ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΑΡΘΡΑ

Δεν βρέθηκαν άρθρα

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ακολουθήστε μας:
2 May, 2026
ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΒΑΛΟΝ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
SECTION
logo
mobile-logo
ΚεντρικήStandard Blog Whole Post (Σελίδα 155)
ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Κοσμοπολίτισσα και συγχρόνως αξιοσέβαστη, ανάμεσα σε Κυκλάδες και Δωδεκάνησα, η Πάτμος ετοιμάζει και πάλι τις κορυφαίες πολιτιστικές καλοκαιρινές δραστηριότητές της. Το ξεχωριστό 17ο Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής Πάτμου, με Καλλιτεχνικό Διευθυντή τον Άλκη Μπαλτά, διοργανώνεται από την Τετάρτη 29 Αυγούστου έως τη Δευτέρα 3 Σεπτεμβρίου 2018στον υπαίθριο χώρο του Ιερού Σπηλαίου της Αποκάλυψης, με Ελεύθερη Είσοδο.

Το Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής Πάτμου ξεχωρίζει για τον μοναδικό χαρακτήρα του συνδυάζοντας την τέχνη με την πνευματικότητα όπως αρμόζει ιδανικά στο νησί της αποκάλυψης, την «Ιερουσαλήμ» του Αιγαίου.

Ξεχωρίζει γιατί οι μουσικές του βραδιές γίνονται σε έναν ιερό χώρο ο οποίος ανακηρύχτηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την UNESCO: το Σπήλαιο όπου ο Ιωάννης έγραψε την Αποκάλυψη.

Ξεχωρίζει, γιατί πλήθος κόσμου συρρέει στις εκδηλώσεις από κάθε γωνιά της γης, πιστό στην ετήσια καλλιτεχνική συνάντηση, που καθιστά για έναν ακόμα λόγο το ιερό νησί πόλο έλξης για την παγκόσμια κοινότητα.

Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του φετινού Φεστιβάλ είναι το διαφορετικό μουσικό ενδιαφέρον της κάθε συναυλίας και οι συμμετοχές πολυπρόσωπων συνόλων από την Αγγλία (English Chamber Choir) και τη Ρωσία (Moscow Youth Chamber Choir) οι οποίες θα παρουσιάσουν πολύ ενδιαφέροντα προγράμματα με χορωδιακά έργα. Επίσης, η Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου μαζί με δεκαμελή χορωδία θα ερμηνεύσουν το έργο «Η αναπαράσταση της Ψυχής και του Σώματος» του Εμίλιο Καβαλιέρι, που είναι το πρώτο ορατόριο που έχει γραφτεί ποτέ. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η βραδιά με σπιρίτσουαλ και σύγχρονα ξένα και ελληνικά τραγούδια  που έχουν θρησκευτικό περιεχόμενο.

Στο πλαίσιο του Θρησκευτικού Φεστιβάλ περιλαμβάνεται και μία ειδική βραδιά για παιδιά, από πέντε χρονών και πάνω, στην οποία με μουσική, αφήγηση, εικόνες και τραγούδι θα παρουσιαστεί ένας μύθος του Αισώπου. Η εκπαιδευτική αυτή συναυλία θα γίνει στο Πνευματικό Κέντρο «Πάτμιον»

Το Πρόγραμμα

ΤΕΤΑΡΤΗ 29 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2018 

Η Χορωδία «ΑΓΙΑ ΣΙΩΝ» της Στέγης Βυζαντινών Τεχνών Λέσβου και σύνολο λαϊκών οργάνων

«Τα Χαίρε των Ελλήνων…» (Η Παναγία στην Ελληνική Μουσική Παράδοση)

Μαέστρος: Παναγιώτης Τσακύρης

Στο πρόγραμμα της συναυλίας θα υπάρχει μια συνεχής εναλλαγή ανάμεσα σε βυζαντινούς ύμνους για τη Θεοτόκο και ελληνικά παραδοσιακά τραγούδια που αναφέρονται στην Παναγία.

Κατά την διάρκεια της συναυλίας θα υπάρχει σχολιασμός των έργων και προβολή εικόνων της Παναγίας.

ΠΕΜΠΤΗ 30 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2018

English Chamber Choir (Αγγλία, Λονδίνο)

Θρησκευτική χορωδιακή μουσική

Μαέστρος: Guy Protheroe

Τα θρησκευτικά έργα των επωνύμων συνθετών που θα παρουσιαστούν, κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες: έργα εμπνευσμένα από το Βυζάντιο (π.χ. Θεοδωράκη: Κασσιανή), έργα της δυτικής μουσικής παράδοσης (π.χ. Thomas Tallis) και έργα της Ρωσικής Ορθόδοξης θρησκευτικής παράδοσης (π.χ. Tchaikovsky)

Θα ακουστούν σε πρώτη παγκόσμια εκτέλεση δύο χορωδιακά έργα (των Ivan Moody και Άλκη Μπαλτά) που γράφτηκαν ειδικά για το 17ο Φεστιβάλ.

 

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 31 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2018

Εκπαιδευτική συναυλία στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής

«Ο λαγός και η χελώνα» (μύθος Αισώπου)

Η ορχήστρα του φεστιβάλ και τρεις τραγουδιστές υπό την διεύθυνση του μαέστρου Α. Μπαλτά και με αφηγήτρια την ηθοποιό Μόσχα Καμπόσου θα πραγματοποιήσουν στο Πνευματικό Κέντρο «Πάτμιον» μια εκπαιδευτική συναυλία για τα παιδιά της Πάτμου (ηλικίες από  5 ετών και πάνω). Θα υπάρχει προβολή εικόνων και βίντεο σχετικών με τον μύθο για τον αγώνα δρόμου μεταξύ του λαγού και της χελώνας.

Η ιδέα του εκπαιδευτικού αυτού προγράμματος, η σύνθεση μουσικής και η διασκευή γνωστών μουσικών έργων έγινε από τον Α. Μπαλτά.

ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2018

Θρησκευτικά τραγούδια και μουσική νεώτερων εποχών

  • Τραγούδι: Σοφία Αβραμίδου
  • Κλαρινέτο και ακορντεόν: Κοσμάς Παπαδόπουλος
  • Κιθάρα: Αντρέας Ζιάκας
  • Πιάνο: Σάκης Κοντονικόλας

Η τραγουδίστρια Σοφία Αβραμίδου και οι τρεις μουσικοί θα παρουσιάσουν ένα πρόγραμμα με σπιρίτσουαλς και πολλά σύγχρονα τραγούδια Ελλήνων και ξένων συνθετών, που έχουν θρησκευτικό περιεχόμενο.

ΚΥΡΙΑΚΗ 2 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2018

 «Η αναπαράσταση της Ψυχής και του Σώματος» – Ορατόριο

  • Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου
  • Δεκαμελής Χορωδία
  • Αφηγητής: Βαγγέλης Ψωμάς
  • Μαέστρος: Άλκης Μπαλτάς

Το μεγάλης ιστορικής σημασίας έργο του Εμίλιο Καβαλιέρι (1550 – 1602) «Η αναπαράσταση της Ψυχής και του Σώματος»  είναι το πρώτο ορατόριο  που έχει γραφτεί. Η Ψυχή και το Σώμα συνομιλούν για  την επουράνια ζωή και για τους γήινους πειρασμούς. Στην εξέλιξη του έργου παρεμβαίνουν και άλλοι ήρωες όπως π.χ. ο Χρόνος, ο Φύλακας Άγγελος και ακούγονται φωνές των καταδικασμένων στην Κόλαση και των ευτυχισμένων στον Παράδεισο.

Όλα τα φωνητικά  μέρη, σολιστικά και χορωδιακά, ερμηνεύονται από τα μέλη της δεκαμελούς χορωδίας. Την εξέλιξη του έργου θα διαβάζει  ο  αφηγητής στα Ελληνικά και αγγλικά (κείμενο: Αγκοστίνο Μάνι, μετάφραση: Βίκυ Στυλιανού).

Η διασκευή και ενορχήστρωση του έργου έγινε από τον Άλκη Μπαλτά.

ΔΕΥΤΕΡΑ 3  ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2018

Θρησκευτικά Χορωδιακά έργα

Moscow Youth Chamber Choir (Νεανική Χορωδία από την Μόσχα)

Μαέστρος: Mikhail Kudryavtsev

Με νέους ταλαντούχους τραγουδιστές  οι οποίοι απεφοίτησαν από τα γνωστότερα μουσικά ιδρύματα της Μόσχας, η «Moscow Youth Chamber Choir» θεωρείται  σήμερα ως μία από τις σημαντικότερες νεανικές χορωδίες της Ρωσίας.

Το πρόγραμμα της συναυλίας περιλαμβάνει έργα θρησκευτικού περιεχομένου κυρίως Ρώσων συνθετών.

17ο Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής Πάτμου

Τετάρτη 29 Αυγούστου – Δευτέρα 3 Σεπτεμβρίου 2018

Υπαίθριος χώρος Ιερού Σπηλαίου Αποκαλύψεως

Οργάνωση: Πνευματικό Κέντρο Δήμου Πάτμου
Συνδιοργάνωση: Δήμος Πάτμου
Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου
Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής του Υπουργείου Ναυτιλίας και Αιγαίου
Υποστηρίζεται από την Ιερά Μονή Αγ. Ιωάννου του Θεολόγου Πάτμου

Ώρα έναρξης των συναυλιών: 20:30

Η είσοδος για το κοινό είναι ελεύθερη

Πληροφορίες: www.patmosfestival.gr

Κοσμοπολίτισσα και συγχρόνως αξιοσέβαστη, ανάμεσα σε Κυκλάδες

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Το κείμενο του είχε δημοσιευτεί αρχικά στο περιοδικό «Τέταρτο», τεύχος 9, τον Ιανουάριο του 1986

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Πριν είκοσι εφτά χρόνια (1988) κυκλοφόρησε «Ο καθρέφτης και το μαχαίρι» από τον Ίκαρο. Η κλασική πλέον αυτή έκδοση περιέχει τριάντα έξι κείμενα του Μάνου Χατζιδάκι, που δημοσιεύτηκαν κατά καιρούς σε περιοδικά και εφημερίδες ή εκφωνήθηκαν προς το κοινό. Το βιβλίο περιλαμβάνει και φωτογραφικό υλικό, το οποίο θα μπορούσε να θεωρηθεί υποστηρικτικό υλικό για το νοερό σχεδίασμα μιας αυτοβιογραφίας. Στο τέλος του βιβλίου ο ίδιος ο Χατζιδάκις μας ξεναγεί στις φωτογραφίες της ζωής του.

 Τα κείμενα είναι πέρα ως πέρα Χατζιδακικά. Ευαίσθητα, ανατρεπτικά, «τελετουργικά», βαθιά πολιτικά, άκρως γοητευτικά και με μοναδική μουσικότητα δοσμένα. Ο Χατζιδάκις είναι ένας μάγος της μουσικής, αλλά κι ένας τεχνίτης του Έλληνος λόγου. Διαβάζοντας Χατζιδάκι αντιλαμβάνεσαι το του Εγγονόπουλου: «Οι άγγελοι στον παράδεισο μιλούν ελληνικά…».

Θα σταθώ εδώ σ’ ένα από τα κείμενα του βιβλίου και μάλιστα σ’ ένα μόνο κομμάτι του, που μου προκάλεσε – και λόγω ειδικότητος – το ενδιαφέρον.

«Η λιποθυμία των λέξεων πάνω σε πέντε γραμμές» (σ.114 – 122) είναι μια εποικοδομητική «φλυαρία», που λέει κι ο ίδιος ο Χατζιδάκις, πάνω στο σπουδαίο θέμα της σχέσης λέξεων, ποίησης και μουσικής. Και ποια η περιπέτεια του συνθέτη «να κάνει δική του τη λέξη, καθώς αυτή ξαπλώνει στο κρεβάτι των πέντε γραμμών».

Απολαύστε τον Μάνο Χατζιδάκι αναλύοντα έναν Οίκο: 

«Για το κύρος των λέξεων πάλι, σ’ ένα τμήμα ποιητικού κειμένου και για τη μουσική επιλογή τους, έχουμε ένα παράδειγμα. Ένα εξαίσιο, ξαφνικό και τολμηρό ποιητικό δείγμα απ’ την Ακολουθία του Κοσμά του Αιτωλού. «Ο Οίκος», έτσι ονομάζεται το τμήμα της Ακολουθίας, αρχίζει:

Των Αποστόλων μιμητής 

και Εκκλησίας στύλος 

των Ιερέων καλλονή 

και των Οσίων τύπος 

(ως κοινωνήσας των αγώνων αυτοίς) 

Ιερομάρτυς αναδέδειξε. 

Κάθε εκκλησιαστικός μουσικός, αλλά και κάθε λογικός, θα βασιζότανε στο ρήμα αναδέδειξε. Στον τελευταίο στίχο:Ιερομάρτυς αναδέδειξε. Αλλά εδώ έχουμε και μια πρόσθετη αίσθηση, πέρα απ’ τη λογική σύνθεση κι ερμηνεία του ιερού κειμένου. Τη σύγχρονη αίσθηση των λέξεων καλλονή – στύλος – τύπος – μιμητής, που η φθορά τους τις βοηθά να δημιουργούν μια μοναδική εντύπωση, έτσι καθώς είναι συζευγμένες με τις παραδοσιακά εκκλησιαστικές λέξεις: Των Αποστόλων – μιμητής. Της Εκκλησίας – στύλος. Των Ιερέων – καλλονή. Και των Οσίων – τύπος. Άραγε ήταν μια έμπνευση, γέννημα τύχης και τόλμης ή μια στον καιρό της λογική διαδικασία φραστική, που συνδυάζει μνήμη και λεκτική λειτουργία; Πιστεύω στην τόλμη του κειμένου και στη διαχρονική ποιητικότητά του μεσ’ απ’ τις ευτυχείς και εμπνευσμένες αυτές συζεύξεις. Είναι ποτέ δυνατόν ο μελωδικός και νόμιμος βιαστής αυτού του κειμένου να τις αγνοήσει και να ρίξει το βάρος στο λογικό αναδέδειξε του Ιερομάρτυρος; Αυτό το «αναδέδειξε» γίνεται δευτερεύον – θα ‘λεγεν ο Καβάφης. Ή μάλλον γίνεται επίλογος, για να καλύψει, να τελειώσει, τα όσα ο Ιερομάρτυς αναδέδειξε.”

Τη συνέχεια του κειμένου μπορείτε να διαβάσετε, φίλοι μου, στο βιβλίο «Ο καθρέφτης και το μαχαίρι».

Επιτρέψτε μου μόνο κάποιες παρατηρήσεις, γιατί σίγουρα δεν είναι και πολύ συνηθισμένη μια τέτοια προσέγγιση. Αρχικά ας επισημανθεί μια παρενθετική λεπτομέρεια: Η ορθή γραφή του ρήματος αναδέδειξε, ως β’ προσώπου παρακειμένου, είναι με αι: αναδέδειξαι.

Ο Μάνος Χατζιδάκις δεν ανήκει στους συνθέτες που υμνούν την παράδοση και το βυζαντινό μέλος και τα παρόμοια κοινότοπα. Πολλώ δε μάλλον δεν είπε ποτέ ότι επηρεάστηκε από αυτές τις παραδοσιακές φόρμες, με εξαίρεση, βέβαια, το ρεμπέτικο, που ήταν, άλλωστε, υπόθεση του καιρού του. Μόνο στην «Εποχή της Μελισσάνθης» συναντούμε την ιδιοφυή επεξεργασία της Γ’ Στάσεως των Εγκωμίων (Αι γενεαί πάσαι), που παρουσιάζει στην αυθεντική της μορφή, με τους στίχους του Αμώμου να προτάσσονται, όπως δηλ. γίνεται στα μοναστήρια. Κι ένα μπουζούκι να αυτοσχεδιάζει… βυζαντινά!

Ο Χατζιδάκις σίγουρα ήξερε την αξία της εκκλησιαστικής ποίησης και μουσικής. Το ενδιαφέρον είναι η επιλογή του παραδείγματος. Πρόκειται για τον «Οίκο» από την ασματική Ακολουθία του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού, δηλαδή το κομμάτι που έπεται του κοντακίου του Αγίου, πριν το συναξάρι της ημέρας. Ο Οίκος αυτός δεν είναι, όμως, από την ακολουθία που αρχικώς επικράτησε στην Εκκλησία μας να ψάλλεται την ημέρα της εορτής (24 Αυγούστου), ποίημα του Σαπφείρου Χριστοδουλίδη του εκ Γραμμένου, μαθητού του Αγίου. Μια ακολουθία που εκδόθηκε το 1814 σε τυπογραφείο της Βενετίας, υπό του Νικολάου Γλυκέος του εξ Ιωαννίνων.

Άρα ποια ακολουθία είχε υπ’ όψιν του ο Χατζιδάκις; Βέβαια η ακολουθία του Σαπφείρου έχει Οίκο με τα στοιχεία που επισημαίνει ο Χατζιδάκις (κοινά, άλλωστε, στους ιερομάρτυρες) αλλά δεν ταυτίζεται: «Την των μαρτύρων καλλονήν, των ιερέων υπογραμμόν, και Αποστόλων μιμητήν…».
Φαίνεται, λοιπόν, πως στα χέρια του Χατζιδάκι βρέθηκε – ποιος ξέρει πώς – η ακολουθία του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού, ποίημα του αειμνήστου μοναχού Υμνογράφου της Μ.τ.Χ.Ε. Γερασίμου Μικραγιαννανίτου, γιατί εκεί υπάρχει ο Οίκος όπως τον παραθέτει ο Χατζιδάκις (μάλλον ο π. Γεράσιμος επεξεργάστηκε σ’ ένα βαθμό την Ακολουθία του Σαπφείρου Χριστοδουλίδη).
Ιδού ο Οίκος του Γερασίμου:  Τῶν Ἀποστόλων μιμητής, καὶ Ἐκκλησίας στῦλος, τῶν ἱερέων καλλονή, καὶ τῶν Ὁσίων τύπος,[καὶ τῶν Μαρτύρων σύναθλος/ αυτή τη φράση δεν την έχει ο Χατζιδάκις], ὡς κοινωνήσας τῶν ἀγώνων αὐτοῖς, Ἱερομάρτυς ἀναδέδειξαι·…

Ο σύγχρονος υμνωδός Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης τον οποίο εκτιμούσε ο Χατζιδάκις

Όπως και να ‘χει, ο Μάνος Χατζιδάκις καταπιάστηκε μ’ ένα παράδειγμα από την υμνογραφία (αρκέστηκε, μάλιστα, στην αρχή του Οίκου – δεν τον ενδιέφερε ολόκληρος) για να τεκμηριώσει την άποψή του περί του κύρους των ήχων και των λέξεων, για να εκφράσει την αγωνία του για το αποτέλεσμα της σύζευξης λέξης και μουσικής. Πάντως σίγουρα δεν είχε μουσική άποψη για τον Οίκο του Αγίου Κοσμά, αφού ο Οίκος διαβάζεται εμμελώς στην ακολουθία του όρθρου και δεν ψάλλεται. Προφανώς τον έθελξαν οι ποιητικές συζεύξεις των λέξεων. Εκεί βρήκε την μουσικότητα.
Ο ίδιος σημειώνει πιο κάτω στο κείμενό του: «Πολλές φορές, όσο καιρό δουλεύω ένα ποιητικό κείμενο, μερόνυχτα μ’ απασχολούν οι λέξεις ή μία λέξη καθοριστική για την πορεία του στίχου».
Και αποφαίνεται διερωτώμενος: «Μήπως αυτό είναι η Τέχνη και η περιπέτειά της μες στο ανθρώπινο γένος; Λέξεις. Που δεν εννοούν να λιποθυμήσουν και μας κρατάνε ξάγρυπνους μέσα στο άγχος των καιρών».

*Πρώτη δημοσίευση Μουσικό Διαδικτυακό Περιοδικό TAR

[vc_row][vc_column][vc_empty_space][vc_column_text] Το κείμενο του είχε δημοσιευτεί αρχικά στο

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Μοναδικός ερμηνευτής – σε διεθνές επίπεδο – και δεξιοτέχνης λαουτιέρης, που κουβαλάει στις «αποσκευές» του την μουσική παράδοση των Ανωγείων της Κρήτης και την πολύτιμη «κληρονομιά» της οικογένειας των Ξυλούρηδων.

Βιρτουόζος drummer, ιδρυτικό μέλος των Αυστραλών Dirty Three, που έχει αποθεωθεί από την αφρόκρεμα του indie rock και post punk ήχου (PJ Harvey, Smog, White Magic, Bonnie Prince Billy, Cat Power, Nina Nastasia και άλλοι).

Ο λόγος φυσικά για το δίδυμο Xylouris White! Ο Γιώργος Ξυλούρης (Ψαρογιώργης) και ο Jim White, δύο ιδιαίτεροι μουσικοί που συνδέονται με μια φιλία 25 ετών (με κάποιους κοινούς σταθμούς όταν συνεργαζόντουσαν επί σκηνής στην Αυστραλία με τα project τους), ενώνουν τις φαινομενικά διαφορετικές πορείες τους σε ένα απολαυστικό μουσικό ταξίδι, με παγκόσμιους ήχους και άρωμα από Κρήτη!

Οι Xylouris White θα βρεθούν στο θέατρο Μυθωδία την Δευτέρα 27 Αυγούστου για μια μοναδική εμπειρία!

Γενική είσοδος 11€

Μοναδικός ερμηνευτής – σε διεθνές επίπεδο –

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Από Τετάρτη 29 Αυγούστου έως και Κυριακή 2 Σεπτεμβρίου 2018

Για τρίτη χρονιά, ο Δήμος Σύρου – Ερμούπολης και το Επιμελητήριο Κυκλάδων συνεργάζονται για την υλοποίηση του Φεστιβάλ Ρεμπέτικου – «Η Σύρα του Μάρκου Βαμβακάρη», που έγινε θεσμός για το νησί. Όπως και οι δύο προηγούμενες διοργανώσεις, το 3ο Φεστιβάλ περιλαμβάνει ένα πλήρες πρόγραμμα εκδηλώσεων με θέμα τη λαϊκή μας μουσική που ονομάζουμε «ρεμπέτικο» και οπωσδήποτε υπό το πρίσμα της σχέσης του Μάρκου Βαμβακάρη με τη Σύρο. Αυτή τη χρονιά, γίνεται για πρώτη φορά ένα «άνοιγμα» της διοργάνωσης στο εξωτερικό, με συμμετοχή σχημάτων από την Ιταλία και την Κύπρο, κάτι που ελπίζουμε να συνεχιστεί και στο μέλλον, δίνοντας κατά κάποιο τρόπο μια «διεθνή» διάσταση στο Φεστιβάλ.

Η φετινή διοργάνωση, τίθεται υπό την αιγίδα και την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι το Ρεμπέτικο εγγράφηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς το 2015 και στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO το 2017 με κριτήρια τον αστικό και λαϊκό του χαρακτήρα, την άμεση σύνδεση του με το λόγο και το χορό, την καθιέρωσή του ως πολιτισμική έκφραση, μουσικό είδος ευρύτατης απήχησης και ως ισχυρό σύμβολο ταυτότητας και ιδεολογίας για την ελληνική λαϊκή μουσική παράδοση.

Στον φάκελο που κατατέθηκε στην UNESCO, η Σύρος αναφέρεται ως μια από τις πόλεις που συνδέονται στενά με το ρεμπέτικο, την λαϊκή μας μουσική που την αντιμετωπίζουμε ως κάτι ενεργό, επίκαιρο και ζωντανό και όχι ως μουσειακό έκθεμα.

Η διάρκεια του Φεστιβάλ, είναι πέντε (5) ημέρες, από την Τετάρτη 29 Αυγούστου έως και την Κυριακή 2 Σεπτεμβρίου 2018. Επισυνάπτονται το αναλυτικό φυλλάδιο του Φεστιβάλ και οι αφίσες των εκδηλώσεων.

Σας προσκαλούμε να επισκεφθείτε τη Σύρο, και να απολαύσετε το νησί, στο mood του Ρεμπέτικου!!!

 Επισυναπτόμενα Αρχεία

Από Τετάρτη 29 Αυγούστου έως και Κυριακή

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΠΙΣΤΗ

Με τα εγκαίνια της έκθεσης φωτογραφίας «ABOUT POLSKA» ξεκίνησε το 2ο Διεθνές Φεστιβάλ Εκκλησιαστικού Οργάνου «ΑΝΩ» στον Καθεδρικό Ναό Αγίου Γεωργίου στην Άνω Σύρο. Μέσα από τις φωτογραφίες της έκθεσης που έχει δημιουργηθεί με πρωτοβουλία του Υπουργείου Εξωτερικών της Πολωνικής Δημοκρατίας στα πλαίσια του εορτασμού των 100 χρόνων από την ανάκτηση της Ανεξαρτησίας της Πολωνίας και πραγματοποιείται στο πλαίσιο των παράλληλων εκδηλώσεων του Φεστιβάλ σε συνεργασία με την Πρεσβεία της Πολωνικής Δημοκρατίας στην Αθήνα, παρουσιάζεται η σύγχρονη Πολωνία, οι μεγαλύτερες πόλεις, τα μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, τα εθνικά πάρκα και τα φυσικά καταφύγια, αλλά και οι Πολωνοί, ένας λαός προικισμένος με σλαβική ευαισθησία και ευρωπαϊκό πραγματισμό.
Μετά από την ιδιαίτερα κατατοπιστική και ευχάριστη εισαγωγή του Νίκου Κανελλόπουλου, το φωνητικό κουαρτέτο «Vox Sinceris» που αποτελείται από την Αφροδίτη Φύκαρη (σοπράνο), την Μάνια Ευαγγελίου (άλτο), τον Νίκο Ανδρεαδάκη (τενόρος) και τον Ηλία Καπάνταη (βαρύτονος),παρουσίασε πολυφωνικά έργα από όλες τις περιόδους της αναγεννησιακής μουσικής, υπό τη διεύθυνση του Χρήστου Παρασκευόπουλου, οποίος ερμήνευσε και συνθέσεις για σόλο εκκλησιαστικό όργανο. Ιδιαίτερα ευχάριστη έκπληξη για το κοινό αποτέλεσε η παρουσίαση μιας σύνθεσης του κρητικού αναγεννησιακού συνθέτη δυτικής μουσικής Φραγκίσκου Λεονταρίτη,με την οποία έκλεισε το μουσικό πρόγραμμα της βραδιάς.
Κλείνοντας, ο Καθολικός Επίσκοπος π. Πέτρος Στεφάνου χάρισε στη Χριστιάννα Πάπιτση, περιφερειακή σύμβουλο και εντεταλμένη σε θέματα πολιτισμού των Κυκλάδων,  το αναμνηστικό γλυπτό του Φεστιβάλ ΑΝΩ, ως ένδειξη αναγνώρισης της σημαντικής υποστήριξης της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου στη διοργάνωση.
Επόμενη συναυλία του Φεστιβάλ ΑΝΩ:
Τετάρτη 22 Αυγούστου 2018, 8:00 μ.μ 
Καθεδρικός Ναός Αγίου Γεωργίου Άνω Σύρου
“Από τον Αυλό στο Όργανο”
Συναυλία με έργα για φλάουτο (μουσικό όργανο με έναν αυλό) και για εκκλησιαστικό όργανο (μουσικό πολύαυλο όργανο, απόγονο μουσικών οργάνων με έναν αυλό).
Ερμηνεύουν οι καλλιτέχνες:
Ευάγγελος Κοκκόρης, φλάουτο (Καλλιτεχνικός Διευθυντής Ωδείου Φίλιππος Νάκας)
Ελένη Κεβεντσίδου,   εκκλησιαστικό όργανο (καθηγήτρια εκκλησιαστικού οργάνου στη Μεγάλη Βρετανία και σολίστ διεθνούς φήμης)
Περισσότερες πληροφορίες:
https://anofestival.gr/

Με τα εγκαίνια της έκθεσης φωτογραφίας «ABOUT POLSKA»

ΙΣΤΟΡΙΑ - ΙΔΕΕΣ - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Κλέινουν φέτος στις 21 Αυγούστου 2018 , 50 χρόνια από την Σοβιετική εισβολή στην Tσεχοσλοβακία και εμείς ξεκινούμε ένα καλλιτεχνικό αφιέρωμα στην “Άνοιξη της Πράγας” και την αντίσταση στην εισβολή με τον Γιόζεφ Κουντέλκα, που έγινε διάσημος με τις φωτογραφίες από την είσοδο των τανκς στην Πράγα.

Ένας από τους κορυφαίους φωτογράφους του 20ου αιώνα , ο Γιόζεφ Κουντέλκα γεννήθηκε το 1938 στην Μπραντισλάβα της Τσεχοσλοβακίας. Αρχικά σπούδασε τεχνικός αεροπλάνων.  Όμως ποτέ δεν ένοιωσε ότι του ήταν ενδιαφέρον σε ένα τέτοιο επάγγελμα. Έτσι ακολούθησε το επάγγελμα του φωτογράφου. Οι πρώτες φωτογραφικές του δουλειές ήταν για το περιοδικό Divadlo (Θέατρο) για το οποίο κάλυπτε θεατρικούς θιάσους. Ένας από αυτούς ανέβαζε θεατρικά έργα του αντιφρονούντα Βάτσβαλ Χάβελ που μετά έγινε ο πρώτος μη κομμουνιστής πρόεδρος της Τσεχοσλοβακίας και προσωπικός φίλος του Κουντέλκα.

Εκείνη όμως η έκθεση που τον έκανε το όνομα του γνωστό υπήρξε μια σειρά ασπρόμαυρων φωτογραφιών που τράβηξε το 1968 σε καταυλισμούς τσιγγάνων της Σλοβακίας και της Ρουμανίας, και που σήμερα θεωρούνται σταθμός στην παγκόσμια ιστορία της φωτογραφίας.  

Όμως δύο μέρες μετά την επιστροφή του από την Ρουμανία, η ζωή του και η καριέρα του θα άλλαζαν για πάντα. Στις 21 Αυγούστου 1968, τα σοβιετικά τανκ και τα στρατεύματα του Συμφώνου της Βαρσοβίας θα εισέβαλλαν στην Τσεχοσλοβακίας δίνοντας ένα τέλος στην σύντομη «Άνοιξη της Πράγας». Έτσι θα τελείωνε άδοξα η σειρά  μεταρρυθμίσεων του Προέδρου Αλεξάντρ Ντούμπτσεκ. Ανάμεσα τους η ελευθερία του τύπου , η θρησκευτική ελευθερία, η ελεύθερη διακίνηση στο εξωτερικό και ο περιορισμός του ελέγχου του κομμουνιστικού κόμματος επί της πολιτικής ζωής και πολιτιστικής ζωής του τόπου .

Ο ίδιος ο Κουντέλκα θυμόταν κατά την διάρκεια μιας αναδρομικής του έκθεσης στο Μουσείο Μπενάκη πριν μερικά χρόνια: «Ήταν μια μεγάλη δυστυχία , μια τραγωδία για ολόκληρη την χώρα. Αλλά ήμουνα και τυχερός που μπόρεσα να ήμουν εκεί. Πόσες φορές συμβαίνει στην ζωή κάποιου να τραβήξει φωτογραφία πάνω σε ένα τανκ;». Και προσθέτει: «Εμείς οι Τσέχοι λίγες φορές έχουμε φερθεί πολύ γενναία, αλλά όπως δείχνουν αυτές οι φωτογραφίες για αυτήν την μία εβδομάδα (μετά την εισβολή) θα πρέπει να είμαστε πολύ περήφανοι για τον τρόπο που αντιδράσαμε»

Όταν μπήκαν τα τανκ στην Τσεχοσλοβάκικη πρωτεύουσα, ο Κουντέλκα μετατράπηκε μέσα σε μια βραδιά από ένα εκπληκτικό φωτογράφο σε  έναν από τους κορυφαίους φωτορεπόρτερς  του κόσμου, χωρίς καν να ξέρει τι σημαίνει φωτοειδησεογραφία (photo journalism) η να έχει δει ποτέ ανάλογες δουλειές  του Life και του Paris Match. Αγόρασε κινηματογραφικό υλικό σε φθηνή τιμή,  που θα το έκοβε σε λωρίδες για οικονομία και θα έτρεχε πάνω -κάτω την πόλη με τις σφαίρες να σφυρίζουν πάνω από το κεφάλι του. Το μόνο που τον ανησυχούσε ήταν μην τυχόν και δεν προλάβει καμιά σημαντική φάση. Θα  γύρναγε σπίτι μόνο να εμφανίσει το φιλμ. Αυτό του έσωσε ουκ ολίγες φορές την ζωή, όπως στην περίπτωση της μεγάλης έκρηξης έξω από το κτίριο της Τσέχικης ραδιοφωνίας. Υπήρξε όμως μια φορά που  κινδύνευσε πραγματικά να σκοτωθεί. Ήταν όταν οι Ρώσοι, που τον πήραν για ελεύθερο σκοπευτή,  μπήκαν στο σπίτι του την στιγμή που αυτός πηδούσε από το παράθυρο στο πεζοδρόμιο.

Οι φωτογραφίες αυτές έχουν μείνει ιστορικές. Σε αυτές, όπως έχει επανειλημμένα δηλώσει «δεν έχει σημασία ποιος είναι ο Τσέχος και ποιος ο Ρώσος. Είναι πιο σημαντικό ότι ένας άνθρωπος κρατά όπλο και αυτός που στέκεται απέναντι του όχι» Σε μία από αυτές έχει βάλει κάποιον που το ρολόϊ του να δείχνει την ακριβή ώρα της εισβολής. Μία άλλη δείχνει φοιτητές πάνω σε τανκ ή να το καίνε. Μία τρίτη την δύναμη του πλήθους να σταματάει το τανκ. Αυτές τις φωτογραφίες τις έβγαλε κρυφά από την χώρα με υπογραφή  Ρ.Ρ. Prague Photographer ( Φωτογράφος της Πράγας). Και αυτό για να προφυλάξει τον ίδιο και την οικογένεια του από τυχόν διώξεις.  

Όταν όμως το 1969 βρέθηκε στο Λονδίνο και κάποιοι του έδειξαν ένα άρθρο των Τάϊμς που έλεγε ότι ένας ανώνυμος φωτογράφος τις έβγαλε κρυφά από την χώρα, κατάλαβε ότι δεν μπορούσε να γυρίσει στην πατρίδα του. Ήξερε ότι αν οι αρχές αποφάσιζαν να βρουν ποιος τις τράβηξε σίγουρα θα καταλάβαιναν ότι ήταν αυτός. Για τις επόμενες δεκαετίες το Λονδίνο θα ήταν η βάση του και θα άρχιζε μια συνεργασία με το πρακτορείο γαλλικό Magnum του Ανρί -Καρτιέ Μπρεσσόν. Ήταν το πρακτορείο που μεσολάβησε για να πάρει η οικογένεια του Κουντέλκα την βίζα για έξοδο από την Τσεχοσλοβακία.

Όμως πως νοιώθει σήμερα για τις μαύρες ημέρες που τον έκαναν διάσημο; « Η γενιά του 1968 ήταν ηρωική. Μετά επήλθε ηθική σφαγή. Οι νεώτεροι δεν γνωρίζουν τίποτε για αυτά που έγιναν τότε. Οπότε και εγώ θεωρώ χρέος μου να το καταθέσω. Πείτε το κατάθεση μνήμης». Ενώ προσθέτει: «Στην πραγματικότητα δεν ένοιωσα ποτέ μίσος για αυτούς( τους Ρώσους στρατιώτες). Δεν ήταν υπεύθυνοι για αυτό. Ήταν νέοι σαν εμένα και ζούσαμε όλοι στο ίδιο σύστημα.. Αυτό που τους συνέβη θα μπορούσε να συμβεί και σε μένα. Θα μπορούσαν  να με ξυπνήσουν μια μέρα και να με στείλουν στην Βαρσοβία ή όπου αλλού ήθελαν. Εκείνες τις ημέρες κανείς δεν ήταν ελεύθερος».  

Οι φωτογραφίες του άρθρου ανήκουν στο Magnum Photos και Apeiron Press . Τα αποσπάσματα από συνεντεύξεις εκτός από την συνέντευξη τύπου, προέρχονται  από τον Observer, τους Τimes και την επίσημη ιστοσελίδα της Τσεχικής Δημοκρατίας.

Κλέινουν φέτος στις 21 Αυγούστου 2018 ,

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ - ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Εκτός από συναυλίες με πρωταγωνιστή το εκκλησιαστικό όργανο, στο πρόγραμμα του 2ου Διεθνούς Φεστιβάλ Εκκλησιαστικού Οργάνου «ΑΝΩ» περιλαμβάνονται και ιδιαίτερα αξιόλογες παράλληλες εκδηλώσεις:
«Τα gospel του Elvis – Η θρησκευτική διάσταση ενός μύθου» με τον Δώρο Δημοσθένους
23 Αυγούστου 2018, ώρα έναρξης 8:00 μ.μ., στο Προαύλιο του Ησυχαστηρίου «Παναγία της Ελπίδας» των Αδελφών του Ελέους του Αγ. Βικεντίου (Καλομενοπούλου 5, Ερμούπολη)
Η μεγαλειώδης  καλλιτεχνική πορεία του ροκ σταρ Έλβις Πρίσλεϊ είναι γνωστή σε όλους. Πόσοι όμως από τους πολλούς θαυμαστές του ανά τον κόσμο γνωρίζουν  πως ο τραγουδιστής είχε στο ρεπερτόριό του και πολλά θρησκευτικά τραγούδια (Gospel); Αυτή τη διάσταση των τραγουδιών ενός μύθου θα αποκαλύψει ο Δώρος Δημοσθένους με τους μουσικούς του, ερμηνεύοντας τα ωραιότερα gospel του Elvis. Τον γνωστό ερμηνευτή συνοδεύουν οι μουσικοί:  Μάρκος Κώτσιας, πιάνο,  Μιχάλης Δάρμας,  μπάσο και  Θοδωρής Χριστοδούλου, ντραμς. Η παράσταση παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο πλαίσιο του 16ου Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής Πάτμου, στον υπαίθριο χώρο του Ιερού Σπηλαίου της Αποκάλυψης.
Ξεναγήσεις στο εκκλησιαστικό όργανο από τον Γιάννη Ρούσσο, οργανίστα του Καθεδρικού Ναού του Αγίου Γεωργίου, τις ημέρες των συναυλιών, από τις 7.00 μ.μ.
Ξεναγήσεις στον μεσαιωνικό οικισμό της Άνω Σύρου από την εθελοντική ομάδα «Οι μικροί ξεναγοί της Άνω Σύρου», τις ημέρες των συναυλιών, από τις 7.00 μ.μ.
 
Έκθεση Φωτογραφίας «ABOUT POLSKA», στον προαύλιο χώρο του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου Άνω Σύρου,  καθ’ όλη τη διάρκεια διεξαγωγής του Φεστιβάλ ΑΝΩ.
Μέσα από το φωτογραφικό υλικό της έκθεσης που πραγματοποιείται σε συνεργασία με την Πρεσβεία της Πολωνικής Δημοκρατίας στην Αθήνα, παρουσιάζεται η σύγχρονη εικόνα της Πολωνίας, οι φυσικές της ομορφιές και τα μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO που βρίσκονται εντός των συνόρων της. Οι επισκέπτες της έκθεσης θα έχουν τη δυνατότητα να γνωρίσουν όχι μόνο τις ομορφιές της χώρας, αλλά και τον τρόπο σκέψης των Πολωνών και πώς αυτός διαμορφώθηκε μέσα στα χρόνια.
 
Όλες οι συναυλίες και οι παράλληλες εκδηλώσεις του Φεστιβάλ πραγματοποιούνται με ελεύθερη είσοδο.
 
Τέλος, σε συνεργασία με την «Εν.Το.Πο. Σύρο», καθ’ όλη τη διάρκεια του Φεστιβάλ, θα διεξαχθεί Έρευνα Ικανοποίησης Κοινού, τα συμπεράσματα της οποίας θα αξιοποιηθούν για την αντικειμενικότερη δυνατή αξιολόγηση της διοργάνωσης και τον σωστότερο σχεδιασμό του Φεστιβάλ ΑΝΩ 2019.  
2ο Διεθνές Φεστιβάλ Εκκλησιαστικού Οργάνου «ΑΝΩ»
20 – 26 Αυγούστου 2018, ώρα έναρξης συναυλιών 8:00 μ.μ.
Καθεδρικός Ναός Αγίου Γεωργίου Άνω Σύρου, 
Ησυχαστήριο «Παναγία της Ελπίδας» των Αδελφών του Ελέους του Αγ. Βικεντίου
 
Το Φεστιβάλ ΑΝΩ τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού & Αθλητισμού και του Υπουργείου Ναυτιλίας & Νησιωτικής Πολιτικής /  Διοργάνωση: Καθολική Επισκοπή Σύρου, Σύνδεσμος Ελλήνων Καθολικών Σύρου / Συνδιοργάνωση: Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, Δήμος Σύρου Ερμούπολης / Δωρητής: Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος
 
Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα του Φεστιβάλ: https://anofestival.gr/

Εκτός από συναυλίες με πρωταγωνιστή το εκκλησιαστικό

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Για το «Πάσχα του Καλοκαιριού» διαλέξαμε ένα ποίημα του Τάκη Παπατσώνη, ενός άγνωστου σχετικά ποιητή, που υπήρξε μέλος της γενιάς του 30 και ο πιο θρησκευτικός ποιητής της γενιάς του. Πρόκειται για ένα διαφορετικό Παπαδιαμάντη, που έζησε σε μια εποχή που δεν αποζητούσε θρησκευτικούς ποιητές και συνδύαζε Ανατολική και Δυτική χριστιανική παράδοση.

Άλαλα τα χείλη των όσων δεν κοπιάσαν
για ν’ ακουμπήσουν τα ξαναμμένα κεφάλια τους
στα γόνατά σου τα μητρικά, που καταλύουν το μαύρο πάθος.
Άλαλα τα χείλη των όσων δεν διακρίναν, πως
συντρίβεις με το πόδι σου και συνθλάς την κεφαλή
του πανάρχαιου δράκοντα, που κέρδισε παίζοντας
κι’ ύστερα τόχασε το μήλο. Άλαλα τα χείλη
των όσων δεν ποθήσαν το ξαπόσταμα της αρμογής
και την ασφάλεια, το απάγγειασμα της νηνεμίας. 

Είσαι ένα λιμανάκι ελληνικού νησιού όλο κατάρτια
περήφανα υψωμένα· φτωχά καΐκια αραγμένα,
φτωχά, αλλά που γνωρίσαν την αντάρα και την τρομάρα,
που φορτωθήκαν μόχθο και μεταφέραν πλούτος. 

 

Είσαι άσπρο ελληνικό ερημοκκλήσι δαρμένο
από την αντηλιά. Γύρω-γύρω αμπέλια, μποστάνια,
καρποφόρες συκιές και κάπου κάπου μοναχική
και κάποια ελιά. Χρυσοφρυγανισμένα τα χορτάρια
αχνίζουνε, άχυρο πια· κι’ αντίς γι’ αγγέλους, τα τζιτζίκια,
σου κανοναρχούνε το κάθε απομεσήμερο έως αργά
με το δικό τους τρόπο τον Παρακλητικό Κανόνα. 

Αναστραμμένο σου θρονί, όλο αυτό το γαλάζιο
ενός απλού ουρανού, που πάλαι γίνηκε το Μέτρο των Δωριέων
και που αναπαύεται στεριωμένος στα χρυσάφια
του ευλογημένου μας πελάγους. 

Άλαλα τα χείλη τους – και τι μπορούν ν’ αρθρώσουν,
που τη φωνή τους κουκουλώνει η τύρβη μερονυχτίς,
ενώ σειέται απ’ τις βουές ο Μέγιστος Ιππόδρομος
και πλημμυράει απ’ τα αίματα των Μαρτύρων
κι’ απ’ τη μανία των Μονομάχων.

Αυτό το αίμα είναι που βοά, αυτό είναι που ρυπαίνει.

Εδώ χρειάζεται η βακτηρία του γίγαντα Ασκητή
του λευκοπώγωνα να επιβληθεί να τους σκορπίσει,
όλους τους ίππους και τους αναβάτες τους. 

Εδώ χρειάζεται κοντύλι του Ζωγράφου, στη μοναξιά,
στην προσευχή και στην προσήλωση, με τα ζωογόνα
τα χρώματα τα πρώτα να ξαναγαλουχήσει
το βρέφος-Θεό, να ξαναγράψει τις πληγές της Αγάπης,
να ξαναδροσίσει τη ρίζα τη συμπονετική,
ν’ αποδείξει τι απέραντη είναι η αγκαλιά της μητέρας,
να συναθροίσει πάλι εκ περάτων όλους εκείνους,
που με σέβας πολύ θα σταυρώσουν τα χέρια της Κόρης
με συνοδεία των αγγέλων, με ηχητικές αρμονίες
και θα ενεργήσουν όπως αξίζει την ταφή της,
ανοίγοντας το δρόμο για την καθέδρα τ’ ουρανού,
όπου η αδιάκοπη Παράκληση. Ενώ τα δέντρα
τα ευσκιόφυλλα στη λιτάνευση, καθώς το Σώμα
περνάει της Βασίλισσας, ριγούντα και φρίττοντα,
θα συγκλίνουν για προσκύνηση σκορπώντας
τη δροσιά τους με το ανέμισμα, ριπίδια της λατρείας,
αναστυλώνοντας όσους μαραίνονται κι’ ασθμαίνουν
στις τροπικές τις λαύρες του καλοκαιριού μας,
μισοκαμένες θημωνιές κοντά στο αλώνι,
καπνοί, που διαλύουν
τις αυγουστιάτικες τις αμαρτίες μας.

Τότε μονάχα τ’ άλαλα τα χείλη,
ίσως ερθεί στιγμή
και λαλήσουν.

 

Για το «Πάσχα του Καλοκαιριού» διαλέξαμε ένα

ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ, ΙΣΤΟΡΙΑ - ΙΔΕΕΣ - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ, ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΑ, ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΚΑΙ ΝΕΟΜΕΣΑΙΩΝΙΚΑ: ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ, ΡΩΣΙΑ & ΕΓΓΥΣ ΑΝΑΤΟΛΗ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Αγαπώ πολύ την Εκκλησία και τη Βυζαντινή μουσική 
Γιάννης Τσαρούχης 

Στις 20 Ιουλίου, πριν 29 χρόνια, απέδρασε προς την αιωνιότητα ο Γιάννης Τσαρούχης (1910 – 1989).
Ο Τσαρούχης που όπως είπε ο Μάνος Χατζιδάκις «ποτέ του δεν υπήρξε Κρατικός. Ήταν και είναι Εθνικός και Χριστιανός μαζί»!

Σκέφτηκα, λοιπόν, να αφιερώσω στη μνήμη του ένα κείμενο για τη σχέση του με τη Βυζαντινή Μουσική.

Ο ίδιος μας πληροφορεί σχετικά: «Είμαι βαθύτατα επηρεασμένος από την Ορθόδοξη Εκκλησία, τη μουσική της, τη θεολογία της, αλλά αυτό δεν το δείχνω κάνοντας πράγματα βυζαντινίζοντα, τα οποία άλλωστε έμαθα από τον Κόντογλου που ήταν μαθητής μου και ήμουν βοηθός του. Είναι μια ζωντανή θρησκεία και μια ζωντανή φιλοσοφία που συνεχίζονται ακόμη και σε αυτούς που λένε ότι δεν πιστεύουν. Είναι σπουδαίος ο πολιτισμός ο βυζαντινός που ζει ζωντανά σήμερα και εξελίσσεται μαζί με τη ζωή. Η μουσική, ιδίως, με γοητεύει πάρα πολύ και προσπάθησα στην αρχή να μάθω, είδα όμως ότι ήταν πολύ δύσκολο να αφοσιωθώ στη μουσική και να μάθω και ζωγραφική μαζί».

Η σχέση του Τσαρούχη με την Εκκλησία χρονολογείται, λοιπόν, από πολύ παλιά, όταν μαθήτευε στον Φώτη Κόντογλου. Ο ίδιος ομολογεί: «Ο Κόντογλου μ’ έκανε να γνωρίσω την Εκκλησία, η οποία ήταν για μένα ένα πράγμα άγνωστο. Η Εκκλησία που γνώρισα όταν ήμουνα μικρό παιδί δεν ήταν η ίδια με την Εκκλησία που σχημάτισαν σιγά σιγά οι πρόσφυγες που φέραν τη βυζαντινή μουσική ξανά».

1932. Ο Τσαρούχης και ο Φώτης Κόντογλου με ράσα δόκιμων μοναχών στη Μονή Βαρλαάμ, στα Μετέωρα (φωτ. Ι. Π. Παπαχατζηδάκης).

Ο Τσαρούχης έχει γράψει, επίσης, σε κείμενό του για την Εύα Πάλμερ – Σικελιανού, ότι εκείνη ήταν που στην ουσία του «άνοιξε τα μάτια» για να δει τον θησαυρό της βυζαντινής μουσικής και μάλιστα ως φυσική συνέχεια της αρχαίας ελληνικής.

Ο Χατζιδάκις μας έκανε γνωστό πως ο Τσαρούχης έψαλλε στο Μετόχι του Παναγίου Τάφου στην Πλάκα μαζί με τον Νίκο Γεωργιάδη, τον Χρήστο Βαχλιώτη, τον Ιωάννη και τον Κοσμά Ξενάκη.
Αφηγείται ο Χατζιδάκις: “Δεν θα ξεχάσω ποτέ, σαν ήμουν 18 χρονών, μες στα δύσκολα για όλους χρόνια της γερμανικής κατοχής, τον Τσαρούχη, τριγυρισμένο από διαλεχτούς νέους μαθητές του, να παρακολουθεί τη λειτουργία του Επιταφίου, σ’ ένα μικρό εκκλησάκι της Πλάκας, κρατώντας μιαν αναμμένη λαμπάδα, με μιαν άνετη ευλάβεια, χωρίς τον ιουδαϊσμό των «τακτικών χριστιανικών θαμώνων», με μιαν ευλάβεια που λες και υπήρχε μέσα του χιλιάδες χρόνια, να ψάλλει «γνησίως βυζαντινά», και συγχρόνως να ευφραίνεται τις μύριες προεκτάσεις ετούτης της στιγμής που ζούσε”.
Σημαντική είναι, επίσης, η μαρτυρία του Μένη Κουμανταρέα: «..Θυμάμαι, στο Μετόχι του Αγίου Τάφου, το πρόσωπο του Τσαρούχη έντονα ροδαλό από φυσικού του, μα που τότε κοκκίνιζε σα να είχε πιει οκάδες ρετσίνα, με μάτια βαθιά μπλε στα οποία διαγράφονταν μια ανάλαφρη ειρωνεία, η ίδια ειρωνεία που διαπίστωνα όταν τον άκουγα να αφηγείται μια ιστορία, πράγμα που έκανε τους άλλους να γελούν, ενώ εκείνος έμενε ατάραχος. Έψελνε ένρινα, ανατολίτικα, όπως οι πρόσφυγες από τη Μικρασία, γιατί, όπως έλεγε, ήσαν οι μόνοι που είχαν διατηρήσει ακέραιη τη βυζαντινή παράδοση. ¨Ήταν εκστασιασμένος κι έμοιαζε πολύ με τους στρατευμένους νέους που στόλιζαν τους πίνακές του, σαν ένα παλικαράκι που είχαν φυτρώσει στους ώμους φτερούγες».

Ο Μάρκος Δραγούμης μας πληροφορεί ότι ο Τσαρούχης πήγαινε και άκουγε τον πρωτοψάλτη Θεόδωρο Χατζηθεοδώρου στο Μετόχι του Παναγίου Τάφου στην Πλάκα.
Τα τελευταία χρόνια της ζωής του εκκλησιαζόταν στην Αγία Ειρήνη της οδού Αιόλου, όπου αναπαυόταν το πνεύμα του με την ερμηνεία της βυζαντινής μουσικής από τον Λυκούργο Αγγελόπουλο και τη χορωδία του.

Ακόμη, είναι γνωστή βαθιά έλξη που ασκούσε στον Τσαρούχη το Άγιον Όρος, όπου – αν και άρρωστος σοβαρά – έφτανε ως απλός προσκυνητής τις παραμονές της Μεγαλοβδομάδας για να παρακολουθήσει τις ολονύχτιες ακολουθίες. Το μοναστικό τυπικό τον ενθουσίαζε. Οι αργόσυρτες βυζαντινές μελωδίες τον γοήτευαν.

Ο Γιάννης Τσαρούχης με αρχιερατική στολή, το 1989, μια ημέρα πριν από το θάνατό του.
φωτογραφία: Γιώργος Τουρκοβασίλης

Από τα γραφτά του αντιλαμβανόμαστε ότι είχε σοβαρή άποψη για την βυζαντινή μουσική: «Δεν είμαι μουσικολόγος, αλλά αυτές οι υπερβολές ορισμένων Εγγλέζων, που νομίζουν ότι η μουσική η παλιά, από τα χειρόγραφα, ήταν τελείως διαφορετική από τη σημερινή μουσική τη Βυζαντινή, είναι λανθασμένες. Δηλαδή, η γραφή ήταν μια εποχή στενογραφική. Κι εγώ που πήρα μαθήματα από έναν ψάλτη αϊβαλιώτη, λαϊκό, μου ‘λεγε: «Παιδί μου μάθε να διαβάζεις. Αλλά μην τα λες όπως είναι γραμμένα μα να τ’ αλλάζεις».

Η προβληματική του Τσαρούχη είναι ειδική και δείχνει την ευρύτητα των αναζητήσεών του και την ευρυμάθειά του. Στον 20ο αιώνα οι ξένοι μουσικολόγοι που ασχολήθηκαν με τα μεγίστης αξίας χειρόγραφα της βυζαντινής μουσικής, στην προσπάθειά τους να μεταγράψουν τα παλαιά μέλη που ήταν σε στενογραφική παρασημαντική, διατύπωσαν την άποψη ότι υπάρχει μέγα χάσμα μεταξύ των παλαιών μελωδιών και των νεωτέρων και άρα ουδεμία σχέση έχει η προ της Αλώσεως μουσική με την μεταβυζαντινή (όπως μάλιστα καταγράφεται από το 1814). Ο Τσαρούχης δε συμμερίζεται καθόλου αυτή την άποψη, αφ’ ενός γιατί γνωρίζει, όπως ο ίδιος λέει, τις ανάλογες ιστορικές εξελίξεις στην ελληνική ζωγραφική και την αγιογραφία και αφ’ ετέρου διότι εμπιστεύεται – ορθώς – τον δάσκαλό του τον λαϊκό ψάλτη, ο οποίος του είπε να μάθει να διαβάζει τα μουσικά κείμενα, αλλά να μην τα λέει όπως είναι μα να τ’ αλλάζει. Αυτό σημαίνει ότι η βυζαντινή μουσική παράδοση καταγράφεται με εκπλήσσουσα – για παραδοσιακή μουσική – λεπτομέρεια, αλλά για να εκτελεστεί σωστά πρέπει να λαμβάνεται υπ’ όψιν το καθοριστικό στοιχείο της προφορικής παράδοσης. Οι ερμηνευτές, ψάλτες και ιερείς, αποδίδουν τα μέλη με όλα τα ποικίλματα και τα μικροδιαστήματα, τα αυτοσχεδιαστικά στοιχεία και τα μελίσματα, όπως τα παρέλαβαν και τα άκουσαν από τους προηγούμενους.

Ο Τσαρούχης φωτογραφημένος από τον Ανδρέα Εμπειρίκο στο Μαρούσι, Φεβρουάριος 1972

Ο Μάρκος Δραγούμης πιστοποιεί σε κείμενό του την Τσαρούχεια αυτή προβληματική. Αναφέρει τις συζητήσεις που έκανε με τον Τσαρούχη για το θέμα, ο οποίος «πίστευε πως οι δυτικοί δεν μπορούν συλλάβουν την ουσία της βυζαντινής μουσικής, ότι κακώς υποτιμούσαν (τώρα όχι πια) τη νεότερη αλλά ζωντανή παράδοσή της, κακώς θεωρούσαν ότι όλα τα είδη της είχαν τουρκοποιηθεί κι ότι οι μεταγραφές τους από τα αρχαία βυζαντινά χειρόγραφα ήταν υπεραπλουστευμένες». Έτσι ο Δραγούμης, «υποψιασμένος» από τον Τσαρούχη μίλησε, όπως γράφει, στον μεγάλο μουσικολόγο Έγκον Βέλλες για τη λάθος μεταγραφική λογική των δυτικών μουσικολόγων και εν μέρει, τουλάχιστον, τον έπεισε. Ο Τσαρούχης όμως ήταν θιασώτης του γνησίου μέλους και όχι του νόθου. Με την ανάπτυξη της Ωδειακής παιδείας στην Ελλάδα, άρχισε να διδάσκεται η βυζαντινή μουσική κατά τρόπο ξηρόφωνο, κατ’ ευρωπαϊκόν επηρεασμόν, χωρίς την προφορική παράδοση που ουσιαστικά αναδεικνύει το μέλος. Τότε οι «ωδειακοί» ψάλτες θεωρούσαν τους παλιούς ως αμανετζήδες και νοθευτές της μουσικής.

Ο Τσαρούχης μας διασώζει μια σπουδαία μαρτυρία γύρω απ’ αυτήν την εξέλιξη: «Ένας γέρος Αϊβαλιώτης που μου δίδασκε ψαλτική, το 1931, συναντήθηκε με έναν καθηγητή του Ωδείου που προσπαθούσε να του αποδείξει ότι δεν ακολουθεί τη Βυζαντινή παράδοση. Όταν έφυγε ο καθηγητής, μου είπε ο γέρο – ψάλτης: Μην τους ακούς αυτούς τους δασκάλους παιδί μου, δεν είδες τι άσκημα που έψελνε;»

Όπως ομολογεί ο ίδιος ο Τσαρούχης: “Θέλησα να μάθω βυζαντινή μουσική για να βοηθηθώ στη σκηνοθεσία του θεάτρου. Έχω φτάσει μέχρι τον πλάγιο πρώτο. Έχω ψάλλει και σε κάποιο δίσκο στο Παρίσι. Πάντως δε μπορώ να φανταστώ τον εαυτό μου σαν μουσικό”.

Ο Τσαρούχης σαν γνήσιος ρωμιός ενδιαφέρθηκε και για τη μουσική του Γένους. Ακούραστος θηρευτής της αλήθειας της Παράδοσής μας φρόντισε να μη μείνει άγευστος και αυτού του θησαυρού. Ας είναι αιωνία η μνήμη του!

Παραθέτουμε στη συνέχεια ένα ντοκιμαντέρ του Δ. Βερνίκου, το οποίο αρχίζει με τον Τσαρούχη να ψάλλει το “Κύριε εκέκραξα” σε ήχο πλάγιο του πρώτου.

I am text block. Click edit button to change this text. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

[vc_row][vc_column][vc_empty_space][vc_text_separator title="Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου "][vc_empty_space][vc_column_text] Αγαπώ πολύ

ΜΟΥΣΙΚΗ

Μετά το Codex Epicus των Battleroar που είναι ίσως και το καλύτερο γενικά μέταλ άλμπουμ της χρονιάς (εδώ η κριτική) , συνεχίζουμε με το 2ο καλύτερο άλμπουμ του 2018 (so far), όσο αφορά το epic metal, ένα είδος που ταιριάζει γάντι στην αισθητική του «Αβαλον των Τεχνών».  

Eπιλογή -κριτική του Χρηστου Κεσκίνη

Visigoth – Conqueror’s Oath

Για μεγάλο διάστημα το Conqueror’s Oath ήταν μόνιμα στο πικάπ μου. Όταν είχα ακούσει το προηγούμενο άλμπουμ του γκρουπ, The Revenant King, ήξερα από την πρώτη στιγμή πως θα τους ακολουθούσα. Αλλά δεν περίμενα τέτοια βελτίωση στο δεύτερο μόλις αλμπουμ τους.

Steel and Silver και από τη πρώτη στιγμή το γκρουπ δείχνει τα δόντια του. Μου θυμίζει λίγο τους Grand Magus, ειδικά στο επικά πιασάρικο ρεφραίν. Και αυτό για εμένα μόνο καλό μπορεί να είναι.

‘’By steel, by silver

I slay like a wolf in the night

By steel, by silver

I slay, runes of power be my light

By steel, by silver

I slay like a wolf in the night

By steel, by silver

I slay, for the wolf is I’’

«Με ατσάλι, με ασήμι

Φονεύω σαν λύκος την νύχτα

Με ατσάλι, με ασήμι

Φονεύω, ρούνοι της δύναμης γίνετε το φώς μου

Με ατσάλι, με ασήμι

Φονεύω σαν λύκος την νύχτα

Με ατσάλι, με ασήμι

Φονεύω, γιατί ο λύκος είμαι εγώ»

Οι γυναίκες πολεμίστριες (είδικά μετά την Lagertha του Vikings) είναι ιδιαίτερα αγαπητές και αυτό επιβεβαιώνουν οι Visigoth στο Warrior Queen. Σε παρόμοιους ρυθμούς με το πρώτο τραγούδι του δίσκου, σε έχουν ήδη του χεριού τους και σε κάνουν να χτυπιέσαι στους ήχους τους. Και το αργόσυρτο σημείο προς το τέλος σου θυμίζει γιατί λάτρεψες το πρώτο (αρκετά πιο επικό) άλμπουμ.

Warrior queen, forged in steel

Tempered in the flames of war

Fierce and free, fearless conqueror

Goddess of the metal storm

Warrior queen’’

Βασίλισσα του πολέμου, σφυρηλατημένη απο ατσάλι

Δοκιμασμένη στις φλογες του πολέμου

Άγρια και ελεύθερη, ατρόμητη κατακτήτρια

Θεά της μεταλλικής καταιγίδας

Βασίλισσα του πολέμου»

Outlive Them All και πλέον βλέπουμε το γκρουπ να κινείται σε αρκετά πιο κλασικό heavy feeling. Δεν ξέρω αν ξενίσει κάποιους, μα προσωπικά μου άρεσε πολύ αυτή η επιλογή τους. Όχι όμως σε αυτό το κομμάτι. Κάτι του λείπει κι απλά περιμένεις το επόμενο…

Fear my highland steel

There can be only one

Bow your head and kneel

I’ll outlast the moon and the sun

Fear my highland steel

There can be only one

Bow your head and kneel

Outlive them all, there can be only one’

Φοβηθείτε το ατσάλι μου από τα Χάιλαντς

Μπορεί να υπάρχει μόνο ένας

Σκύψτε το κεφάλι και γονάτιστε

Θα ζήσω περισσότερο απο τον ήλιο και το φεγγάρι

Φοβηθείτε το Χάιλαντ ατσάλι μου

Μπορεί να υπάρχει μόνο ένας

Σκύψτε το κεφάλι και γονάτιστε

Θα ζήσω περισσότερο απ’όλους, μπορεί να υπάρχει μόνο ένας

Και εκεί που οι οπαδοί του πρώτου αλμπουμ πιστεύουν πως τα επικά στοιχεία που τους έκαναν γνωστούς θα είναι λίγα και διάσπαρτα στο άλμπουμ, έρχεται το  Hammerforged και τους βάζει στην θέση τους. Αν και αρκετά γρήγορο, έχει επικότατα σημεία για να σου θυμίσει πώς γίνεται!

‘’You’re hammerforged

You are the anvil

You are the blade

You’ll ride and you’ll fight to the end

Nothing can stand in your way but yourself

Conquer your doubt and ascend’’

  Είσαι σφυρηλατημένος

  Είσαι το αμμώνι

  Είσαι η λεπίδα

 Θα ιππεύσεις  και θα παλέψεις μέχρι τέλους

 Τίποτα δεν μπορεί να σταθεί στο δρόμο σου παρα μόνο ο εαυτός σου

 Κατέκτησε την αμφιβολία σου και αναλήψου.

Traitor’s Gate και οι Visigoth δηλώνουν παρόν. Είπες ότι έχασαν τον επικό τους ήχο; Είπες ότι πλέον παίζουν κλασικό Heavy; Πάρε να έχεις! Το καλύτερο του δίσκου και σίγουρα ένα από τα καλύτερα κομμάτια της χρονιάς. Μετά από αυτό είσαι έτοιμος να χτυπήσεις τους εχθρούς σου. Είσαι έτοιμος να χτυπήσεις γενικά. Πιο επικό μόνο οι Manowar!

Betrayer, deceiver

My words are a sword of cleandsing flame

Betrayer, deceiver

I vomit a course upon your name

Open the Traitor’s Gate

So fear my return, I am the hammer of fate

Die, traitor, die

Look me in the eye

Die, coward, die

As I take your life’’

Προδότη, απατεώνα

Οι λέξεις μου είναι σπαθί εξαγνιστικής φωτιάς

Προδότη, απατεώνα

Ξερνάω ένα γεύμα στο ονομά σου

Άνοιξε την Πύλη του Προδότη

Να φοβάσαι την επιστροφή μου, είμαι το σφυρί του πεπρωμένου

 Πέθανε, προδότη, πέθανε

Κοίτα με στα μάτια

 Πέθανε, προδότη, πέθανε

 Καθώς παίρνω τη ζωή σου»

To Salt City διαφέρει. Δεν είναι ούτε επικό, ούτε Heavy. Είναι ένα ροκ κομμάτι! Χωρίς αυτό να είναι κακό, είναι μια «παραφωνία» στο άλμπουμ. Ίσως ήταν καλύτερο αν το έβαζαν σαν bonus track σε κάποια άλλη κυκλοφορία. Δεν ταιριάζει και πιστεύω σε βγάζει από το κλίμα. Σαν να πηγαίνει ένας μεταλάς σε alternative μαγαζί. Μπορεί να περάσει καλά, ίσως ακόμη και να βρει γκόμενα, μα ό,τι και να κάνει θα είναι αταίριαστος εκεί. Ίσως ήταν καλύτερο αν το έβαζαν σαν bonus track σε κάποια άλλη κυκλοφορία.

‘’Salt City livin’, this is the place that we call home

Salt City livin’, we ride beneath the mountain thrones

Salt City livin’, this towen is ours to take tonight

Salt City livin’, we won’t rest until the morning’s light’’

 «Ζώντας στο Σάλτ Σίτι, αυτό είναι το μέρος που αποκαλούμε σπίτι  

  Ζώντας στο Σάλτ Σίτι, ιππεύουμε κάτω απο τους βουνίσιους θρόνους

 Ζώντας στο Σάλτ Σίτι, αυτός ο πύργος είναι δικός μας για να τον   πάρουμε

   Ζώντας στο Σάλτ Σίτι, δεν θα ξεκουραστούμε μέχρι το πρωινό φώς»

Στο Blades in the Night επιστρέφουμε στα heavy metal τραγούδια με ψήγματα epic. Πολύ ενδιαφέρον τραγούδι, με ωραίους στίχους και μια όμορφη εναλλαγή ρυθμού στην μέση. Not bad at all.

‘’Blades in the night

The darkness I ride, in the shadows I fight

Blades in the night

The darkness I ride, in the shadows I fight’’

«Λεπίδες μέσα στην νύχτα

Το σκοτάδι ιππεύω, στις σκιές πολεμώ

Λεπίδες μέσα στην νύχτα

Το σκοτάδι ιππεύω, στις σκιές πολεμώ»

Conqueror’s Oath και ήρθε η ώρα για ακόμη ένα αργό, επικό τραγούδι (όπως καταλάβατε, προσπαθούν να μοιράσουν τους ρυθμούς). Μαζί με το Traitor’s Gate είναι τα αγαπημένα μου.

‘’Stand and swear the conqueror’s oath

May your name and deeds live on

Stand and swear the conqueror’s oath

Let the ancient fire burn’’

«Σήκω όρθιος και ορκίσου τον όρκο του κατακτητή

Είθε το όνομα και οι πράξεις σου να συνεχίσουν να ζούν

Σήκω όρθιος και ορκίσου τον όρκο του κατακτητή

Άσε την αρχαία φωτιά να καίει»

Σε γενικές γραμμές, στο Conqueror’s Oath οι Visigoth προσπάθησαν να ανεβάσουν τις ταχύτητες, να ξεφύγουν από τα καθαρά αργόσυρτα επικά τραγούδια τους. Κατέβασαν και τον χρόνο που κρατάνε τα τραγούδια τους κι έτσι το αποτέλεσμα είναι πιο άμεσο. Ίσως αυτό ξενίσει κάποιους οπαδούς τους, αλλά πιστεύω τους ταιριάζει. Το μόνο που πραγματικά θεωρώ αχρείαστο είναι τα εκνευριστικά βογκητά του τραγουδιστή Jake Rogers σχεδόν σε κάθε τραγούδι. Καταλαβαίνω πως δεν θα μπορούσε να ουρλιάξει ή να τσιρίξει σαν Eric Adams (ποιος μπορεί άλλωστε), αλλά το βογγητό που βγάζει προσωπικά με χάλασε. Πάντως πιστεύω πως οι Visigoth είναι εδώ και είναι έτοιμοι. Ελπίζω μόνο να μην τους πάρει άλλα 3 χρόνια μέχρι την επόμενη δουλειά τους.

 

Ο Κεσκίνης Χρήστος γεννήθηκε, σπούδασε και εργάζεται στη Θεσσαλονίκη, περίπου 11 αιώνες μετά την εποχή που θα ήθελε. Από πολύ μικρή ηλικία έγραφε μικρές ιστορίες καθώς και στίχους τραγουδιών για δική του ευχαρίστηση, και τα μοίραζε σε γνωστούς και φίλους. Του αρέσει να μαθαίνει τους μύθους και τις παραδόσεις και να τις χρησιμοποιεί μέσα στις ιστορίες του. Το πρώτο του βιβλίο κυκλοφόρησε το 2016 με τίτλο “Bifrost-The Path of Warriors”. Έχει συμμετάσχει σε ανθολογίες  όπως «Οι θρύλοι του Σύμπαντος Νο V», «Η πτώση των Θεών», «Το ξύπνημα», «Το έπος της φαντασίας» και «Ζυθολογοτεχνία». Επίσης δημοσιεύει ιστορίες και αρθρογραφεί σε διάφορες ιστοσελίδες. Διατελεί ενεργό μέλος του Συλλόγου Φίλων Heavy Metal και Λογοτεχνίας του Φανταστικού Excalibur Thessaloniki από το 2008. Όταν δεν γράφει, παίρνει το σπαθί του και κυνηγάει φανταστικούς εχθρούς στα βουνά

[vc_row][vc_column][vc_column_text]Μετά το Codex Epicus των Battleroar που