω«Οι Τσέντσι»: Λίγα λόγια για το έργο

Οι «Τσέντσι» του Πέρσι Σέλλεϋ, του σημαντικού ποιητή, εκπροσώπου του βρετανικού ρομαντισμού του 19ου αιώνα, είναι ένα έργο σπάνιο. Μένει ανεξίτηλα στη μνήμη. Η ποιητική γραφή του, μεστή νοημάτων, το λεπτό ψυχογράφημα των ηρώων, η φιλοσοφική αναζήτηση εννοιών όπως η δικαιοσύνη και η ελευθερία, τα όρια της ηθικής, μέσα από μια δυναμική πλοκή, κάνουν το έργο μοναδικό. Το υλικό του μια αληθινή ιστορία κακοποίησης και πατροκτονίας, που έλαβε χώρα σε μια γνωστή αρχοντική οικογένεια της Ρώμης του 1600, την οικογένεια Τσέντσι.

Ο αδίστακτος Φραντσέσκο Τσέντσι βγάζει από τον δρόμο του όποιο εμπόδιο μπει ανάμεσα σ΄αυτόν και τα σχέδιά του. Το έγκλημα δεν είναι πρόβλημα γι’ αυτόν και η άφεση αμαρτιών που εξαγοράζει από την παπική εξουσία με τον πλούτο του, του εξασφαλίζει και την επίγεια ατιμωρησία. Όταν φτάνει στα άκρα, προκαλώντας τον θάνατο των γιων του και τον βιασμό της κόρης του Μπεατρίτσε,  η υποστήριξή του από την εξουσία μεταστρέφεται, και συγχρόνως η κόρη του αποφασίζει την πατροκτονία. Μία δίκη θα λάβει χώρα, όπου δε δικάζονται μόνο άνθρωποι και πράξεις, αλλά και τα σύμβολα του καλού και του κακού, του δίκαιου και του άδικου.  Τίποτα δεν είναι καθαρό, βρίσκεις τα αντίθετα το ένα μέσα στο άλλο. Τι μπορεί να σημαίνει μία «κακή αλλά αναγκαία πράξη»; Τι συνέπειες μπορεί να έχει η ολιγωρία του νόμου; Μπορεί ποτέ η αυτοδικία να δικαιωθεί;

Η  Μπεατρίτσε, μέσα από την φαύλη πράξη της, «καθαγιάζεται», και γίνεται ένα σύμβολο ηθικής ελευθερίας. Ο  Φραντσέσκο Τσέντσι, μέσα από την σχεδόν καλλιτεχνική επιθυμία του να φτιάξει έναν δρόμο απόλυτου Κακού,  ξαναβρίσκει μια παράδοξη παιδικότητα, αλλά δε γίνεται να συγχωρεθεί.

Η παράσταση θέλει να φέρει αυτή τη σκληρή ιστορία του 1600, βουτηγμένη μέσα από τον ρομαντισμό του Σέλλεϋ σε ένα χρόνο τόσο προσωπικό, τόσο άμεσο, ώστε να μην έχει σημασία αν είναι τότε ή σήμερα, αλλά μόνο η βαθιά ψυχική εντύπωση που μας προκαλεί.

Το φιλύποπτο περιβάλλον διαρκώς παρόν, ωτακουστές, υπηρέτες, κινούμενοι τοίχοι, πλάσματα μεσαιωνικά, επιβιώνουν σε έναν υπερχρόνο. Η συγκινητική πορεία της Μπεατρίτσε από το σκοτάδι προς το  φως μας παρασέρνει και μας κάνει να αναζητήσουμε μέσα μας το σε τι πιστεύουμε, σε τι θα μπορούσαμε να πιστεύουμε και το τι μένει.

«Οι Τσέντσι» του Πέρσι Σέλλεϋ, μια αληθινή

ΜΟΥΣΙΚΗ

Επιμέλεια: Γιώργος Πισσαλίδης 

 

Οι ξεχωριστοί ΓΙΑΓΚΙΝΗΔΕΣ, αν και μας συστήθηκαν μόλις πριν από λίγους μήνες, ήδη έχουν κερδίσει τις καρδιές μας και μέσα από τις μουσικές τους νιώθουμε για άλλη μία φορά την τεράστια αξία του ρεμπέτικου! Ακόμα όμως πιο σημαντικό είναι πως μέσα από τους ίδιους, η νέα γενιά μαθαίνει κι εκείνη τους θησαυρούς του ρεμπέτικου και δίνουν σε αυτά τα τραγούδια νέα πνοή και ενέργεια!

Τώρα ήρθε η στιγμή να μοιραστούν μαζί μας τα ολόδικά τους τραγούδια! Τραγούδια που δημιούργησαν με σεβασμό, μεράκι και κέφι, στα βήματα των παλαιότερων δασκάλων τους, και αποτελούν το album με τίτλο «Άνθρωποι του δρόμου».

Εκτός από την γνωστή πλέον «Καταφερτζού», η οποία αναφέρεται σε μια ερωτική ιστορία μεταξύ μιας φιλόδοξης κοπέλας και ενός “χαλαρού” τύπου και εξιστορεί όλες τις δυσκολίες που μπορεί να έχει μια τέτοια σχέση, μας παρουσιάζουν έξι ακόμα τραγούδια με ήρωες ανθρώπους που γνώρισαν στο δρόμο, από την εποχή που έπαιζαν τη μουσική τους στα στενά της Θεσσαλονίκης! 

 

Ακούστε ολόκληρο το album στο YouTube: ΕΔΩ

Λίγα λόγια για το κάθε τραγούδι, όπως τα περιγράφουν οι Γιαγκίνηδες

Αντάμης: Αντάμης σημαίνει παλικάρι. Είναι γραμμένο για έναν πωλητή του περιοδικού “Σχεδία”. Η ιστορία του, οι δυσκολίες που έχει περάσει αλλά και η προσπάθεια του να ανακάμψει μας συγκίνησε και αποφασίσαμε να του αφιερώσουμε αυτό το τραγούδι. 

Σάρακας: Σε πολλές διαλέκτους της χώρας, σάρακας σημαίνει πριόνι. Ο ήχος όμως του πριονιού όταν κόβει το ξύλο, θύμιζε τον ήχο που κάνει κάποιος όταν γκρινιάζει, για αυτό και μεταφορικά σάρακας σημαίνει γκρινιάρης. Ο σάρακας λοιπόν είναι το ιδανικό κομμάτι για να αφιερώσουμε στον γκρινιάρη φίλο μας!

Σερκάν: Σερκάν είναι το όνομα ενός παιδιού που ζητιάνευε δίπλα στο σημείο που παίζαμε μουσική στο δρόμο. Ο Σερκάν συνεχώς αναρωτιόταν “που παν όλοι και με προσπερνάνε”. Αυτή η ατάκα έγινε έμπνευση για το τραγούδι!

Ο έμπορας: Η ιστορία του έμπορα βασίζεται σε έναν μανάβη που πουλά τα φρούτα του στην Τσιμισκή. Μετά από παρατήρηση, καταλάβαμε ότι χρησιμοποιεί κάποια “κόλπα” που αναφέρουμε και στο τραγούδι.

Πρέσβειρα: Η πρέσβειρα είναι η ιστορία μιας κοπέλας, που όπως και πολλοί άλλοι νέοι, έφυγε στο εξωτερικό για να κυνηγήσει την καριέρα της.

Κανάγιας: Κανάγιας σημαίνει δολοπλόκος. Την ιστορία του κανάγια την εμπνευστήκαμε από έναν περίεργο διαπληκτισμό που εκτυλίχθηκε μπροστά μας όταν παίζαμε μουσική. Όσα ακούσαμε σε συνδυασμό με λίγη φαντασία, έφτιαξαν τους στίχους του κανάγια. 

Έπαιξαν οι μουσικοί Σπύρος Κουρουμπέτσης στα κρουστά, Μυρτώ Σταυρακίδου-Ζάχου στο βιολί, Δούκας Σισκόπουλος στο μπάσο, Νικηφόρος Ρούφος στο κλαρίνο, Γιώργος Πασμάς στο μπουζούκι, Σπύρος Χατζηκωνσταντίνου στον μπαγλαμά, Ιωάννα Λιγούδη στο κανονάκι και οι Γιαγκίνηδες στις φωνές, στο μπουζούκι και στην κιθάρα. Η ηχογράφηση, η μίξη, το editing και το mastering έγιναν από τον Σπύρο Χατζηκωνσταντίνου (woodroom studio), συμπληρωματικές ηχογραφήσεις από τον Δούκα Σισκόπουλο (music temple studio), ενώ το εξώφυλλο και τα γραφιστικά στα video lyric από την Φαίη Λυγνού.

Επιμέλεια: Γιώργος Πισσαλίδης    Οι ξεχωριστοί ΓΙΑΓΚΙΝΗΔΕΣ, αν και