ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΑΡΘΡΑ

Δεν βρέθηκαν άρθρα

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ακολουθήστε μας:
1 May, 2026
ΚεντρικήStandard Blog Whole Post (Σελίδα 80)

του Γιώργου Παπαστεφάνου

Κάποιοι, οι πιο πολλοί, το βρίσκανε πολύ βαρύ κι ασήκωτο. Άλλοι όμως, όπως εγώ, το περιμέναμε πώς και πώς. Να έρθει δηλαδή Μεγαλοβδόμαδο για να ακούσουμε επιτέλους στο ραδιόφωνο το ορατόριο «Ο Ιησούς στο Όρος των Ελαιών» και «Τα κατά Mατθαίον Πάθη» ή κάποιο αγαπημένο «Ρέκβιεμ», όπως το απαιτούσε το πένθος των ημερών.

Με ανάλογο τρόπο προσάρμοζαν το πρόγραμμά τους τότε και οι κινηματογράφοι και ήταν εκ των ων ουκ άνευ κάθε χρόνο, ταινίες όπως «Η Μαρία η Μαγδαληνή και ο Θεάνθρωπος», ο «Βασιλεύς Βασιλέων» ή ό,τι άλλο νεότερο προέκυπτε. Αυτό πέρασε μετά και στην τηλεόραση.

Και βέβαια, αφού η συνήθεια είναι δεύτερη φύση, το κράτησα κι εγώ μέχρι και τώρα. Μεγάλη Τρίτη λοιπόν σήμερα και δεν μπορώ να μην σκεφτώ τις «7 παρακλήσεις» τού Σταμάτη Σπανουδάκη, από τις πιο ωραίες στιγμές τής ελληνικής δισκογραφίας, με την Ελένη Βιτάλη στην ακμή της.

Οι ηχογραφήσεις γίνανε το 1983 στο στούντιο τού Σταμάτη και ο δίσκος κυκλοφόρησε απ’ την εταιρία ΜΙΝΩΣ το 1985. Λίγο αργότερα, σε ένα ειδικό αφιέρωμα στην ΕΡΤ, τον θρησκευτικό αυτόν κύκλο, τον παρουσίασε και η Δάφνη Τζαφέρη στην τηλεόραση. Ήδη έχουμε ανεβάσει τον ύμνο «Κλίνον Κύριε το ους Σου» σε ανάρτηση τού 2016. Όμως το απόσπασμα που φιλοξενούμε τώρα εδώ, είναι από άλλη εκπομπή τής ΕΡΤ, που πρέπει να μαγνητοσκοπήθηκε γύρω στο 1983-84.

Ο Σταμάτης Σπανουδάκης που μάς δανείζει από το αρχείο του το βίντεο, δεν μάς δίνει περισσότερες πληροφορίες. Ο ίδιος όμως στην κιθάρα, μαζί με τον Βασίλη Σαλέα στο κλαρίνο, συνοδεύει την Ελένη Βιτάλη σε μία από αυτές τις γεμάτες κατάνυξη «7 παρακλήσεις», που τόσο πολύ έχω αγαπήσει. «Ανυμνούμεν Λόγε».

Για τις «7 παρακλήσεις» τού Σταμάτη Σπανουδάκη, η Δάφνη Τζαφέρη είχε κάνει τότε για το τμήμα μας στην τηλεόραση τής ΕΡΤ μία ολόκληρη εκπομπή. Δεν ξέρω αν υπάρχει ακόμα το βίντεο στο αρχείο, εμείς πάντως προλάβαμε να χρησιμοποιήσουμε ένα μικρό απόσπασμα στην εκπομπή τής σειράς «Οι φίλοι μου», που με την Δάφνη είχαμε αφιερώσει στην Ελένη Βιτάλη το έτος 2000. «Κλίνον Κύριε το ους Σου» λεγόταν ο ύμνος που ήδη έχουμε ανεβάσει στο f/b και το YouTube.

Τώρα εδώ έχουμε μία ακόμη από τις «7 παρακλήσεις» τού Σταμάτη Σπανουδάκη, που την δανειζόμαστε μέσα από το δικό του τηλεοπτικό αρχείο. Είναι απόσπασμα από εκπομπή που πρέπει να έγινε γύρω στο 1983-84. Παίζει κιθάρα ο Σταμάτης, ο Βασίλης Σαλέας το κλαρίνο και η Ελένη Βιτάλη στις καλύτερες στιγμές της τραγουδά «Ανυμνούμεν Λόγε»»

του Γιώργου Παπαστεφάνου Κάποιοι, οι πιο πολλοί,

Τα social media της Ρωσίας πήραν φωτιά μετά το τέλος της προβολής και οι έπαινοι για την ταινία έκαναν τον γύρω του κόσμου

Παγκόσμια πρεμιέρα για την πολυαναμενόμενη ταινία ο «Man of God» (ο άνθρωπος του Θεού) έγινε στο 43ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Μόσχας. Το «παρών» στη βραδιά έδωσε η σκηνοθέτις του έργου, Γελένα Ποπόβιτς, ο ηθοποιός Αλεξάντερ Πετρόφ και ο διάσημος τραγουδιστής Φίλιπ Κίκοροφ. Δυστυχώς, δεν κατάφερε να παραβρεθεί το καστ των Ελλήνων ηθοποιών που συμμετείχαν στην ταινία, λόγω του κορονοϊού.

 Η διεθνή κινηματογραφική παραγωγή με θέμα το βίο και τις δοκιμασίες που πέρασε ο Άγιος Νεκτάριος γυρίστηκε το καλοκαίρι του 2020 σε Αθήνα, Λαύριο και Αίγινα. «Η Ελλάδα είναι μια ιδιαίτερη χώρα, όπου ποτέ δεν ξέρεις τι εκπλήξεις θα έχεις από εκείνην. Η ζωή του Αγίου με συγκλόνισε και ήμουν πολύ ευλογημένος που μπήκα σε έναν ρόλο τόσο κοντά στον Άγιο» δήλωσε ο Αλεξάντερ Πετρόφ.

Πρωταγωνιστικό ρόλο στην ταινία έχει ο Άρης Σερβετάλης. Παράλληλα, η μικρή πρωταγωνίστρια του έργου, Vera Letizia Muratova, μίλησε για τη βοήθεια του Έλληνα ηθοποιού στην ερμηνεία της. «Ο ρόλος μου στην ταινία είναι μία μαθήτρια του Αγίου Νεκταρίου. Το όνομά της είναι Χρυσαφένια και αγαπά τον Άγιο Νεκτάριο σαν πατέρα της. Τον εμπιστεύεται και ενδιαφέρεται γι’ αυτόν. Είχα σκηνές με τον Άρη Σερβετάλη και τον είδα να μεταμορφώνεται σε καλόγερο που ενδιαφέρεται για τα πνευματικά του παιδιά και τον Θεό. Με βοήθησε πάρα πολύ».

Η ταινία της Γελένα Ποπόβιτς πραγματεύεται τη ζωή του Αγίου Νεκταρίου Αιγίνης, ο οποίος ως ιερέας εκδιώχθηκε τον 19ο αιώνα από την εκκλησία του και εξορίστηκε στην Αίγυπτο, ωστόσο συνέχισε να φροντίζει τους φτωχούς, να διδάσκει τα κορίτσια των αγροτών και ίδρυσε ένα μοναστήρι – προσκύνημα της Ορθοδοξίας.

Τον Άρη Σερβετάλη στον ρόλο του Αγίου Νεκταρίου πλαισιώνει ένα εξαιρετικό πολυπρόσωπο καστ που αποτελείται από τους Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Γιάννη Στάνκογλου, Νικήτα Τσακίρογλου, Τόνια Σωτηροπούλου, Μάνο Γαβρά, Γιάννη Αναστασάκη, Μιχάλη Οικονόμου, Αλέξανδρο Μυλωνά, Παύλο Κουρτίδη, Αλεξάντερ Πετρόφ και άλλους. Τη μουσική της ταινίας έχει αναλάβει ο πολυβραβευμένος μουσικοσυνθέτης Ζμπίγκνιου Πράισνερ, διάσημος μέσα από την συνεργασία του με τον Κριστόφ Κισλόφσκι.

Τα social media της Ρωσίας πήραν φωτιά μετά το τέλος της προβολής και οι έπαινοι για την ταινία έκαναν τον γύρω του κόσμου. Ο Ρωσικός Τύπος από την επόμενη μέρα πέρασε σε μια ιδιαίτερα συγκινητική καμπάνια για την ταινία προτείνοντας στον κόσμο να την δει και να γνωρίσει καλύτερα τον Άγιο Νεκτάριο μέσα από την ταπεινή και ασκητική του ζωή.

Η ημερομηνία εξόδου της ταινίας στους κινηματογράφους από τη Feelgood έχει οριστεί για τον Νοέμβριο στην επέτειο των 100 χρόνων από την κοίμηση του Αγίου Νεκταρίου.

Πηγή: ethnos.gr

Τα social media της Ρωσίας πήραν φωτιά

του Παναγιώτη Ανδριόπουλου 

Ο Γεώργιος Σκλάβος είναι ο έλληνας συνθέτης που έγραψε την μοναδική, μέχρι στιγμής, όπερα με θέμα την ζωή της υμνογράφου Κασσιανής, δηλαδή της γυναίκας που συνέθεσε και ταυτίστηκε με το περιώνυμο τροπάριο «Κύριε η εν πολλαίς αμαρτίας περιπεσούσα γυνή…», που ψάλλεται ως Δοξαστικό των Αποστίχων στον Όρθρο της Μ. Τετάρτης.

Την ημέρα αυτή η Εκκλησία θυμάται το γεγονός της πόρνης γυναίκας που άλειψε με μύρο και με τα δάκρυά της τα πόδια του Χριστού, δείχνοντας με αυτό τον τρόπο την μετάνοιά της και ζητώντας την συγχώρεση από τον Ιησού. Ένα επεισόδιο που συνέβη πριν το Πάθος.

Ο Γεώργιος Σκλάβος, Σιφνιακής καταγωγής, γεννήθηκε στη Βραΐλα της Ρουμανίας, από Έλληνες γονείς, το 1886 ή 1888. Σπούδασε σε ελληνικά σχολεία της ομογένειας και συμμετείχε σε χορωδίες εκκλησιαστικής μουσικής. Στο Ωδείο Αθηνών γράφτηκε το 1907, σπούδασε ανώτερα θεωρητικά με τον Αρμάνδο Μαρσίκ και αποφοίτησε το 1913. Στη συνέχεια δίδαξε και ο ίδιος στο Ωδείο Αθηνών, όπως και στο Ωδείο Πειραιώς. Μαθητές του υπήρξαν πολλοί σημαντικοί Έλληνες συνθέτες, όπως οι Γιώργος Σισιλιάνος, Μιχάλης Αδάμης, Γιάννης Ιωαννίδης, Αντώνης Κόκκινος κ.ά. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών και, κατά καιρούς, διετέλεσε μέλος του ΔΣ της.

Ήταν πολύ ενεργός στα μουσικά πράγματα του τόπου. Συνέθεσε έξι όπερες, ένα χορόδραμα, αρκετά έργα συμφωνικής μουσικής, διασκευές και εναρμονίσεις δημοτικών τραγουδιών και εναρμονίσεις βυζαντινών μελών. Μετέφρασε στα ελληνικά το λιμπρέτο μελοδραμάτων και ορατορίων. Μετέφρασε, συμπλήρωσε και εξέδωσε την Επίτομο Ιστορία της Μουσικής του Ούγκο Ρήμαν (Αθήνα, 1933). Επίσης, συνεργάστηκε με τον Διονύσιο Λαυράγκα στην σύνταξη των μουσικών λημμάτων της Μεγάλης Ελληνικής Εγκυκλοπαίδειας του «Πυρσού» και έγραψε άρθρα και μουσικές κριτικές σε εφημερίδες και περιοδικά, καθώς επίσης, λήμματα σε Εγκυκλοπαίδειες και Λεξικά κ.α. Διετέλεσε Γενικός Διευθυντής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής (1946/49). Η ΕΛΣ παρουσίασε τα έργα του: Αετός, Λεστενίτσα, Κασσιανή, Το κρίνο στο ακρογιάλι. Απεβίωσε στην Αθήνα, στις 19/3/1976.

Η Κασσιανή έχει ανέβει σε τρεις καλλιτεχνικές περιόδους: 1959-1960, 1972-1973 και 1975-1976.

Ο ίδιος ο συνθέτης ομολογεί στο κείμενό του στο έντυπο πρόγραμμα της παράστασης, ότι η ιστορία της Κασσιανής τον είχε συγκινήσει βαθιά και ότι μετά από προτροπή του Διονυσίου Λαυράγκα απευθύνθηκε στον ποιητή Στέλιο Σπεράντζα, ο οποίος έγραψε το λιμπρέττο της όπερας.

Ο συνθέτης άρχισε το έργο του το καλοκαίρι το 1929 και τελείωσε την 1η Σεπτεμβρίου 1933. Χρειάστηκαν τρία χρόνια ακόμα για την ενορχήστρωση που ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο του 1936.

Αξίζει να θυμηθούμε πως το 1919 ο Δημήτρης Μητρόπουλος είχε παρουσιάσει την δική του «Κασσιανή», δηλαδή την μελοποίηση του ποιήματος του Κωστή Παλαμά (απόδοση του ύμνου στα νέα ελληνικά), για φωνή και πιάνο. Δέκα χρόνια αργότερα ο Γ. Σκλάβος καταπιάνεται με τη σύνθεση μιας όπερας για την Κασσιανή.

Ως προς τη σύνθεση του έργου ο Σκλάβος λέει ότι ακολούθησε ένα μικτό σύστημα. Χρησιμοποίησε παλαιές κλίμακες που ταιριάζουν στους αρχαίους τρόπους και άρα μιλάμε για γρηγοριανό και βυζαντινό μέλος, αλλά και αρμονία που είναι “πιο σύμφωνη με τας απαιτήσεις της νεωτέρας διεθνούς μουσικής γλώσσης”.

Παραθέτουμε, στη συνέχεια, ένα απόσπασμα από ενδιαφέρον μουσικοκριτικό σημείωμα του μουσικολόγου Μίνου Δούνια για την όπερα «Κασσιανή», γραμμένο στις 5 Νοεμβρίου 1959, δηλ. τη χρονιά που πρωτοανέβηκε η όπερα:

«Στο έργον τού Γεωργίου Σκλάβου προβάλλει ως δεσπόζουσα αρετή μία συγκινητική αγνότης προθέσεων. Πράγματι, η όπερά του «Κασσιανή» αντιπροσωπεύει παράλληλα με τον μόχθο μιάς δεκαετίας μία δημιουργία όπου ο συνθέτης έχει σταλάξει τον καλύτερο εαυτό του. Σε κάθε σκηνή, σε κάθε σελίδα τής επιβλητικής παρτιτούρας παρακολουθούμε την διάπυρη αφοσίωσί του σ’ ένα θέμα που, όπως μάς εξομολογείται, έχει απασχολήσει την φαντασίαν του από τα παιδικά του χρόνια. Η διάχυτη αυτή ειλικρίνεια δεν αντισταθμίζει εν τούτοις βασικές τεχνικές ελλείψεις που αποβαίνουν τελικά μοιραίες ως προς την ουσιαστική αξία τού έργου. Το κακό αρχίζει από το λιμπρέττο, (τού Στέλιου Σπεράντσα). Είναι το μεγαλεπήβολο κείμενο, περίπλοκο κα σκοτεινό […]. Ο Γεώργιος Σκλάβος συνθέτει την «Κασσιανή» του από το 1929-36, σε μια εποχή που η τελευταία μεταρρομαντική μεγαλοφυΐα, ο Ριχάρδος Στράους, είχε σχεδόν συμπληρώσει το μεγαλειώδες δραματικό έργο του, και ενώ ο ΄Αλμπαν Μπέργκ συνεκλόνιζε τούς μουσικούς κύκλους με τον πρωτοποριακό του «Βότσεκ» (1926)

Σχεδια και σημειώσεις του Δημήτρη Φωτόπουλου για τα κοστούμια της “Κασσιανής”

Εμπρός στις επιβλητικές επιτεύξεις εκείνης τής εποχής ο Έλλην συνθέτης αντιμετωπίζει ευλόγως σοβαρά προβλήματα ως προς το ιδίωμα που έπρεπε να χρησιμοποιήση. Η προσφυγή στην εφαρμογή μιάς εθνικής τεχνοτροπίας, σύμφωνης άλλωστε με τον βυζαντινό χαρακτήρα τού θέματος, προσέφερε μια θεωρητικώς, τουλάχιστον, ευπρόσδεκτη λύσι. Πρακτικώς όμως οδήγησε τον συνθέτη στο μοιραίο αδιέξοδο ενός μικτού ύφους: Ενώ θέλει να εκφρασθή εθνικώς, αναγκάζεται να χρησιμοποιήση μια «ξενόγλωσση» τεχνική με βάσι το δυτικοευρωπαϊκό αρμονικό ιδίωμα και γενικώτερα διεθνείς εκφραστικές μορφές. Το μικτό αυτό σύστημα παρά τις αντινομίες του είναι εν τούτοις μία θεμιτή και βολική λύσις στις εθνικές λεγόμενες σχολές. Και στην προκείμενη περίπτωσι, εκεί που ο Έλλην συνθέτης αφήνει την πλούσια λυρική ιδιοσυγκρασία του να μιλήση αυθόρμητα, όπως κυρίως σ’ ολόκληρη την τελευταία πράξι, κυριαρχεί η φυσική μελωδική έκφρασις και δημιουργείται ατμόσφαιρα. Συχνά, όμως, επικρατεί η διάθεσις πειραματικών εξερευνήσεων, η επιθυμία διανοίξεως νέας ατραπού, που φέρνει τον συνθέτη σε αμηχανία προ τού αχανούς ηχητικού χώρου».

Ο Μ. Δούνιας εκφράζει ευθέως τις επιφυλάξεις του για το όλο εγχείρημα, αλλά σημειώνει ότι «η Διεύθυνσις της Λυρικής Σκηνής ανέβασε το έργον του Γεωργίου Σκλάβου, με εξαιρετική στοργή και μεγαλοπρέπεια». Ο Δούνιας αποδίδει τα εύσημα στον μαέστρο Ανδρέα Παρίδη, ο οποίος «κράτησε ηρωικότατα στους ώμους του την βαρύτερη ευθύνη».

Στην παράσταση του 1959 τα σκηνικά και τα κοστούμια έκανε ο σπουδαίος Βασίλης Φωτόπουλος, ενώ στην παράσταση του 1972-73, την χορογραφία επιμελήθηκε η μεγάλη Μαρία Χορς.

Νομίζω πως η «Κασσιανή» του Γιώργου Σκλάβου θα έπρεπε να ανέβει και πάλι από την Λυρική Σκηνή. Το έργο είναι απαιτητικό και ιδιαίτερο από πολλές απόψεις (έχει και μπαλέτο) και γι’ αυτό έχει σημασία μια σύγχρονη ματιά.

του Παναγιώτη Ανδριόπουλου  Ο Γεώργιος Σκλάβος είναι ο

του Γιώργου Σταφυλά, συγγραφέα 

Ήταν αρχές της δεκαετίας του 90. Στο τιμόνι της χώρας συμπτωματικά βρισκόταν παλι κάποιος Μητσοτάκης και επίσης συμπτωματικά τα πάντα βρίσκονταν σε αναβρασμό – απεργίες, πορείες, διαδηλώσεις  καθημερινά- περίπου όπως και σήμερα. Μαζί με ενα φίλο γυρνούσαμε από κάποιο  ματς βολει που είχαμε παρακολουθήσει στο παλιό γήπεδο του Παναθηναίκου στο κλειστό της Λεωφόρου Αλεξάνδρας. Ήμασταν έφηβοι, η ομάδα μας είχε κερδίσει, όλα ηταν όμορφα. Ακόμα και το πανηγύρι στους δρόμους μας άρεσε. Το βλέπαμε σαν χαβαλέ.

Χωρίσαμε κάπου στην Πατησίων. Ο φίλος τράβηξε προς Βικτώρια να πάρει τον ηλεκτρικό κι εγω έστριψα δεξιά με κατεύθυνση προς Ομόνοια. Ο σκοπός μου ήταν να πάρω σβάρνα ενα ένα  τα περίπτερα του κέντρου. Ήμουν πάντοτε φίλος του βιβλίου αλλά τα βιβλία με το σκληρό φτηνό χαρτί και τα φανταζί εξώφυλλα που κρέμονταν από τα μανταλάκια των περιπτέρων  με τραβούσαν σαν μαγνήτης. Από τότε μέχρι σήμερα είμαι ενας φαντικός των ΒΙΠΕΡ, ενας φανατικός της αστυνομικής λογοτεχνίας και των συγγραφέων που περιφρονημένοι απο την κριτική θεωρούνταν κάποτε φτηνή λογοτεχνία και πουλιούνταν στα περίπτερα !

Δεν σκοπέυουμε να αδικήσουμε κανένα σε αυτό το αφιέρωμα  Πολλοί εκδοτικοί επιχείρησαν να παρουσιάσουν στο κοινό την λεγόμενη λαϊκή λογοτεχνία. Εκδόσεις σε χάρτινο εξώφυλλο. “Αγκυρα”, “Λυχνάρι”, και παλαιότερα η κόκκινη σειρά των εκδόσεων Πεχλιβανίδης επιχείρησαν να μιμηθούν το εκδοτικό  εκείνο που φαινόμενο που άρχισε στην Αμερική στα τέλη της δεκαετίας του 30. Υπήρξαν όλες αξιόλογες προσπάθειες. Ωστόσο τα ΒΙΠΕΡ ταυτίστηκαν απόλυτα στην συνείδηση του κοινού με το λαϊκό φτηνό ανάγνωσμα,  με το παρεξηγημένο αστυνομικό. Να ήταν ότι είχαν το σωστό σχήμα τσέπης; Να ήταν τα συνήθως μαύρα εξώφυλλα τους που εντυπωσίαζαν με τις όμορφες γυναικείες φιγούρες που τα κοσμούσαν; Να ήταν η επιλογή των συγγραφέων η των συνήθως πολυ καλών μεταφραστών;  Ισως παλι να χρωστούν την μεγάλη τους επιτυχία σε όλους αυτούς τους λόγους μαζί.

Τζέημς Τσέηζ: ο βασιλιάς της λαϊκής αστυνομικής λογοτεχνίας

Το βέβαιο πάντως είναι ότι απο την στιγμή που εμφανίστηκαν τα ΒΙΠΕΡ στις αρχές  της δεκαετίας του 70 ενθουσίασαν το κοινό κι έκαναν μεγάλη καριέρα διαγράφοντας λαμπρή πορεία μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 90. Μάλιστα ακόμα πωλούνται σαν ζεστά ψωμάκια στους πολυπληθείς φανατικούς του είδους, και τους νοσταλγούς εκείνης της εποχή, οι οποίοι αδιάκοπα ανασκάπτουν τα παλαιοβιβλιοπωλεία των Αθηνων αναζητώντας τέτοιους κρυμμένους θυσαυρούς απο σκληρό χαρτί.

Σε αυτό το άρθρο λοιπόν, θα αναφερθούμε στους κυριότερους συγγραφείς που παρουσιάστηκαν μέσα απο την αστυνομική σειρά των ΒΙΠΕΡ. Να πούμε εδω ότι ΒΙΠΕΡ ειναι απλως η συντομογραφία των λέξεων Βιβλία Περιπτέρου. Ο εκδοτικός οικος που τα εξέδιδε ηταν ο “Πάπυρος” και φυσικά δεν έβγαζε μόνο την αστυνομική σειρά αλλά πολλά ακόμα βιβλία. Στα αστυνομικά χρωστούν όμως την φήμη τους τα ΒΙΠΕΡ. Οι συγγραφείς λοιπόν που έκαναν τα ΒΙΠΕΡ θρυλικά ηταν η εξής:

 

Α) Τζαίης Τσέηζ 

Πρόκειται για τον βασιλιά του Θρίλερ, τον απόλυτο μάστερ της τέχνης της αγωνίας. Αδιάκοπες ανατροπές. Πλοκή με όλη την σημασία της λέξεως χαρακτηρίζει το έργο του Βρετανού συγγραφέα. Ο Τσέηζ αφου δκομίμασε πρώτα τον εαυτό του σε ενα σωρό δουλειές αποπειράθηκε στα 1938 να γράψει αστυνομικό μυθιστόρημα Αμερικάνινου τύπου. Χωρίς να έχει ποτέ του επισκεφτεί τις ΗΠΑ με την βοήθεια ενός χάρτη και ενός λεξικού της Αμερικάνικης αργκό έγραψε το πρώτο και πασίγνωστο έργο του “Οχι ορχιδέες για την μις Μπλάντις” που έμελε να τον καθιερώσει. Το συγκεκριμένο έργο είναι πάντοτε μέσα σε όλες τις λίστες με τα 100 καλύτερα αστυνομικά όλων των εποχών. Το στυλ που χαρακτήρισε τον Τσέηζ για περισσότερες απο τεσσερις δεκαετίες σταδιοδρομίας και πάνω απο 100 νουβέλες, σκιαγραφείται ηδη σε αυτό το πρωτο βιβλίο. Το στυλ αυτό ειναι πολυ δύσκολο να αντιγραφεί. Ο Τζέηζ έθεσε μόνος του ενα στοίχημα στον εαυτό του καθώς επέλεξε να γράφει ξεχωριστές ιστορίες με διαφορετικούς καθε φορά ήρωες αποφεύγοντας έτσι την κακοτοπιά της λεγόμενης μανιέρας δηλαδή της τυποποίησης.

Οι καλύτερες ιστορίες για να ασχοληθεί κανείς με το έργο του Τσέηζ είναι τα “Όχι ορχιδέες για την μις Μπλάντις”, “Μια φωνή από τον θάλαμο αερίων”, “Ενα φερετρο απο το Χονγκ Κονγκ”, “Ποτε δεν ξερεις με τις γυναίκες”. Το βασικό μοτίβο που διαπνέει ολόκληρο το έργο του είναι η μοιραία  γυναίκα που σκαναδαλίζει κάποιον που συνήθως ψάχνεται για γρήγορο και εύκολο πλουτισμό. Κεντρική ιδεα πίσω από τα περισσότερα βίβλία του είναι οτι η  απληστία οδηγεί πάντοτε στην καταστροφή. Συχνά στα βιβλία του οι ήρωες μπορούν κάποια στιγμη να ξεφύγουν με λιγότερα.Αλλά…

 

Β) Ρίτσαρντ Πρέηδερ 

Ενας κλασικός Αμερικάνος Χαρντμποϊλάς ήταν ο Πρεηδερ που έγραψε τα καλύτερα του βιβλία στα μέσα της δεκαετίας του πενήντα όταν ακόμα ζούσαν οι πατέρες του είδους. Πιστός στην γραμμή των παλιών εκείνων δασκάλων διηγείται τις ιστορίες του σε πρώτο πρόσωπο μέσα απο την ματιά του ήρωα του του ξανθού και ψηλού ντεντέκτιβ Σέλ Σκώτ. Ο Σκώτ μπλέκει σε περιπέτειες με τον υποκοσμο του Λός Αντζελες ενω παράλληλα φλερτάρει συνεχώς  με χαριτωμένες υπάρξεις. Ολες οι ιστορίες του ειναι νουβέλες των 40- 50 χιλιάδων λέξεων, υποθέσεις που ο Σκώτ εξιχνιάζει μέσα σε μια η δυο ημερες όπως ακριβώς και ο Μάρλοου η ο ΟΠ. Ο Σκωτ αντιμετωπίζει τα γεγονότα με το ίδιο ( ενταξει περίπου το ίδιο) ιδιόμορφο πικρόγλυκο ειρωνικό χιούμορ που θυμίζει Μάρλοου.

Τα κυριότερα βιβλία για να μπει κανείς στον γεμάτο αδέσποτες αφαίρες, γροθιές και όμορφες κοκκινομάλες κόσμο του ντεντέκτιβ Σελ Σκωτ ειναι :  “Οι κούκλες του Χόλυγουντ”, “Οι σφαίρες δεν έχουν όνομα”, “Εταιρεία δολοφόνων”.

Γ) Ερλ Στανλευ Γκάρντνερ

Αλλος ένας παλιός και άγνωστος αν δεν ήταν τα ΒΙΠΕΡ- στην Ελλάδα συγγραφεας. Υπήρξε προσωπικός φίλος του Τσάντλερ. Ο  μεγάλος δημιουργός του αρχετυπικού Φίλιπ Μάρλοου θαύμαζε στον Γκάρντνερ την ικανότητα που είχε να δουλεύει πολυ γρήγορα τις ιστορίες του. Ο Γκάρντνερ δημιούργησε τον ερευνητή Πέρι Μέησον, δικηγόρο στο επάγγελμα. Τα βιβλία του χαρακτηρίζονται απο τον συνεχή εξανλτητικό διάλογο. Ο Μέησον ως δικηγόρος συνηθίζει να ανακρίνει ο ίδιος τους εμπλεκόμενους στις υποθέσεις που αναλαμβάνει.

Μερικά από τα καλύτερα του βιβλία ειναι τα : Ο ένοχος που δεν ήταν, Μια γυναίκα κινδυνεύει, Το μυστικό του νεκρού.

Δ) Έλερυ Κουήν 

Ακόμα ενα σημαντικό όνομα το οποίο εβγαινε σε ΒΙΠΕΡ. Στην πραγματικότητα πίσω από το ψευδωνυμο ΕΛΕΡΥ ΚΟΥΗΝ κρύβονταν δυο Αμερικάνοι συγγραφείς οι Φρεντερικ Ντανάϊ και Μάνφρεντ Μπένιγκτον Λή. Οι συγγραφείς αυτοί έγραφαν με το ονομα Ελερυ Κουην από το 1929 μέχρι το 1971. Σαράντα και πλέον χρόνια. Αν και Αμερικάνοι ηταν περισσότερο θιασώτες του κλασικού Βρετανικού who-dunit είδος στο οποίο τα στοιχεία της υπόθεσης μπαίνουν στην θέση τους σιγά σιγά σαν τις ψηφίδες ενός παζλ και την ιδια ώρα ο αναγνώστης καλείται να συμμετάσχει στην λύση του μυστηρίου μαζί με τον Ντεντέκτιβ.

Ο Ελερυ Κουήν εμφανίζεται και ως χαρακτήρας σε αρκετές από τις νουβέλες που έγραψαν οι δυο συγγραφείς. Ενδεικτικά θα αναφέρουμε μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες ιστορίες τους που κυκλοφόρησαν σε ΒΙΠΕΡ : “Ποιος ήταν ποιός”, “Το μυστικό των σιαμαίων αδελφών”, “Οι διπλοπρόσωποι”.

Ε)Τζων Ντίκσον Καρ 

Και ο Ντίκσον Καρ υπήρξε ενας Αμερικάνος που όμως έγραφε εγγλέζικα. Θιασώτης του Βρετανικου στυλ και αυτός καθως ειχε ζήσει πολλά χρόνια στην Αγγλία έγραψε νουβέλες με ήρωες που δρουν στην υπέροχη Αγγλική εξοχή και μυστήρια που αφορούν την Αγγλική αριστοκρατία.

Ο Κάρ δημιούργησε αρκετούς χαρακτήρες ντεντέκτιβ. Ο πιο γνωστός όμως απ όλους ειναι ο  Γκίντεον Φέλλ. Ο ευτραφής ντόκτορ Φέλλ ζει στην Εξοχή και αποφεύγει την επαφή με  τις αρχές και την κοινωνια γενικότερα. Ειναι παχύς, περπατά με δυσκολία και λύνει μυστήρια απο γούστο, για να περνάει η ώρα του. Μερικές απο τις πιο καλές ιστορίες του Ντίκσον Κάρ ειναι οι : “9 λάθος απαντήσεις,”  “Φόνος μιας νεκρής”, “Εγκλημα στο γήπεδο”.

ΣΤ) Μπρέτ Χάλλινταιη 

Αμερικάνος και αυτός. Ο Χάλλινταιη έγινε γνωστός για την σειρά ιστοριών του ντεντέκτιβ Μαικ Σαίην, που έγραφε από το 1939 μέχρι το 1970. Πάνω απο 40 νουβέλες αρκετές εκ των οποίων αρκετές γυρίστηκαν ταινία. Οι κυριότεροι τιτλοι σε ΒΙΠΕΡ ειναι : “Τα ίχνη οδηγούν στον θάνατο”, “Πρόταση για φόνο”

Ζ) Ντόναλντ Χάμιλτον

Ο Δημιουργός του ντεντέκτιβ Μάτ Χέλμ. Έγραφε κυρίως αστυνομικά αλλά ασχολήθηκε και με το μυθιστόρημα κατασκοπείας. Επίσης έγραψε και αρκετά γουέστερν. Κυριότεροι τίτλοι σε ΒΙΠΕΡ: “Συμπλοκή δολοφόνων”, “Παγίδες θανάτου” , “Αόρατοι δολοφόνοι”, “Επικίνδυνη γυναίκα”,  “Θανάσιμη απειλή”, “Οι προδότες”.

 

Η) Ρέξ Στάουτ 

Ο ντετέκτιβ  Νήρο Γούλφ που αγαπάει τα λουλούδια, την καλή κουζίνα και εξιχνιάζει εγκλήματα χωρίς να βγεί από το σπίτι του ειναι το δημιούργημα του Αμερικάνου Στάουτ που έγραψε πάνω από  εβδομήντα ιστορίες με πρωταγωνιστή τον Γούλφ και αφηγητή τον βοηθό του, Γκούντγουην. Ο Ρέξ Στάουτ ήταν υποψήφιος για το βραβείο του κορυφαίου συγγραφέα μυστηρίου όλων των εποχών ενώ βιβλία του βρίσκονται σταθερά μέσα στα ψηφισμένα ως εκατό καλύτερα αστυνομικά όλων των εποχών.

Μερικοί τίτλοι βιβλίων του σε ΒΙΠΕΡ: “Ενας φόνος στην Μοντάνα”, “Η δεύτερη ομολογία”, “Παρα πολλές γυναίκες”.

Αυτές ήταν οι σημαντικότερες αστυνομικές σειρές που κυκλοφόρησαν σε ΒΙΠΕΡ. Ξεχασμένοι συγγραφείς που κάποτε έδιναν νόημα στα Σαββατοκύριακα μας καθώς περιμέναμε με αγωνία την επόμενη κυκλοφορία, το επόμενο αστυνομικό ΒΙΠΕΡ που θα κρέμεται στα μανταλάκια. Κοντα σε αυτούς του συγγραφείς σε ΒΙΠΕΡ  κυκλοφόρησαν και βιβλία άλλων μέγιστων του αστυνομικού όπως της Αγκαθα Κρίστι, του Ρέημοντ Τσάντλερ και του Ζώρζ Σιμενόν.

Σε ΒΙΠΕΡ επίσης κυκλοφόρησαν οι κατασκοπευτικές ιστορίες του Πρίγκηπα Μάλκο (SAS) του Ζεράρ ντε Βιλιέ, τα γουέστερν του Λουίς Λαμούρ αλλά και οι σπουδαίες περιπέτειες του Άλιστερ Μακ Λήν. Ξεχωρίστή μνεία θα πρέπει να γίνει στο όνομα της Τασώς Καβαδία. Η διάσημη ξινή, γεροντοκόρη του παλιού Ελληνικού σινεμά (στην πραγματικότητα μια γλυκύτατη διανοούμενη) μετάφρασε δεκάδες ΒΙΠΕΡ. Σχεδόν όλα του Ζεράρ ντε Βιλλιέ αλλά και κάμποσα του Τζαίημς Τσαίηζ ειναι μεταφράσεις της Τασσώς Καβαδία.

Η Τασσώ Καββαδία μετέφρασε βιβλία του Τζέημς Τσέηζ αλλά κυρίως Ζεράρ Ντε Βιλιέ

Τα αστυνομικά ΒΙΠΕΡ κυκλοφορούσαν κάθε Σάββατο και κόστιζαν μονο 14 δραχμές αρχικώς( δεκαετία 70). Οταν ολοκλήρωσαν  την καριέρα τους στα Ελληνικά περίπτερα η τιμη τους ειχε φτάσει τις 250 δραχμές. Για την ιστορία να αναφέρουμε οτι το πρώτο ΒΙΠΕΡ που κυκλοφόρησε ηταν το τιτάνιο μυθιστόρημα του Αλεξάντερ Σολζενίτσιν, “Μια ημέρα του Ιβάν Ντενίσοβιτς”.

Πρόσφατα η εφημερίδα Καθημερινή έκανε μια κίνηση αναβίωσης επανακυκλοφορόντας κάποια παλιά αριστουργήματα. Η κίνηση όμως ενω αρχικώς χαιρετίστηκε με ενθουσιασμό από το κοινό δεν είχε συνέχεια.

 

 Ο Γιώργος Σταφυλάς γεννήθηκε στην Αθήνα, σπούδασε Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και αρθρογραφεί τακτικά σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα. Εχει εκδώσει τρια βιβλία crime fiction.  “Συγκάλυψη” (Οσελότος 2018), “Το Κύκλωμα” ( Όστρια 2019) “Προσωπική υπόθεση” (2020) και το “Outlaw” (Οστρια 2021), ενα μυθιστόρημα δυστοπίας. 

του Γιώργου Σταφυλά, συγγραφέα  Ήταν αρχές της δεκαετίας

Η αυλαία της ψηφιακής σκηνής του κύκλου Adagio – Μουσική για τις ημέρες του Πάσχα ανοίγει την Κυριακή των Βαΐων 25 Απριλίου στις 8:30 το βράδυ, με το μουσικό οδοιπορικό «Από το Πάθος στην Ανάσταση» της Ουρανίας Γκάσιου. Στο φετινό ραντεβού της με το κοινό η οργανίστα του Μεγάρου μας προσκαλεί, στο πλαίσιο του Megaron Online, να γνωρίσουμε ή να θυμηθούμε εμβληματικά έργα για εκκλησιαστικό όργανο της δυτικής θρησκευτικής μουσικής, γραμμένα από κορυφαίους συνθέτες του Μπαρόκ, του Ρομαντισμού αλλά και της εποχής μας: Johann Sebastian Bach [Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ], Johannes Brahms [Γιοχάννες Μπραμς],  Jeanne Demessieux [Ζαν Ντεμεσσιέ], Simon Johnson [Σάιμον Τζόνσον] και Charles–Marie Widor [Σαρλ-Μαρί Βιντόρ]. 

 

Πρόγραμμα 

J.s. Bach: Το Θέμα και οι Παραλλαγές I, II, III, ΙV, VI, VII, IX, X, XI από τη χορική παρτίτα

Sei gegrüsset, Jesu gütig / Σε χαιρετώ, ευγενικέ Ιησού, BWV 768

Χορικό πρελούδιο «Erbarm’ dich mein, o Herre Gott / Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με», BWV 721, από τη συλλογή Miscellaneous Chorale Preludes (BWV 714-765) 

Charles -Marie Widor:  «Mattheus-Final» / «Ματθαίος – Φινάλε»,από τη σουίτα Bach’s Memento 

 

  1. S. Bach: Χορικό πρελούδιο «Wenn wir in höchsten Nöten sein / Όταν βρισκόμαστε στην πιο μεγάλη ανάγκη», BWV 641, από τη συλλογή Μικρό βιβλίο για το εκκλησιαστικό όργανο (Orgelbüchlein)

Χορικό πρελούδιο «Jesus Christus, unser Heiland / Ο Ιησούς Χριστός, ο Σωτήρας μας», BWV 665, από τα 18 Μεγάλα χορικά πρελούδια (BWV 651-668) 

Johannes Brahms:  Από τα 11 Χορικά πρελούδια, έργο 122:

«Herzlich tut mich verlangen / Ποθώ με όλη την ψυχή μου», αρ. 10

«Herzlich tut mich erfreuen / Βαθιά αναγαλλιάζω», αρ. 4

Jeanne Demessieux:«Ο filii et filiae / Γιοι και θυγατέρες» από τα 12 Χορικά πρελούδια πάνω σε θέματα του γρηγοριανού μέλους, έργο 8

Simon Johnson: «Wohl dem, der in Gottesfurcht steht / Μακάριοι πάντες οι φοβούμενοι τον Κύριον», αρ. 87, από το Orgelbüchlein Project 

J.S. Bach: Χορικό πρελούδιο «Christ lag in Todesbanden / Ο Χριστός τέθηκε υπό τα δεσμά του θανάτου», BWV 625, από τη συλλογή Μικρό βιβλίο για το εκκλησιαστικό όργανο (Orgelbüchlein) 

Χορικό πρελούδιο «Ich ruf zu dir, Herr Jesu Christ / Εσένα καλώ, Κύριε Ιησού Χριστέ», BWV 639, από τη συλλογή Μικρό βιβλίο για το εκκλησιαστικό όργανο (Orgelbüchlein) 

Charles -Marie Widor: Τοκάτα, από τη Συμφωνία για εκκλησιαστικό όργανο σε φα ελάσσονα αρ. 5, έργο 42 

 

Δείτε το διαδικτυακά εδώ: https://www.megaron.gr/event/apo-to-pathos-stin-anastasi/

 

Η αυλαία της ψηφιακής σκηνής του κύκλου Adagio –

Το Adagio, για πρώτη φορά φέτος, γίνεται ψηφιακό και φέρνει κοντά μας έλληνες καλλιτέχνες που ενώνουν, στις διαδικτυακές εμφανίσεις τους για το Μέγαρο, μουσικές της Δύσης και της Ανατολής, γραμμένες για το Θείο Πάθος και την Ανάσταση. Στο δεύτερο streaming για το φετινό Πάσχα, το Σύνολο Ex Silentio, που ειδικεύεται στην παλαιά μουσική και στην ιστορική ερμηνεία, παρουσιάζει μπαρόκ έργα σε όργανα εποχής ή πιστά αντίγραφά τους.

Τη Μεγάλη Δευτέρα 26 Απριλίου στις 8:30 το βράδυ, η Θεοδώρα Μπάκα (μετζοσοπράνο), η Φανή Βοβώνη και η Άντζυ Κασδά (μπαρόκ βιολί), ο Αλέξης Καραϊσκάκης-Νάστος (μπαρόκ τσέλο), ο Πάνος Ηλιόπουλος (τσέμπαλο) και ο Δημήτρης Κούντουρας (φλάουτο με ράμφος, μπαρόκ φλάουτο, μουσική διεύθυνση) μας συστήνουν –ή μας ξαναθυμίζουν– μικρά αριστουργήματα του προκλασικού φωνητικού και ενόργανου ρεπερτορίου με την υπογραφή σπουδαίων μουσουργών στο πλαίσιο της συναυλίας τους «Εν ωδαίς μεγαλύνομεν».

Ένα πρόγραμμα προσαρμοσμένο στις ημέρες και στο κλίμα του Πάσχα, αναδεικνύει σπάνια έργα του Μπαρόκ ρεπερτορίου δίπλα σε γνωστές συνθέσεις της εποχής. Μπαρόκ κοντσέρτα και σονάτες / sonates a quattro των Telemann, Mancini, Händel μαζί με υπέροχες άριες δοξαστικού περιεχομένου από συνθέτες όπως ο θείος του Johann Sebastian, Johann Christoph Bach (1642-1703), ο Henry Purcell γνωστός ως «ο Βρετανός Ορφέας» καθώς και ο πολυγραφότατος «σταρ» στην εποχής του Georg Philipp Telemann (1681-1767).

Ύμνοι, ωδές και δοξολογίες μεγάλων συνθετών της εποχής σε μια απόδοση ιστορικά ορθή με όργανα της εποχής ή πιστά αντίγραφά τους από το σύνολο Ex Silentio.

Πρόγραμμα της βραδυάς 

Francesco Mancini: Κοντσέρτο δωματίου σε ρε ελάσσονα  I-NC για φλάουτο με ράμφος, δύο βιολιά και μπάσο κοντίνουο, από το χειρόγραφο του Ωδείου S. Pietro a Majella της Νάπολης

Amoroso-Allegro-Largo-Allegro

Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia σε σολ ελάσσονα για σόλο βιολί από τη συλλογή «Rosenakranzsonaten»

Georg Friederich Handel: Άρια: «Ambraflocken» από τις «9 γερμανικές άριες» για φωνή, βιολί και μπάσο κοντίνουο

Antonio Vivaldi: Κοντσέρτο δωματίου σε σολ ελάσσονα RV 103 για φλάουτο με ράμφος, βιολί και μπάσο κοντίνουο

Johann Sebastian Bach: Τρίο σονάτα σε σολ μείζονα BWV 1038 για φλάουτο, βιολί και μπάσο κοντίνουο Largo-Vivace-Adagio-Presto 

Antonio Caldara: Άρια: «Pompe inutili che il fasto animate»  από το ορατόριο «Maddalena ai piedi di Cristo»

Henry Purcell: Ground σε ρε ελάσσονα για φλάουτο με ράμφος και τσέμπαλο

Άρια «Strike the viol» ωδή από τη συλλογή «Come ye sons of art» Z.323

Georg Philipp Telemann: Άρια: «Mein Heiland»  από τα Πάθη του Brockes

 

Δείτε το διαδικτυακά εδώ : https://www.megaron.gr/event/ex-silentio-en-odais-megalunomen/

 

Το Adagio, για πρώτη φορά φέτος, γίνεται ψηφιακό

του Δημήτρη Ρωμανού, συγγραφέα 

Τελικά, τι είναι προτιμότερο; Η Ελευθερία ή η ασφάλεια; Kαι το μέλλον έχει μια η περισσότερες εκδοχές όπως και η θεωρία των παράλληλων συμπάντων υπαινίσεται; 

Σε αυτά τα ερωτήματα απαπειράται να δώσει απαντήσεις με το δυστοπικό του μυθιστόρημα OUTLAW, o συγγραφέας Γιώργος Σταφυλάς. Ο Σταφυλάς αφήνει το γνώριμο του πεδίο του crime fiction και τις ιστορίες του αστυνόμου Λάμπρου, για να καταπιαστεί με ένα είδος που στην Ελλάδα δεν έχει μεγάλο κοινό ούτε και μεγάλη παραγωγή. Μιλάμε για την λογοτεχνία του φανταστικού,  αν και το το συγκεκριμένο μυθιστόρημα δύσκολα κατατάσσεται σε κάποιο συγκεκριμένο είδος αποτελώντας ενα ιδιόμορφο θα έλεγε κανείς λογοτεχνικό υβρίδιο. 

Πρόκειται για μια ιστορία που βαδίζει στα χνάρια των μεγάλων δυτοπικών έργων του περασμένου αιώνα χωρίς να κρύβει τις επιρροές της από εκείνα τα τιτάνια έργα. Ενας έμπειρος αναγνωστης μπορεί στο OUTLAW να ξεχωρίσει αναφορές από το 1984, τον Θαυμαστο καινουργιο κόσμο, το Φαρεναϊτ 451, αλλά και από την κινηματογραφική ταινία Hunger Games ακόμα και από το Terminator. Κι όμως ο συγγραφεας συγχωνεύοντας αρμονικά όλα τα παραπάνω στοιχεία αποδίδει τελικά ενα ομοιογενές αποτέλεσμα, μια σφιχτοδεμένη ιστορία. Μέσω της δύσκολης αφηγηματικής τεχνικής της αναδρομής στο παρελθόν αλλά και της εναλλαγής της αφήγησης από τρίτο σε πρώτο πρόσωπο και τούμπαλιν καταφέρνει να παρουσιάσει την δική του τρομαχτική εκδοχή του μέλλοντος.

Tα “Ειδικά Τμήματα” στο Outlaw παραπέμπουν στα αντιστοιχα του “Hunger Games”

Βρισκόμαστε στο έτος 2050 στην Μητρόπολη 1, μια φανταστική πόλη που θα μπορούσε να είναι το Σικάγο η η Νέα Υόρκη, η οποιαδήποτε υπερτεχνολογική αχανής μεγαλούπολη με δεκάδες εκατομμύριων κατοίκων. Σε αυτά τα 30 χρόνια που εχουν μεσολαβήσει από την εποχή μας έχουν συμβεί πολλές αλλαγές. Η δημοκρατία εχει καταργηγθεί ως πολιτικό συστημα, το ιδιο και η οργάνωση των ανθρώπινων κοινωνιών σε εθνικά κράτη. Ενας μεγάλος συνασπισμός από τις σημαντικότερες μητροπόλεις είναι η μορφή που έχει αντικατασταστήσει την κρατική οργάνωση που γνωρίζουμε σήμερα. Την διακυβέρνηση του συνασπισπιμού των Ενωμένων Μητροπόλεων της γης, έχει αναλάβει μια παράξενη τεχνοθρησκευτική επιτροπή σοφών, η Ασάνα. Αυτή η επιτροπή τελεί υπο την σοφή καθοδήγηση ενός υπερ νου, του Τherion, γυρω απο την ύπαρξη και την πραγματική μορφή του οποίου πλανάται σκόπιμα ένα μυστήριο.

Η πανίσχυρη επιτροπή των σοφών ιερέων της Ασάνα έχει απαγορεύσει κάθε θρησκευτική εκδήλωση εκτός από την δική της οικολογική θρησκεία. Οι Μοναδικοι ναοί που επιτρέπεται να λειτουργούν είναι οι μεταμοντέρνες πυραμίδες από την κορυφή των οποίων αναπέμπονται θυσιαστικές ευωδιές προς το σύμπαν. Η ατομική ιδιοκτησία έχει απο χρόνια καταργηθεί αλλά οι πολίτες είναι χαρούμενοι αφού τους παρέχονται τα πάντα χωρίς να υπάρχει ανάγκη για εργασία. Απλώς η ”κοινωνική τους κάρτα” ένα είδος ψηφιακού διαβατηρίου – πιστώνεται απο την Ασάνα με αντάλλαγμα την υπακοή τους. Ολοι οι άνθρωποι ειναι διασυνδεδεμένοι μεταξύ τους, μέσω του παγκόσμιου ιστού και οι κοινωνικές σχέσεις που μέχρι τώρα γνωρίζαμε, περνούν αυστηρώς και απαραιτήτως δια μέσω του ιστου. Ακόμα και το φλερτ μεταξύ των δυο φύλων χρειάζεται την έγκριση του ιστού και συνεπώς του Therion που κρύβεται πίσω από αυτόν. 

H κοινωνική κάρτα του Outlaw θυμίζει το Κοινωνικό Πιστωτικό Σύστημα της Κίνας

Αστυνομία και στρατός δεν υπάρχουν, το έγκλημα εχει σχεδόν εξαφανιστεί, οι συναλλαγές γίνονται μόνο με ψηφιακό τρόπο. Ενα παράξενο point system εχει αντικαταστήσει το παλιό πολύπολοκο και δυσλειτουργικό ποινικό σύστημα. Η ποινή για την παράβαση ειναι μια και πολυ απλή: απενεργοποίηση της κοινωνικής κάρτας. Στις τρεις ποινές ο πολίτης περνάει στην κατάσταση του OUTLAW. Αυτό πολυ σημαίνει ότι χάνει πλέον το δικαιώμα της συναλλαγής και τίθεται αυτομάτως στο περιθώριο της κοιωνίας μέχρι μια επιτροπή ιερέων ναι εξατάσει την περίπτωση και τελικά ο Τherion να αποφανθεί. Αν η απόφαση του Τherion ειναι καταδικαστική τότε ο πολίτης δεν επανέρχεται ποτέ στην κατάσταση του πολίτη και εξορίζεται σε μια κολασμένη ηφαιστειακή ατόλη στην μέση του ωκανου (που θα μπορούσε να ειναι ο Ατλαντικός ) και κει συναντάει αργά η γρήγορα εναν φριχτό θάνατο. 

Κανείς δεν μπορεί να εναντιωθεί σε αυτό το σύστημα. Η Ασάνα ειναι πανίσχυρη καθώς κυβερνάει με την σιωπηρή ανοχή των πολιτών. Εξάλλου οι πολίτες δεν μπορουν να διανοηθούν κάποοια άλλη ζωή, ουτε να ενθυμηθούν το πως ήταν ο παλιός κόσμος. Οι σοφοί ιερείς της Ασάνα έχουν φροντίσει γι αυτό απαγορεύοντας την έκδοση νέων βιβλιων, συλλέγοντας παράλληλα και καταστρέφοντας καθε παλιό αντίτυπο. Για την σπάνια περίπτωση που κάποιος πολίτης αποπειραθεί να επαναστασήσει υπάρχει το Ειδικό Τμήμα μια υπερτεχνολογική μονάδα καταστολής απαρτιζόμενη από μέλη που αποδεικνύονται υβρίδια. 

Κι όμως παρά το ασφυκτικό τούτο πλέγμα που εγκλωβίζει τους ανθρώπους κάποιος θα σκεφτεί να επαναστατήσει και τότε θα αρχίσουν οι περιπέτειες των ηρώων του έργου που δρουν μεν σε διαφορετικά χωροχρονικά συνεχή ωστόσο μπλέκονται μεταξύ τους. Θα μπορέσουν οι ήρωες του βιβλίου με τις ενέργειες τους να δώσουν ενα συντριπτικό χτύπημα στο ολοκληρωτικό κυβερνοκράτος της Ασάνα; Αυτό ειναι κάτι που ο συγγραφέας επιφυλάσσεται να μας το αποκαλύψει στο δεύτερο μέρος του OUTLAW. Yet Hope Remains (η Ελπίδα ακόμη παραμένει), όπως αναφωνεί η Γκαλάντριελ στον “Άρχοντα των δαχτυλιδιών”. 

Ο ολοκληρωτισμός έχει βάση μια επιδημία

Κλείνοντας το παρόν κείμενο θα μπορούσαμε να πούμε πως το OUTLAW είναι ενα πρωτότυπο έργο. Παρά τις φανερές επιρροές έρχεται να καλύψει ενα κενό στην Ελληνική λογοτεχνική παραγωγή. Και το σημαντικότερο : ειναι ενα έργο καταγγελίας αλλά και προειδοποίησης για τον επερχόμενο αυριανό ολοκληρωτισμό που απειλεί την ανθρωπότητα(κάτι που ηδη το βλέπουμε να διαμορφώνεται). Δεν ειναι τυχαίο ότι στο σύμπαν του OUTLAW η εκκίνηση του ολοκληρωτισμού έχει αφορμή και αφετηρία μια μεγάλη επιδημία. Και βεβαίως δεν ειναι καθόλου τυχαίο πως όλοι οι δρόμοι και οι κεντρικές λεωφόροι της Μητρόπολης 1 έχουν ονόματα προσώπων βγαλμένων είτε από τον πάνθεον του Μαρξισμου( Μαρξ, Λένιν) είτε απο την σύγχρονη ποπ κουλτουρα που ειδωλοποιεί πρόσωπα όπως ο Τζών Λένον, η Γκρέτα Τούνμπεργκ και ο Μπαράκ Ομπάμα. Οπως και ο Χάξλει στον θαυμαστό καινούργιο κόσμο έτσι κι εδώ ο συγγραφέας πετάει μέσω αυτων των αναφορών τα καρφιά του για τον αυριανό κόσμο που ηδη απο σήμερα διαμορφώνεται και που σύμφωνα με το OUTLAW αναμένεται να αποτελεί μια θανάσιμη μείξη τραπεζικού καπιταλισμού και κομμουνισμού.

Κείνο που κάνει το OUTLAW να διακρίνεται απο τα τιτάνια δυστοπικά έργα του παρελθόντος ειναι η πινελιά αισιοδοξίας που αφήνει ο συγγραφέας να πλανάται πάνω στον καμβά του δικου του σύμπαντος. Στo 1984 o Ουινστον Σμίθ τελικά αναγνωρίζει το σφάλμα του, αναμορφώνεται και υποτάσσεται στην θέληση του Μεγάλου Αδελφού. Στον Θαυμαστό Καινούργιο Κόσμο, ο άγριος αυτοκτονεί. Στο OUTLAW, ο ήρωας προτείνει κάτι. Και αυτο το κάτι συμπυκνώνεται στο επικούρειο ρητό ”Λάθε Βιώσας” το οποίο απαντιέται ως αφιέρωση στην πρωτη σελίδα του έργου. 

Δεν θα πούμε όμως περισσότερα για το OUTLAW. Ας ανακαλύψει μόνος του ο αναγνώστης τα κρυμμένα μυστικά και τις εκπλήξεις τούτου του εξαιρετικού έργου ! 

του Δημήτρη Ρωμανού, συγγραφέα  Τελικά, τι είναι προτιμότερο;

Η πνευματική παρακαταθήκη του εκδότη της “Εποπτείας”

του Γιώργου Μυλωνά για το Liberal 

Μία από τις πιο επιδραστικές φωνές στην διανόηση της Ελληνικής Δεξιάς σίγησε την περασμένη εβδομάδα. Ο συγγραφέας Παναγιώτης Δρακόπουλος (γ. 1941), oραματιστής και εργάτης, γενναιόδωρος και ανυπεράσπιστα ρομαντικός, έφυγε πλήρης ιδεών και έργου. Μαζί με τη σύζυγό του Ζηνοβία, ίδρυσαν την «Εποπτεία», το πρώτο μετά τη μεταπολίτευση, διεθνώς βραβευμένο περιοδικό, που συγκέντρωσε πνευματικές κορυφές από την Ελλάδα και τον κόσμο. Αρχικά μηνιαία έκδοση από το 1976 έως το 1991, κι από κει ως το 1994 τετραμηνιαία, η «Εποπτεία» μας γνώρισε τον Χάγιεκ, τον Πόπερ, τον Καστοριάδη, τον Αξελό, τον Παπαϊωάννου, εκεί έγραψαν οι Κανελλόπουλος, Τσάτσος, Παπανούτσος, ενώ στις σελίδες της βρήκαν θέση οι οραματιστές της ενωμένης Ευρώπης από τον Δάντη έως τον Έλιοτ, αλλά και οι φιλελεύθεροι από όλο το φάσμα του πολιτικού κόσμου (πρωτοδημοσίευσε κείμενο του Κυριάκου Μητσοτάκη).

Ο Παναγιώτης Δρακόπουλος πίστευε ότι η ένωση της Ευρώπης είναι θεμελιώδες αίτημα του ευρωπαϊκού πολιτισμού, σε βαθμό που μπορούμε να πούμε ότι δεν εκφράζει η Ένωση τον πολιτισμό μας, αλλά ο πολιτισμός μας την Ένωση. Γι’ αυτό και στα κείμενά του εξηγούσε με ενάργεια ότι η «συγκολλητική ουσία» των λαών της Ευρώπης είναι η κουλτούρα της. Έλεγε χαρακτηριστικά: «Θέλουμε να ισχυροποιήσουμε την ένωση της Ευρώπης, γιατί η διάλυσή της είναι διάλυσή μας. Θα τολμούσα να πω ότι είναι ανέγκυρη μια σε βάθος συζήτηση για την ελευθερία αν δεν περιέχεται σε μια συζήτηση για τον πατέρα της, τον ευρωπαϊκό πολιτισμό. Γιατί ο πολιτισμός αυτός περιέχει δυό πολύ στενά υφασμένες με την ελευθερία αξιακές αρχές: το κράτος δικαίου και την παιδεία».

Από τα ιδρυτικά μέλη της Ένωσης Ευρωπαίων Δημοσιογράφων, ο Παν. Δρακόπουλος πάλεψε τα τελευταία χρόνια με τα κείμενά του ώστε να γίνει πιο ισχυρή. Ακολουθεί ένα σημείωμα του σπουδαίου ευρωπαϊστή, που συμπυκνώνει τη λοξή ματιά του μέσα στην ιστορία των πολιτισμών και την πολιτική του παρακαταθήκη.

Ο εκδότης της “Εποπτείας” Παναγιώτης Δρακόπουλος

«Αναπαυόμαστε με την εξήγηση πως όλα στην ιστορία είναι φθαρτά, πως για όλα έρχεται η ώρα του θανάτου, και για τους ανθρώπους και για τα έργα τους. Όμως, δεν είναι αλήθεια αυτό. Ασφαλώς δεν υπάρχει αθανασία για τα έργα του ανθρώπου. Ο θάνατος είναι κοινή μοίρα, είναι αλήθεια. Αλλά αρκετοί από τους ανθρώπους αφήνουν πίσω τους σφραγίδα το έργο τους, αστέρι πολικό για όσους το συνεχίζουν, κληρονομιά για τους επιγενόμενους. Ο Παύλος από την Ταρσό πέθανε, ναι. Αλλά πάνω στο έργο του χτίστηκε ένα απέραντο βασίλειο χωρίς δύση. Όσοι δημιούργησαν τον Παρθενώνα χάθηκαν — και η Αθηνά και οι πιστοί της όλοι. Αλλά το δημιούργημα μένει αθάνατο προσκύνημα κάθε Ευρωπαίου με πνευματική ποιότητα, κάθε ανθρώπου που μπορεί και στέκει εμπρός στο μεγαλείο του κάλλους. Το έργο, αυτό που πακτώνει η αταλάντευτη πράξη, «γεννήθηκε όταν γεννηθήκαμε, και σαν πεθαίνουμε / αν πεθαίνει, / δεν το ξέρουμε ούτε εμείς ούτε άλλος κανείς», διδάσκει ο Σεφέρης.

Όλοι παραδεχόμαστε ότι ο Καίσαρ κατέκτησε την Ευρώπη και την πλούτισε με το ελληνο­ρωμαϊκό πνεύμα της Αυτοκρατορίας. Κέλτες, Γαλάτες, Γότθοι, Σλάβοι, όλοι, ακόμη και οι Ούννοι, εντάχθηκαν στον κόσμο που έφερε ο Καίσαρ. Εκείνος έφυγε, η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία διαλύθηκε, αλλά το πνεύμα της έμεινε. Έμεινε γιατί οι λαοί της Ευρώπης, ντόπιοι και εισβολείς, το δέχθηκαν, και κυρίως το οικειώθηκαν. Στήριξαν τον βίο τους πάνω σε αυτό. Και ιδού: μόλις αποκαταστάθηκαν από το χάος που ακολούθησε την κατάρρευση της Ρώμης, οι λαοί της Ευρώπης, οι χθεσινοί βάρβαροι, άρχισαν να μαθαίνουν Όμηρο, άρχισαν να διδάσκονται απ΄τον Αριστοτέλη. Η κλασική παιδεία έγινε η παιδεία των λαών της Ευρώπης, μετατρέποντας την κατάκτησή τους από τον Καίσαρα σε μετάγγιση ζωογόνου αίματος. Προσέλαβαν το κλασικό – όπως οι ίδιοι το ονόμασαν – και το πλούτισαν με τις δικές τους εμπειρίες, βρίσκοντας σε αυτό την κοινότητά τους, το στοιχείο που τους ενώνει και υψώνει, μολονότι η κλασική γραμματεία μιλάει για κόσμους ξένους προς τις παραδόσεις και την ιστορία τους.

Το ερώτημα τίθεται εκ των πραγμάτων: γιατί οι βάρβαροι της Ευρώπης δέχθηκαν την ελληνορωμαϊκή κληρονομιά, ενώ οι πολύ πιο ανεπτυγμένοι από αυτούς λαοί της Ασίας και οι Αιγύπτιοι στάθηκε αδύνατον να εισπράξουν έστω έναν κόκκο από αυτό το πνεύμα; Τι είχαν οι βάρβαροι της Ευρώπης που τους έδωσε τη δύναμη να κερδίσουν αυτή την πελώρια κληρονομιά, και μάλιστα να την υπερασπίσουν με πάθος όποτε χρειάστηκε, και να την αυξάνουν συνεχώς έκτοτε; Η απάντηση βρίσκεται σε δυό στοιχεία. Το ένα είναι η παρουσία της εκκλησίας. Η εκκλησία της Ρώμης υπήρξε διδάσκαλος όχι μόνο της πίστης αλλά και της κλασικής γραμματείας.

Η κλασσική παιδεία υπήρξε καλή σπορά στην Δύση, αλλά όχι στην Ασία και την Ανατολή

Όμως, δεν είναι μόνον αυτό. Δεν θα αρκούσε μόνον αυτό. Θα πρέπει να αναγνωρίσουμε και ένα ταυτοτικό στοιχείο των βαρβάρων της Ευρώπης: ο Τάκιτος περιγράφει με θαυμασμό το πάθος για την ελευθερία που είχαν οι βάρβαροι, καθώς επίσης τη γενναιότητά τους. Ο Αχιλλέας και ο Αινείας δεν ήταν ξένοι προς τα ήθη τους. Με τον ίδιο θαυμασμό περιγράφει ο Τάκιτος ότι οι βάρβαροι είχαν συνελεύσεις του δήμου, στις οποίες έπαιρναν τις αποφάσεις τους. Η κοινοβουλευτική δημοκρατία βρισκόταν ήδη στα σπάργανά της— κάτι που οι λαοί της Ασίας δεν τόλμησαν ποτέ ούτε να το φανταστούν. Άρα, οι λεγόμενοι βάρβαροι, ήσαν έτοιμοι να ακούσουν και να θαυμάσουν τους ρήτορες, τον Δημοσθένη και τον Κικέρωνα. Βλέπουμε λοιπόν ότι ο σπόρος που έριξε ο Καίσαρ έπεσε σε γόνιμο έδαφος, ενώ αντίθετα, ο σπόρος του Αλεξάνδρου στην Ανατολή έπεσε σε παντελώς άγονη γη.

Με αυτές τις προϋποθέσεις η Ευρώπη δημιούργησε την ταυτότητά της. Και μάλιστα, είναι η μόνη ήπειρος που έχει κοινή, ενιαία ιδιαίτερη ταυτότητα. Δεν υπάρχει κοινότητα πνεύματος μεταξύ των λαών της Ασίας, ή της Αφρικής ή της Αμερικής. Αποκαλώντας κάτι αμερικανικό εννοούμε μόνο των ΗΠΑ ή έστω και του Καναδά, όχι άλλων λαών. Ο όρος, εξάλλου, ασιατικό υποδηλώνει γεωγραφική προέλευση, αλλά δεν υπάρχει τρόπος να βρούμε κοινή πνευματική κληρονομιά μεταξύ Ιαπώνων και Σαουδαράβων, μεταξύ Κινέζων και Ινδών, μεταξύ των λαών της Βόρνεο και της Σιβηρίας. Υπάρχει το ισλάμ, ναι, που απλώνεται από τις Ατλαντικές ακτές της Αφρικής έως τις ανατολικές ακτές της νότιας Ασίας στον Ειρηνικό. Αλλά έως εκεί. Η κοινότητα της θρησκείας δεν μπόρεσε να καλλιεργήσει κοινή πνευματική κληρονομιά, αίσθημα ταυτότητας πέρα από την κοινή πίστη. Ωστόσο, θα χρειασθεί να σκύψουμε με ιδιαίτερη προσοχή πάνω στην κοινότητα του ευρωπαϊκού πνεύματος. Διότι, ακούγεται παραδοξότητα αυτό, για μιαν ήπειρο που γνώρισε μόνο στον 20ο αιώνα δυο μεγάλους πολέμους, και εκτός τούτων, συγκρούσεις τέτοιες που οδήγησαν στο θάνατο πάνω από 60 εκατομμύρια Ευρωπαίους.

Εάν μπορούσαμε να θάψουμε ταυτόχρονα τους νεκρούς των πολέμων μεταξύ των Ευρωπαίων από την εποχή της αρχαίας Ελλάδας έως σήμερα, η Ευρώπη θα ήταν ένα απέραντο νεκροταφείο, με τους τάφους τόσο κοντά ώστε να μην μπορείς να πας σε έναν απ’ αυτούς για ν΄αφήσεις λίγα λουλούδια. Για ποιαν ενότητα λοιπόν, για ποιάν κοινή ταυτότητα της Ευρώπης μιλάμε; Ο μεγάλος Τσέχος παιδαγωγός του 16ου αι. Κομένιους, έγραφε: “πρέπει να ενωθούμε μεταξύ μας, γιατί εμείς οι Ευρωπαίοι είμαστε όλοι ταξιδιώτες πάνω στο ίδιο πλοίο”. Ο Βολταίρος πρόσθεσε ότι η Ευρώπη είναι μια μεγάλη κοινότητα χωρισμένη σε μικρά κράτη, με ενιαίο σύστημα πολιτικών αξιών και περί δικαίου αντιλήψεων. Και πάμπολλοι άλλοι μεγάλοι Ευρωπαίοι μίλησαν για τη βαθύτερη ενότητα τη Ευρώπης. Το ερώτημα λοιπόν εδώ είναι πως εξηγούνται οι συνεχείς πόλεμοι και οι ατελεύτητες συγκρούσεις. Την απάντηση τη δίνει ο Γκαίτε: “Ό,τι ενώνει την Ευρώπη είναι η κουλτούρα της, και ό,τι τη χωρίζει είναι οι ιδεολογίες που ακολουθούν οι μάζες”. Σαφέστερος ακόμη ο στενός φίλος του Γκαίτε και φιλόσοφος Γιόχαν Χέρντερ: “Η Ευρώπη είναι μία δημοκρατία των μορφωμένων”.

Η Ευρώπη λοιπόν είναι δημιούργημα της παιδείας, μιας παιδείας που δεν μπόρεσε να εμποδίσει τους πολέμους, αλλά και δεν επέτρεψε να κατασπαραχθεί από αυτούς. Δεν είναι καινούργιο αυτό. Ήδη, από την εποχή του Πελοποννησιακού πολέμου υψώθηκε το επιχείρημα: η παιδεία δεν μπορεί να εμποδίσει την εμφύλια σφαγή. Αλλά και ο σκληρότερος των πολέμων, δεν μπορεί να θίξει την παιδεία. Χάρις σε αυτήν η Ευρώπη δεν είναι μια περιοχή, αλλά μια πολιτιστική οντότητα. Το 1949, ο Ισπανός φιλόσοφος Χοσέ Ορτέγκα υ Γκασσέτ, μιλώντας στο Βερολίνο που ακόμη προσπαθούσε να μαζέψει τις στάχτες του πολέμου, τόνισε ότι η Ευρώπη ως κοινότητα υπήρχε πολύ πριν εμφανισθεί ο εθνικισμός, κι ότι ακόμη κι όταν σχηματίστηκαν τα ευρωπαϊκά έθνη-κράτη, ο μορφωμένος Ευρωπαίος πατούσε με το ένα πόδι στο έθνος του και με το άλλο στη βαθύτερη κατάφαση ότι ναι, είναι Ευρωπαίος. Από τη μια είχε την πατρίδα του, κι από την άλλη είχε την κουλτούρα του, που τον ένωνε με τους άλλους Ευρωπαίους.

Ο Γκαίτε και ο Δάντης ως ποιητές της πολιτιστικής ενότητας της Ευρώπης

Αυτή η πραγματικότητα είναι ένα μάθημα για μας. Διότι μας δείχνει όχι απλά και μόνο ποια είναι η συγκολλητική ουσία της Ευρώπης, αλλά μας δείχνει επίσης ότι θα πρέπει να προστατεύσουμε αυτή την ουσία αν θέλουμε να κρατήσουμε ζωντανό τον κόσμο μας. Για να μείνει η Ευρώπη ζωντανή, θα πρέπει να καταλάβουμε ότι δεν μπορεί να είναι απλά ένα πολιτικό σχέδιο, δεν μπορεί να είναι μόνο μια οικονομική τάξη, αλλά θα πρέπει να κρατήσει ζωντανό τον παράγοντα που της δίνει επί αιώνες την ενότητά της: την κλασική της παιδεία. Όχι μόνο την αρχαία, αλλά και αυτήν που η ίδια πρόσθεσε, η ίδια καλλιέργησε. Από τον Γκαίτε και τον Σαίξπηρ ως τον Έλιοτ και τον Καμύ, από τον Μοντεβέρντι και τον Μότσαρτ ως τον Στραβίνσκυ και τον Μπρίτεν, από τον Μιχαήλ Άγγελο ως τον Ματίς και τον Μουρ, το ευρωπαϊκό πνεύμα έχει αναπτύξει μια κλασική παιδεία μεγάλου, αληθινά μεγάλου εύρους.

Αν αυτό το δεδομένο η Ευρώπη το ξεχάσει, αν αυτόν τον πλούτο τον παραθεωρήσει, να ξέρουμε ότι θα διαλυθεί με την πρώτη ευκαιρία. Δεν χρειάστηκαν πολλά για να διαλυθεί η αυτοκληθείσα Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία των Αψβούργων. Δεν χρειάστηκαν πολλά για να διαλυθεί η Σοβιετική αυτοκρατορία. Δεν θα χρειασθούν πολλά για να διαλυθεί και η Ευρωπαϊκή Ένωση, αν μείνει χωρίς το οξυγόνο της: την κοινή παιδεία. Δεν θα χρειασθούν πολλά για να πάρει ο άνεμος όλες τις βεβαιότητες της Ένωσης, αν η Ευρώπη πάψει να είναι “η δημοκρατία των μορφωμένων” που είπε ο Χέρντερ, και αφεθεί στα χέρια μόνον όσων νοιάζονται για τη γεωοικονομία και τη γεωπολιτική, μόνον όσων νοιάζονται για δυνάμεις ισχύος ή για την ιδεολογία της μάζας».

Πηγή: liberal.gr

Η πνευματική παρακαταθήκη του εκδότη της "Εποπτείας" του

Mε αφορμή τον θάνατο του ελληνικής καταγωγής Πρίγκηπα Φιλιππου αποφασίσαμε να κάνουμε ένα αφιέρωμα από εραλδική  άποψη και να δούμε την εξέλιξη του θυρεού του που αντανακλούσε την ταραχώδη του ζωή.  

του J. Paul Murdock για το Royal Heraldry 

O Πρίγκηπας Φίλιππος γεννήθηκε το 1921 στην Κέρκυρα. Δεν ήταν Πρίγκηπας του Ηνωμένου Βασιλείου, παρόλα αυτά ήταν Πρίγκηπας της Ελλάδος και της Δανίας. Ο πατέρας του ήταν ο ΑΒΥ Πρίγκηπας Ανδρέας της Ελλάδος, γιος του ΑΜ Βασιλέα Γεώργιου Α! Των Ελλήνων. Ο πάππους του πατέρα του ήταν ο ΑΒ Βασιλέας Χριστιανός Θ!, καθώς ο Βασιλεύς Γεώργιος Α! ξεκίνησε ως Πρίγκηπας Ουίλλιαμ της Δανίας και εκλέχθηκε Αρχηγός του Κράτους. Ως Έλληνας Πρίγκηπας θα μπορούσε να δικαιούται να χρησιμοποιήσει τον Ελληνικό Βασιλικό Θυρεό που δείχνεται εδώ: 

Ο Θυρεός της Ελληνικής Βασιλικής Οικογένειας της περιόδου 1863-1936

Εν τούτοις, ο Πρίγκηπας Φίλιππος γεννήθηκε εν μέσω του Ελληνο -Τουρκικού Πολέμου (σμ εννοεί της Μικρασιατική Εκστρατεία) η οποία τελείωσε καταστροφικά για την Ελληνική Βασιλική Οικογένεια. Ο Πρίγκηπας Ανδρέας και η οικογένεια του εγκατέλειψαν την χώρα (Ο Πρίγκηπας Φίλιππος διασώθηκε σε ένα ξύλινο κουτί για φρούτα)  πάνω στο Βρετανικό πολεμικό πλοίο Calypso.  Ο Φίλιππος ήρθε κάτω από την προστασία της οικογένειας της μητέρας του , η οποία παρόλο που ήταν Γερμανικής καταγωγής, ήταν μόνιμοι κάτοικοι της Βρετανίας. 

Η μητέρα του Φιλίππου γεννήθηκε ως η Αυτής Γαληνοτάτη Υψηλότης Πριγκήπισσα Αλίκη του Μπάττενμπεργκ και ήταν απόγονος της Βασίλισσας Βικτωρίας μέσω της κόρης τηςΒασίλισσας, Πριγκήπισσα Αλίκη, από την οποία η μητέρα του Πρίγκηπα Φίλιππου πήρε το όνομα της. Αυτή η σύνδεση έγινε πιο στενή κατά την διάρκεια της ζωής του Πρίγκηπα Φιλίππου. Στην διάρκεια του Α! Παγκοσμίου Πολέμου, ο παππούς του, Πρίγκηπας  Λουδοβίκος  του Μπάττενμπεργκ, είχε αρνηθεί τους γερμανικούς τίτλους του και έγινε ο Μαρκήσιος του Μίλφορντ Χέηβεν κατά την επιμονή του ΑΜ Βασιλέα Γεώργιου Ε! Επίσης αγγλοποίησε το όνομα του από Μπάττενμπεργκ σε Μάουντμπάτεν και ήταν αυτό το επίθετο και όχι του πατέρα του, που πήρε ο Πρίγκηπας Φίλιππος όταν ένηλικιώθηκε. 

Τότε άρχισαν τα πράγματα να γίνονται περίπλοκα. Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο άρχισε να γίνεται φανερό ότι ο Φίλιππος και η ΑΒΥ Πριγκήπισσα Ελισάβετ, όπως ήταν τότε ο τίτλος της ήταν ερωτευμένοι. Η Ελισάβετ πήγε με τους γονείς της και την αδελφή της σε επίσημη Βασιλική Περιοδεία στην Νότια Αφρική. Για να “σκεφτεί τα πράγματα”. Αποφάσισε να προχωρήσει με την πρόταση γάμου του Φιλίππου. Μερικοί άνθρωποι αναφέρουν και ημερομηνίες (Ο Tζων και ο Ρ.Β Πίντσες στο The Royal Heraldry of England  γράφουν ότι έγινε την 28η Φεβρουαρίου 1947) αλλά κάπου εκεί ο Πρίγκηπας Φίλιππος έγινε Βρετανός πολίτης και δεν ήταν πλέον μέλος της Ελληνικής Βασιλικής Οικογένειας ενώ πήρε το όνομα της οικογένειας της μητέρας του Μάουντμπάττεν. Με την γενεαλογία και την καταγωγή του απλά ως Υποπλοίαρχος Φίλιππος Μάουντμπαττεν του Βασιλικού Ναυτικού αλλά με τον επικείμενο γάμο στην Διάδοχο του Βασιλικού Θρόνου, δικαιούτο και σε εκείνες τις μέρες αναμένετο να αποκτήσει δικό του Θυρεό. Πιθανώς εκείνη την περίοδο άρχισε να χρησιμοποιεί τον κάτωθι:  

Ο αρχικός Θυρεός του Πρίγκηπα Φιλίππου που συνδυάζει Ελληνική και Γερμανική καταγωγή

Αυτός ο θυρεός είναι ένας συνδυασμός της πατρικής και προς έκπληξη λόγω της εποχής της μητρικής του και κατά συνέπεια της Βρεταννικής του κληρονομιάς (Ίσως ο θείος του από την πλευρά της μητέρας του Λόρδος Λουδοβίκος Μάουντμπάττεν, ο οποίος σύντομα θα γινόταν Κόμης Μάουντμπάττεν της Βούρμα είχε μια επιρροή σε αυτό ως η αδιαμφισβήτητη πατρική φιγούρα στην ζωή του Πρίγκηπα Φιλίππου) Το Οικόσημο δείχνει ένα συνδυασμό του Ελληνικού Βασιλικού Θυρεού (Ένα λευκό Σταυρό σε μπλε που εκπροσωπεί την Ελλάδα μαζί με μια ασπίδα του Δανικού Βασιλικού θυρεού στην κορυφή για να δείξουν την καταγωγή τους από την Σκανδιναυική Βασιλική Οικογένεια) μαζί με το Ασπίδα του Θυρεού (οικόσημο) της ΑΒΥ Πριγκήπισσας Αλίκης, κόρης της Βασίλισσας Βικτωρίας . Το βασικό υποστήριγμα στα αριστερά είναι ο Έλληνας Ημίθεος  Ηρακλής, το οποίο έχει μια λεοντή για περίζωμα και φέρει  φύλλα βελανιδιάς (Αν και το κείμενο κάνει αναφορά σε Δανό δασάνθρωπο , που υπάρχει στον θυρεό της Δανίας , άλλοι όπως οι Nurreys δηλώνουν ότι πρόκειται για τον Ηρακλή )

Το άλλο υποστήριγμα είναι στην πραγματικότητα ένα λιοντάρι των Μπάττενμπεργκ και Μάουντμπάτεν, με διχαλωτή ουρά και φορώντας γύρω από τον λαιμό του ένα Στέμμα σε μπλου ναβάλ χρώμα για να θυμίζει την ναυτική καρριέρα του Πρίγκηπα Φιλίππου. Το λοφίο πάνω από το κρανίο βασίζεται σε αυτό των Μπάττενμπεργκ και Μάουντμπαττεν αλλα έχει την ιδιατερότητα να έχει πέντε Φτερά αντί για τέσσερα. Κατά παράξενο τρόπο τα χρώματα είναι σε πλήρη αντιστροφή του Θυρεού των Μάουντμπάττεν, όπως θα δούμε αργότερα.

Αυτός ο θυρεός είναι ένας συνδυασμός της πατρικής και προς έκπληξη λόγω της εποχής της μητρικής του και κατά συνέπεια της Βρεταννικής του κληρονομιάς (Ίσως ο θείος του από την πλευρά της μητέρας του Λόρδος Λουδοβίκος Μάουντμπάττεν, ο οποίος σύντομα θα γινόταν Κόμης Μάουντμπάττεν της Βούρμα είχε μια επιρροή σε αυτό ως η αδιαμφισβήτητη πατρική φιγούρα στην ζωή του Πρίγκηπα Φιλίππου) Το Οικόσημο δείχνει ένα συνδυασμό του Ελληνικού Βασιλικού Θυρεού (Ένα λευκό Σταυρό σε μπλε που εκπροσωπεί την Ελλάδα μαζί με μια ασπίδα του Δανικού Βασιλικού θυρεού στην κορυφή για να δείξουν την καταγωγή τους από την Σκανδιναυική Βασιλική Οικογένεια) μαζί με το Ασπίδα του Θυρεού (οικόσημο) της ΑΒΥ Πριγκήπισσας Αλίκης, κόρης της Βασίλισσας Βικτωρίας . Το βασικό υποστήριγμα στα αριστερά είναι ο Έλληνας Ημίθεος  Ηρακλής, το οποίο έχει μια λεοντή για περίζωμα και φέρει  φύλλα βελανιδιάς (Αν και το κείμενο κάνει αναφορά σε Δανό δασάνθρωπο , που υπάρχει στον θυρεό της Δανίας , άλλοι όπως οι Nurreys δηλώνουν ότι πρόκειται για τον Ηρακλή ) 

Η πριγκήπισσα Ελισάβετ και Πρίγκηψ Φίλιππος με στην επίσημη στολή του Τάγματος της Περικνημίδος το 1948

Το άλλο υποστήριγμα είναι στην πραγματικότητα ένα λιοντάρι των Μπάττενμπεργκ και Μάουντμπάτεν, με διχαλωτή ουρά και φορώντας γύρω από τον λαιμό του ένα Στέμμα σε μπλου ναβάλ χρώμα για να θυμίζει την ναυτική καρριέρα του Πρίγκηπα Φιλίππου. Το λοφίο πάνω από το κρανίο βασίζεται σε αυτό των Μπάττενμπεργκ και Μάουντμπαττεν αλλα έχει την ιδιατερότητα να έχει πέντε Φτερά αντί για τέσσερα. Κατά παράξενο τρόπο τα χρώματα είναι σε πλήρη αντιστροφή του Θυρεού των Μάουντμπάττεν, όπως θα δούμε αργότερα.  

Εν τούτοις και άλλες περίεργες εκτροπές (η στην πραγματικότητα διαβλέψεις) μαζεύονται όταν παρατηρήσει κανείς την ασπίδα. Κατ’ άρχήν  το Οικόσημο (ασπίδα)  της Δανικής Βασιλικής Οικογένειας σε διεκδίκηση επί του Σταυρού της Ελλάδος είναι η εκδοχή που δημιουργήθηκε από τον ΑΜ Βασιλέα Χριστιανό Θ! της Δανίας, από τον οποίο ο Πρίγκηπας Φίλιππος κατάγεται .  Αυτό μπορεί να μην είναι αξιόλογο καθ’ αυτό. ¨Όμως ρίξτε μια ματιά στον Θυρεό του γιού του Βασιλιά Χριστιανού, του Βασιλέα Γεώργιου του Α! των Ελλήνων, του πρώτου μονάρχη της σύγχρονης Ελλάδος. Το 1863, όταν καλέσθηκε να γίνει Βασιλέας των Ελλήνων, ο Γεώργιος αποφάσισε να απλοποιήσει την Δανική ασπίδα, κάτι το οποίο η Βασίλισσα Μαργαρίτα Β! θα έκανε  δεκαετίες αργότερα. Αυτό μπορεί να φαίνεται περίεργο, αλλά είχε προηγούμενο στην ΑΒΥ Πριγκήπισσα Μαρίνα, η οποία ήταν η Ελληνίδα πρώτη εξαδέλφη τηου Πρίγκηπα Φιλίππου και που παντρεύτηκε τον ΑΒΥ Δούκα του Κέντ, Πρίγκηπα Γεώργιο. Και αυτή επίσης υιοθέτησε  το πιο πολύπλοκο οικόσημο του Βασιλέα Χριστιανού Θ!  

Ο παραπάνω Θυρεός πρέπει να έχει γίνει ο γάμος του με την Πριγκήπισσα Ελισάβετ, γύρω στις 28 Φεβρουαρίου 1947. Έχει το κράνος ενός Τζέντλεμαν, ένα απλό κράνος που δείχνει προς τα αριστερά. Εν τούτοις, την ημέρα πριν τον Γάμο, για να μπορέσει ο Φίλιππος να περπατήσει στον διάδρομο της εκκλησίας με το Παράσημο του Βρεταννικού Τάγματος του Ιππότη μαζί με το Αστέρι του Ελληνικού Τάγματος του Σωτήρα, η ΑΜ ο Βασιλέας ΣΤ! έχρισε τον μελλοντικό του γαμπρό μέλος του Τάγματος της Περικνημίδας, έχοντας χρίσει μέλος και την κόρη του λίγο νωρίτερα. Αυτό έκανε τον Φίλιππο Ιππότη και κατα συνέπεια Υποπλοίαρχο Σερ Φίλιπ Μάουντμπάττεν 

Την ίδια μέρα η Αυτού Μεγαλειότης ΄΄εχρισε επίσης τον Φίλιππο ως Αυτού Βασιλική Υψηλότητα ειδικά και “με άδεια του Βασιλέα  κάτω από την Μεγάλη Σφραγίδα του Βασιλείου” [The London Gazette, Τεύχος 38128, Σελίδα  5495, 21 Νοεμβρίου 1947]. Το ίδιο έντυπο δήλωνε ότι ο Βασιλέας ανακήρυξε τον Φίλιππο Δούκα της Βασιλικής Οικογένειας το πρωί του Βασιλικού Γάμου. (το γεγονός ότι τεχνικά δεν ήταν Πρίγκηπας Φίλιππος θα δημιουργούσε πολλές συζητήσεις μέχρι που η Βασίλισσα θα επανόρθωνε το πρόβλημα λίγο πριν την 10η επέτειο του γάμου τους. Πολύ αργά για το Τάγμα της Υπηρεσίας ! 

Ο Θυρεός της ΑΒΥ Υποπλοίαρχου Σερ Φίλιπ Μάουντμπαττεν, Δούκα του Εδιμβούργου, Κόμη του Μέριονεθ και Βαρώνου έγινε ο ακόλουθος : 

Ο τελικός θυρεός του Πρίγκηπα Φιλίππου

Τα προβλήματα δημιουργίας θυρεού δεν τελείωσαν. Στον Δούκα του Εδιμβούργου πρέπει κατά κάποιο τρόπο να μην άρεσε ο Θυρεός του. Γνωστός ως πραγματιστής παρά ως ρομαντικός, αλλά επίσης λίγο και ως σχεδιαστής, ειδικά κοσμημάτων, ο Φιλιππος βοήθησε να σχεδιαστεί ένας νέος Θυρεός, ο οποίος έγινε αποδεκτός το 1949. Το Οικόσημο που δείχνεται εδώ απλοποιεί όλα τα νήματα της ζωής του  με ένα Grant ειδικά για αυτόν, παρά μια συλλογή πάνω στο οικόσημο και επίσης έχει ενσωματώσει μια απεικόνιση του τίτλου του. Η απόδοση των ενώσεων μέσα στον θυρεό απλοποιήθηκε σε  Quarterly I Denmark, II Greece, III Mountbatten και IV Edinburgh. 

Μόνο το Οικόσημο άλλαξε και ενώ το σχέδιο ήταν σίγουρα λιγότερο περίπλοκο κάνοντας το καθαρότερο σε λάβαρα τα οποία χρησιμοποιόταν συχνότερα ως σημαίες επί αμάξης δεν το κάνει να φαίνεται εντελώς ρομαντικό. Ϊσως αυτό έγινε επίτηδες για να αντανακλά τον πραγματιστικό χαρακτήρα του Πρίγκηπα Φιλίππου. 

Ευχαριστούμε τον εραλδικό καλλιτέχνη Γιώργο Σχοινά για την απόδοση εραλδικών όρων  

Mε αφορμή τον θάνατο του ελληνικής καταγωγής

Μετά από 15 χρόνια από την πρώτη τους κυκλοφορία και με εξαντλημένη εδώ και χρόνια την έκδοση σε CD, τα «16 Ρεμπέτικα Τραγούδια με Κιθάρα», ο κλασσικός πλέον δίσκος του Δημήτρη Μυστακίδη, επανακυκλοφορεί σε διπλό βινύλιο!

Η πολυτελής επετειακή έκδοση είναι διαθέσιμη σε μαύρο ή άσπρο βινύλιο 180gr, gatefold εξώφυλλο με matt lamination και UV spot και με δύο ένθετα με credits και φωτογραφικό υλικό. Περιλαμβάνεται κωδικός για δωρεάν ψηφιακή λήψη των τραγουδιών του άλμπουμ σε mp3.

Η έκδοση θα είναι διαθέσιμη από τη Δευτέρα 10 Μαΐου, σε περιορισμένα αντίτυπα. Προπαραγγελίες μπορούν να γίνουν μέσω των συνδέσμων:
www.dimitrismystakidis.gr/music/
www.dimitrismystakidis.bandcamp.com/album/16-remastered

Ο Δημήτρης Μυστακίδης σχολιάζει για την έκδοση:

«Ο χρόνος λένε πως κρίνει την αξία μιας δουλειάς. Ήταν Δεκέμβρης του 2006 όταν πρωτοκυκλοφόρησε αυτός ο δίσκος σε CD και είχαν προηγηθεί περίπου δυο χρόνια από τη στιγμή που είχα ξεκινήσει την ηχογράφησή του.

Για εκπαιδευτικούς λόγους, άρχισα την πολυκάναλη ηχογράφηση τραγουδιών μόνο με κιθάρες σχεδόν ταυτόχρονα με την ανάληψη των καθηκόντων μου στο Τμήμα Λαϊκής και Παραδοσιακής Μουσικής. Λίγο μετά, ένα ατυχές συμβάν στις “Ανοιχτές Πύλες” του τότε ΤΕΙ Ηπείρου με ανάγκασε μέσα σε πολύ περιορισμένο χρόνο να ετοιμάσω ένα σχήμα μόνο με λαϊκούς κιθαρίστες μαθητές μου για να παίξουμε ζωντανά σε κοινό. Η συναυλία πήγε αναπάντεχα καλά.
Ταυτόχρονα, ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου μου έδωσε χώρο στις δικές του συναυλίες – που είχαν μεγάλο ακροατήριο – και έβλεπα ότι αυτά τα τραγούδια είχαν θερμή αποδοχή από τον κόσμο.
Παρόλα αυτά, δεν είχα σκεφτεί ότι ένα τέτοιο υλικό θα μπορούσε να εκδοθεί επίσημα. Μέχρι τη στιγμή που ο Τάκης Μπουρτζίκος από το Music Corner μου το πρότεινε και πραγματοποίησε την πρώτη έκδοση του δίσκου «16 Ρεμπέτικα Τραγούδια με Κιθάρα».

Ο κόσμος, σε αντίθεση με κάποιους μουσικοκριτικούς της εποχής, αγκάλιασε και στήριξε αυτή τη δουλειά. Δεν θα ξεχάσω μάλιστα τον φίλο στη Χίο που μου έσφιξε το χέρι λέγοντας «ευχαριστώ» για την συντροφιά που του κράτησε ο δίσκος σε ένα μακρύ και δύσκολο χρονικό διάστημα που πέρασε στο νοσοκομείο.

Τελικά, ποτέ δεν ξέρεις πού μπορεί να φτάσει αυτό που κάνεις.

Βλέποντας σήμερα τον μεγάλο αριθμό σπουδαίων νέων κιθαριστών, βλέποντας την αποδοχή που έχουν οι ζωντανές εμφανίσεις με τα κιθαριστικά ρεμπέτικα, την ένταξη της λαϊκής κιθάρας στον Εθνικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς και εντέλει τη δημιουργία νέας μουσικής πάνω σ’ αυτό το όργανο, μπορώ να πω πως άξιζε τον κόπο και με το παραπάνω.

Για αυτό αποφασίσαμε αυτήν την επετειακή επανέκδοση σε βινύλιο.

Δεν πειράχτηκε τίποτα σε σχέση με την πρώτη έκδοση, παρόλο που 15 χρόνια μετά όλο και κάτι θα μπορούσε να γίνει καλύτερα! Το μόνο που αλλάξαμε είναι το mastering για να πληροί τις προϋποθέσεις έκδοσης σε βινύλιο”.

Tracklist (Λίστα τραγουδιών)

Α
A1. Στην υπόγα
A2. Ο σερέτης
A3. Βουνό με βουνό

Β
B1. Μες στον τεκέ της Μαριγώς
B2. Ντερτιλίδικο
B3. Ερηνάκι
B4. Giuzel

Γ
Γ1. Ο μπεκρής
Γ2. Εφουμέρναμε ένα βράδυ
Γ3. Τρούμπα
Γ4. Κοντραμπατζήδες

Δ
Δ1. Το κουκλί της Κοκκινιάς
Δ2. Το σερβικάκι
Δ3. Τεκετζής
Δ4. Το παιδί του δρόμου
Δ5. Παρτίδες

Στα Α3, Γ1, Δ3 και Δ5  τραγουδά ο Χρήστος Μαστέλος.

Η μίξη, το αρχικό master, αλλά και το remaster έγιναν από τον Τίτο Καργιωτάκη.

Οι κιθάρες που χρησιμοποιήθηκαν στις ηχογραφήσεις είναι κατασκευασμένες από τους Παναγή, Απαρτιάν και Αλεξανδρή.

Το έργο του εξωφύλλου είναι ευγενική παραχώρηση του Γιώργου Σταθόπουλου.

Οι φωτογραφίες είναι του Δημήτρη Βαβλιάρα.

Το εικαστικό έγινε από την Altervision.

Η πρώτη έκδοση του δίσκου «16 ρεμπέτικα τραγούδια με κιθάρα» έγινε το 2006 σε CD από το Music Corner με αριθμό καταλόγου MC 1973.

Παραγωγή: Fishbowl Music Tank

Μετά από 15 χρόνια από την πρώτη