ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΑΡΘΡΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ακολουθήστε μας:
29 November, 2022
ΚεντρικήΜΟΥΣΙΚΗΠως τα έργα του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν αποτέλεσαν έμπνευση για πολλές επιτυχίες των Led Zeppelin

Πως τα έργα του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν αποτέλεσαν έμπνευση για πολλές επιτυχίες των Led Zeppelin

 του Nikola Budanovic

Όταν ο Τζων Ρόναλντ Ρούελ Τόλκιν εξέδωσε για πρώτη φορά το Χόμπιτ το 1936, δεν φανταζόταν ότι το βιβλίο θα αποτελούσε έναν από τους πυλώνες της ιστορίας του ροκ-εντ-ρολ και θα βοηθούσε να γεννηθούν ολόκληρα είδη που σχετίζονται με τον πολύχρωμο φανταστικό κόσμο του συγγραφέα, με Ανθρώπους, Ξωτικά, Νάνους, Ορκ – και φυσικά, Χόμπιτ.

Αν και ο Άρχοντας των Δαχτυλιδιών σύντομα θεωρήθηκε καλτ, μετά την πρώτη του έκδοση το 1954, μία ολόκληρη γενιά μελλοντικών χίπηδων μαγεύτηκαν από τη σαγήνη του.

Οι βασιλιάδες και οι βασίλισσες των Ξωτικών, οι γενειοφόροι μάγοι που καπνίζουν πίπες, τα χαλαρά Χόμπιτ που αγαπούν τη διασκέδαση, και τα άλλα πλάσματα ταίριαζαν πολύ με τα Παιδιά των Λουλουδιών που επεδίωκαν να επανασυνδεθούν με τη φύση με έναν αρκετά ρομαντικό τρόπο, απορρίπτοντας τον επιθετικό βιομηχανοποιημένο κόσμο στον οποίο γεννήθηκαν.

Mια σπάνια έκδοση της τριλογίας του ‘Αρχοντα των Δακτυλιδιών”

Όμως τα βιβλία και η κληρονομιά τους μπορεί να μην είχαν οδηγήσει σε πλήρη αναβίωση του ενδιαφέροντος εάν δεν προωθούνταν ενεργά από ένα από τα σπουδαιότερα συγκροτήματα ροκ-εντ-ρολ που έχουν ανέβει ποτέ σε σκηνή – τους Led Zeppelin.

Αν και το πρώτο άλμπουμ του συγκροτήματος δεν περιείχε τραγούδια με άμεση έμπνευση τα έργα του Τζ. Ρ. Ρ.  Τόλκιν, ο Τζίμυ Πέϊτζ που αρχικά έγραφε τα τραγούδια, ώθησε τον Ρόμπερτ Πλαντ να γράψει δικούς του στίχους.

Και ο Πέϊτζ και ο Πλαντ ήταν γοητευμένοι από διάφορες μυθολογίες από χώρες της Ευρώπης αλλά και της Μέσης Ανατολής, και αυτές οι επιρροές ακούγονται σε ορισμένες από τις μεγαλύτερες επιτυχίες τους όπως το Immigrant Song (Τραγούδι του Μετανάστη)  και το “Kashmir” (Κασμίρ).

Ωστόσο, καθώς το συγκρότημα εμβάθυνε όλο και περισσότερο σε αυτό το θέμα, η εστίασή τους μετακινήθηκε από το φολκλόρ στο έργο τέχνης του ανθρώπου που από μόνος του έδωσε υπόσταση στο λογοτεχνικό είδος που λέγεται Υψηλή Φαντασία.

Η επιρροή του Τόλκιν στους στίχους του Ρόμπερτ Πλαντ εμφανίστηκε πρώτη φορά στο δεύτερο άλμπουμ του συγκροτήματος με τον απλό τίτλο Led Zeppelin II, στο οποίο ο τραγουδιστής υπαινισσόταν την αρχή του ταξιδιού του Φρόντο Μπάγκινς στο τραγούδι “Ramble On”.

Αν και ξεκινά με αρκετά αόριστες συνδέσεις με τον κόσμο της Μέσης Γης, το τραγούδι κορυφώνεται με το στίχο:

«Ήταν στο πιο βαθύ σκοτάδι της Μόρντορ / Που συνάντησα ένα κορίτσι τόσο όμορφο, / Όμως το Γκόλουμ, αυτό το κακό σύρθηκε προς τα πάνω / Και ξεγλίστρησε παίρνοντάς την μαζί του».

Το 1971, ο δημιουργός των τραγουδιών των Led Zeppelin αποφάσισε να ακολουθήσει για άλλη μία φορά το πάθος του για τα έργα του Τόλκιν, με το τραγούδι που έχει τίτλο “Misty Mountain Hop” (Xορός στο Ομιχλώδες Βουνό), στο οποίο χρησιμοποιεί κωδικοποιημένες αναφορές στο πρώτο κεφάλαιο του «Χόμπιτ» προκειμένου να ενισχύσει την περιγραφή της πρώτης εμπειρίας ενός νέου άνδρα με ψυχοτρόπες ουσίες.

Αυτή η περίεργη απόδοση τιμών δεν αποτελεί καμία έκπληξη, γιατί πολλοί έβλεπαν τo έπος του Τόλκιν σαν μία οπτική απεικόνιση της παραισθησιογόνου εμπειρίας που γιγαντώθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1960 και στις αρχές της δεκαετίας του 1970.  Το άλμπουμ του 1971, το οποίο συνήθως αναφέρεται ως Led Zeppelin IV, περιλαμβάνει κι άλλο ένα τραγούδι έμπνευση του οποίου ήταν ο Άρχοντας των Δαχτυλιδιών και υπαινίσσεται την επική Μάχη του Κάμπου του Πέλενορ που λαμβάνει χώρα στο τελευταίο βιβλίο του έπους.

Ακολουθώντας το παράδειγμα του “Misty Mountain Hop” (Χοροπηδώντας στο Ομιχλώδες Βουνό», ο Ρόμπερτ Πλαντ για άλλη μία φορά προσπάθησε να παράγει ένα λειτουργικό μείγμα στοιχείων για να επιτύχει μία ποιητική σύνθεση του δικού του συγγραφικού έργου και του έργου του αγαπημένου του συγγραφέα φαντασίας.

Το τραγούδι με το τίτλο «Η Μάχη του Έβερμορ» ήταν η προσπάθεια του Πλαντ να συγχωνεύσει τη μυθολογία της Μέσης Γης με το παραδοσιακό φολκλόρ της Αγγλίας και της Σκωτίας, με στίχους όπως «Ο Σκοτεινός Άρχοντας έρχεται με ορμή απόψε, σε αντιπαραβολή με το περιμένω τους αγγέλους του Άβαλον».

Αν και το τέταρτο άλμπουμ θα μπορούσε να είναι ό,τι πιο εμβληματικό προσέφερε το συγκρότημα, η επιρροή του Τόλκιν μπορεί να εντοπιστεί σε μεταγενέστερη δουλειά των Led Zeppelin, όπως το τραγούδι  “Over the Hills and Far Away” (Πάνω από τους Λόφους και Πολύ Μακριά) από το άλμπουμ «Σπίτια Αγίων»  (Houses of the Holy) του 1973.

Ο τίτλος του τραγουδιού προέρχεται από το ποίημα του συγγραφέα, το 1915, το οποίο επίσης αποτελεί ένα αρχικό κείμενο του φανταστικού ταξιδιού του Μπίλμπο στο «Χόμπιτ».  Σε αυτό, ο Πλαντ αναφέρεται σε πολλά γεγονότα που συμβαίνουν στο βιβλίο, ένα εκ των οποίων είναι ένα παιχνίδι γρίφων που παίζουν ο Μπίλμπο και το Γκόλουμ. Μία άλλη σημαντική σύνδεση που παρουσιάζεται στο “Over the Hills and Far Away” (Πάνω από τους Λόφους και Πολύ Μακριά) είναι ότι το Δαχτυλίδι αναφέρεται ως μία γυναίκα, κάτι που είναι συνεπές με το όραμα του Τόλκιν για τη μυστηριώδη συσκευή.

Ο Τόλκιν το 1916 ως στρατιώτης στο Α! Παγκόσμιο Πόλεμο

Στο έπος, συχνά περιγράφεται από τον Φρόντο, τον Σαμ, τον Άραγκορν και άλλους χαρακτήρες ως μία «όμορφη γυναίκα», ενώ το Γκόλουμ το αποκαλεί «πολύτιμό μου», εκφράζοντας μία βαθιά και παθολογική σχέση με το δαχτυλίδι, σα να ήταν ένα ζωντανό ον.

Επομένως, η κληρονομιά των Led Zeppelin χρωστά πολλά στον δημιουργό του “Άρχοντα των Δαχτυλιδιών”, γιατί οι χαρακτήρες του και οι ιστορίες του είναι η πρώτη ύλη για τους στίχους τους.

Ωστόσο, η ευγνωμοσύνη τους ξεπερνά τη μουσική τους, γιατί γέννησαν μία στρατιά ένθερμων αναγνωστών που αναζητούσαν στοιχεία στα βιβλία του Τόλκιν, καθοδηγούμενοι από τους αφοσιωμένους Led Zeppelin.  Ο Ρόμπερτ Πλαντ επίσης αποφάσισε να τιμήσει προσωπικά τον συγγραφέα ονομάζοντας το αγαπημένο του σκυλί Στράϊντερ, όπως ήταν το ψευδώνυμο του Άραγκορν στις αρχές της “Συντροφιάς του Δαχτυλιδιού”.

Ο Πλαντ, ήταν γνωστό ότι φώναζε το όνομά του σε συναυλίες μετά από συγκεκριμένα τραγούδια, σα να ήταν ενός είδους πολεμική κραυγή.  Πέρα από την απόφαση του τραγουδιστή να δώσει στο σκυλί του, ράτσας κόλλευ, το όνομα του Άραγκορν, ολόκληρη η εικόνα του συγκροτήματος σχετιζόταν βαθιά με το μυστικισμό, τη μυθολογία και τον αποκρυφισμό, με τα εξώφυλλα των δίσκων τους συχνά να απεικονίζουν κρυμμένα μηνύματα και αλχημιστικά σύμβολα που ενθάρρυναν τους θαυμαστές να τα αποκρυπτογραφήσουν.

Μεταξύ των πιο αινιγματικών τους εξωφύλλων είναι αυτό που δημιουργήθηκε για το κλασσικό τους άλμπουμ του 1971, το Led Zeppelin IV, που δείχνει μία εικόνα να κρέμεται πάνω σε έναν φθαρμένο τοίχο.  Στην εικόνα απεικονίζεται ένας άνδρας, σκυφτός από το βάρος του φορτίου κλαδιών που κουβαλά στην πλάτη του.  Σύμφωνα με τον Ρόμπερτ Γκόντγουϊν, συγγραφέα του βιβλίου «Η Δημιουργία του Led Zeppelin IV» (The Making of Led Zeppelin’s IV), η εικόνα αντικατοπτρίζει τη μάχη μεταξύ φύσης και κοινωνίας – ακριβώς όπως την αποτύπωσε ο Τόλκιν.  Στο βιβλίο του, ο Γκόντγουϊν σχολιάζει το παράξενο εξώφυλλο του άλμπουμ:

«Παίρνει από τη φύση και επιστρέφει στη γη.  Είναι ένας φυσικός κύκλος».

Από την άλλη μεριά, ο Τόλκιν, δεν ενδιαφερόταν ιδιαίτερα για τη νεοϊδρυθείσα ηγεμονία των Led Zeppelin στα charts της ποπ μουσικής.  Ωστόσο, είναι ασφαλές να υποθέσουμε ότι δεν θα τον ενοχλούσε να τους προσφέρει έμπνευση όπως σημείωσε σε μία από τις επιστολές του προς τον Κάρεϋ Μπλάϊτον, έναν Βρετανό συνθέτη που ζήτησε από τον συγγραφέα άδεια για να γράψει το δικό του Hobbit Overture:

«Ασφαλώς έχετε την άδειά μου να συνθέσετε οποιοδήποτε έργο επιθυμείτε που να βασίζεται στο Χόμπιτ.  …  Ως συγγραφέα, με τιμά να μαθαίνω ότι έχω εμπνεύσει έναν συνθέτη».

Μαντεύουμε ότι η αντίδρασή του δεν θα ήταν πολύ διαφορετική εάν μάθαινε για την έμπνευση που έδωσε στους Led Zeppelin, καθώς και σε πολλούς άλλους που αναζητούσαν ιδέες στα κείμενά του, από τους Rush έως τους Iron Maiden.

 

Μετάφραση από το The Vintage News

Μοιραστείτε